Ünite 4: Bankacılık Sektöründe Temel Göstergeler ve Analiz — Önemli Kavramlar
Mevduat Bankası
Mevduat kabul etme ve kredi kullandırma yetkisine sahip, sektörün aktif ve kredi büyüklüğü bakımından en büyük banka türüdür. Örnek: Türkiye'deki 34 mevduat bankası, perakendeci bankacılık faaliyetlerinde yoğunlaşmaktadır.
Katılım Bankası
Faizsiz bankacılık prensiplerine göre çalışan, katılım fonu kabul eden bankalardır. Türkiye'de 6 adet katılım bankası faaliyet göstermektedir.
Kalkınma ve Yatırım Bankası
Doğrudan mevduat toplama yetkisi olmayan, toptancı bankacılık yapan ve genellikle uzun vadeli yatırım kredileri sağlayan bankalardır.
Sermaye Yeterliliği Rasyosu (SYR)
Bankaların maruz kaldıkları risklere karşı bulundurmaları gereken özkaynak tutarını belirleyen temel ölçüttür. Asgari %8 olması zorunludur.
Takibe Dönüşüm Oranı (TDO)
Anapara veya faizinin tahsilinde sorun yaşanan kredilerin toplam kredilere oranıdır. Bankaların aktif kalitesini gösterir.
Sıcak Para
Dolaylı yabancı sermaye yatırımı olup, çok hızlı hareket eden ve gittiği ülkedeki istikrarsızlığa duyarlı olan sermaye türüdür.
Evrensel Banka
Sadece tek bir alanda değil, mevduat, kredi, sermaye piyasası işlemleri gibi geniş bir yelpazede hizmet veren banka modelidir.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Perakendeci Bankacılık
Bireysel müşterilere yönelik küçük tutarlı ancak çok sayıda işlem içeren bankacılık modelidir. Mevduat bankalarında yaygındır.
Toptancı Bankacılık
Büyük ölçekli kurumsal müşterilere ve projelere odaklanan, az sayıda işlemle büyük hacimli fon kullandıran bankacılık modelidir.
TMSF Güvencesi
Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından sağlanan, belirli bir tutara kadar olan mevduat ve katılım fonlarının devlet garantisi altında olmasıdır.
Sendikasyon Kredisi
Birden fazla bankanın bir araya gelerek bir borçluya sağladığı, genellikle dış kaynaklı borçlanma türüdür.
Seküritizasyon
Bankaların gelecekteki nakit akışlarını teminat göstererek fon sağladıkları uzun vadeli bir borçlanma yöntemidir.
Swap İşlemi
Bankaların faiz ve döviz kuru riskinden korunmak için kullandıkları, belirli bir süre sonunda varlıkların takas edildiği türev işlemdir.
Aktif Getirisi (ROA)
Net karın toplam aktiflere bölünmesiyle elde edilen, bankanın varlıklarını ne kadar verimli kullandığını gösteren orandır.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Özkaynak Getirisi (ROE)
Net karın toplam özkaynaklara bölünmesiyle hesaplanan, hissedarların yatırımlarının ne kadar kazanç sağladığını gösteren orandır.
Çekirdek Sermaye
Ödenmiş sermaye ve yedek akçelerden oluşan, sermaye kalitesi