Sağlık Bakanlığı bünyesinde çocuk gelişimciler, çocukların doğumdan ergenlik döneminin sonuna kadar olan tüm gelişim süreçlerini takip etmek, değerlendirmek ve desteklemek amacıyla kritik görevler üstlenmektedir. Bu kapsamda Ana-Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Merkezleri (AÇSAP), Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumuna bağlı hastaneler, Çocuk İzlem Merkezleri (ÇİM) ve Çocuk Koruma Uygulama ve Araştırma Merkezleri (ÇOKMED) en temel çalışma alanları arasında yer almaktadır. Çocuk gelişimciler bu kurumlarda çok disiplinli bir ekibin parçası olarak çalışırlar.
Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumuna bağlı farklı düzeydeki (AI, AII, B, C, D, E) hastanelerde görev yapan çocuk gelişimciler, çocukların zihinsel, dil, motor, öz bakım, sosyal ve duygusal gelişim alanlarını nitel ve nicel yöntemlerle değerlendirirler. Bu değerlendirmeler sırasında standardizasyonu, geçerlik ve güvenirliği yapılmış gelişimsel ve psikometrik testleri uygularlar. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda çocukların bireysel gereksinimlerini belirleyerek gelişimsel destek programları hazırlarlar ve bu programların etkililiğini izleme (takip) çalışmalarıyla kontrol ederler.
Çocuk gelişimcilerin hastanelerdeki rolleri sadece normal gelişim gösteren çocuklarla sınırlı değildir; gelişimsel geriliği olan, özel gereksinimli, üstün yetenekli veya kronik hastalığı nedeniyle uzun süreli tedavi gören çocuklara yönelik de erken müdahale ve gelişimsel destek programları yürütürler. Ayrıca, hastanede tedavi gören çocukların hastane ortamına uyum sağlaması, kaygılarının azaltılması ve eğitimsel eksikliklerinin giderilmesi amacıyla oyun merkezleri, aktivite alanları ve materyaller tasarlarlar. Çocuk gelişimciler tıbbi süreçlerle ilgili izlem ve müdahale yapmaz, bu durumlarda aileleri ilgili hekimlere yönlendirirler.
Çocuk İzlem Merkezleri (ÇİM), çocukların cinsel istismarının önlenmesi ve istismara maruz kalmış çocukların ikincil örselenmelerini en aza indirmek amacıyla kurulmuş çok ortaklı yapılardır. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Ruh Sağlığı Programları Daire Başkanlığı koordinesinde yürütülen bu merkezlerde, çocuk gelişimciler, istismara uğramış çocukları sıcak ve güvenli bir ortamda karşılar, gelişim düzeylerine uygun iletişim kurarak ön görüşme gerçekleştirirler. ÇİM'lerde adli ve tıbbi süreçler tek seferde ve çocuğun ruh sağlığını koruyacak şekilde yürütülür.
Çocuk Koruma Uygulama ve Araştırma Merkezleri (ÇOKMED) ise üniversite hastaneleri bünyesinde kurulan, ihmal ve istismara uğrayan çocukların tanı, tedavi, korunma ve izlenmelerine yönelik akademik ve klinik çalışmalar yürüten merkezlerdir. ÇOKMED'ler sosyal pediatri, adli tıp, çocuk psikiyatrisi ve çocuk cerrahisi gibi bilim dalları arasında koordinasyonu sağlar. Çocuk gelişimciler bu merkezlerde ihmal ve istismara yönelik toplumsal duyarlılık eğitimleri düzenler, aile destek programları hazırlar ve ulusal/uluslararası bilimsel kongreler organize ederler.
ÇİM ve ÇOKMED arasındaki en temel fark, ÇİM'lerin doğrudan Cumhuriyet Savcısının talimatıyla hareket etmesi ve adli süreç odaklı olmasıdır. ÇİM'de Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı temsilcisi yargı sürecini takip eder ve çocuğun korunmasını sağlar. ÇOKMED ise daha çok üniversite hastanesi tabanlı, multidisipliner tanı, tedavi, izleme ve araştırma odaklı bir yapıya sahiptir. Her iki merkezde de çocuk gelişimciler çocuk haklarını korumak ve travmanın etkilerini azaltmak için kilit rol oynarlar.
İçişleri Bakanlığı bünyesinde çocuk gelişimciler, Emniyet Genel Müdürlüğü Çocuk Şube Müdürlükleri/Büro Amirlikleri ile belediyelere bağlı Kadın Sığınma Evleri ve Danışma Merkezlerinde görev yapmaktadırlar. Emniyet bünyesinde çalışan çocuk gelişimciler, muhafaza altına alınan veya gözaltına alınan çocuklarla ilk görüşmeyi gerçekleştirerek çocuğun bireysel, ailevi, sosyal ve akademik durumunu içeren kapsamlı bir 'Sosyal İnceleme Raporu' hazırlarlar. Bu rapor, çocuğun suça sürüklenme nedenlerini tespiti ve mahkeme süreci için kritik öneme sahiptir.
Kadın Sığınma Evleri ve Danışma Merkezlerinde ise şiddete maruz kalmış kadınlar ve onların beraberindeki çocuklarına yönelik hizmetler sunulur. Bu merkezlerde hem ön lisans hem de lisans mezunu çocuk gelişimciler istihdam edilmektedir. Lisans mezunu çocuk gelişimciler sığınma evine gelen çocukların ilk kabul ve uyum süreçlerini yönetir, gelişimsel değerlendirmelerini yapar ve anne-çocuk ilişkisini güçlendirici programlar hazırlarlar. Ön lisans mezunu çocuk eğiticileri ise annesi çalışan çocukların bakımına, uyum süreçlerine ve sosyal-kültürel etkinliklerin düzenlenmesine destek olurlar.
Bu kurumlardaki temel amaç, dezavantajlı, risk altındaki veya travmaya maruz kalmış çocukların gelişimsel kayıplarını önlemek ve onları güvenli bir ortamda rehberlik hizmetleriyle desteklemektir. Çocuk gelişimciler, çocukları suça iten fiziksel, psikolojik ve sosyolojik etkenleri araştırarak suçluluğu önleyici plan ve programlar geliştirirler. Ayrıca, uyuşturucu ve uçucu madde bağımlısı olan çocukların tedavi süreçlerinde ilgili sağlık kuruluşlarıyla iş birliği yaparlar.
Adalet Bakanlığı bünyesinde çocuk gelişimciler, Gözlem ve Sınıflandırma Merkezleri ile Denetimli Serbestlik ve Yardım Merkezlerinde görev almaktadırlar. Gözlem ve Sınıflandırma Merkezleri, iki yıldan fazla hapis cezası alan hükümlülerin kişisel, sosyal, ahlaki ve psikolojik özelliklerini belirleyerek durumlarına uygun infaz kurumlarına gönderilmelerini sağlar. Çocuk gelişimciler bu merkezlerde çocuk hükümlülere yönelik genel eğitim, meslek edindirme, sosyal-kültürel aktiviteler ve kişisel gelişim destek programları hazırlayıp uygularlar.
Denetimli Serbestlik ve Yardım Merkezlerinde ise çocuk gelişimciler, şüpheli, sanık veya hükümlülerin toplumla bütünleşmesini sağlamak amacıyla denetim, rehberlik ve psikososyal yardım hizmetleri yürütürler. Bu kapsamda, bireyin risk durumunu ve ihtiyaçlarını belirleyen 'Değerlendirme Formu', madde bağımlılığı durumunu analiz eden 'Madde Kullanım Değerlendirme Formu' ve bireyin sosyal çevresini inceleyen 'Sosyal Araştırma Raporu' çocuk gelişimciler tarafından hazırlanır. Bu raporlar doğrultusunda üç aylık gelişimleri içeren 'Denetim Raporu' düzenlenir.
Adalet sistemindeki çocuk gelişimcilerin nihai hedefi, suça sürüklenen veya hüküm giyen çocukların yeniden suç işlemesini önlemek, onları topluma kazandırmak, eğitimsel ve sosyal becerilerini geliştirmektir. Bu süreçte aileler, okullar ve diğer sosyal hizmet kuruluşlarıyla sıkı bir iş birliği yürütülür. Çocuk gelişimciler, çocuk adalet sisteminde çocuğun yüksek yararını gözeten en önemli meslek elemanlarından biridir.
Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı olarak iş yerlerinde kurulan Emzirme Odaları ve Çocuk Bakım Yurtlarında (kreş) çocuk gelişimciler yönetici veya öğretmen olarak görev yapabilirler. 100-150 kadın çalışanı olan iş yerlerinde emzirme odası, 150'den fazla kadın çalışanı olan iş yerlerinde ise çocuk bakım yurdu açılması zorunludur. Çocuk gelişimciler bu yurtların yönetiminden, çocukların sağlık ve hijyen şartlarının kontrolünden, gelişimsel takibinden ve eğitim programlarının uygulanmasından sorumludur.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı (Kalkınma Bakanlığı dönemi projeleri) bünyesinde yürütülen 'GAP Çocuk Gelişim Merkezleri Projesi' kapsamında, sosyo-ekonomik düzeyi düşük bölgelerdeki 5-6 ve 7-14 yaş grubu çocukların gelişimleri desteklenmektedir. Bu merkezlerde çocuk gelişimciler, çocukları sokağın risklerinden uzaklaştırmak, erken çocukluk eğitimiyle ilköğretime hazırlamak ve ailelere rehberlik etmek amacıyla çalışırlar. Ayrıca 'Açık Kapı Programları' ile çocukların merkezdeki kütüphane, bilgisayar ve internet gibi imkanlardan serbestçe yararlanması sağlanır.
Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesindeki Çocuk Bakımevlerinde ise bakanlık personelinin 3-6 yaş grubu çocuklarına yönelik hizmet verilir. Çocuk gelişimciler bu bakımevlerinde müdür, müdür yardımcısı veya eğitici olarak görev alırlar. Görevleri arasında okul öncesi eğitim programlarını uygulamak, özel günleri planlamak, çocukların yeteneklerine göre sosyal ve sanatsal faaliyetler düzenlemek ve gelişimsel sapma gösteren çocukları ilgili uzmanlara yönlendirmek yer almaktadır.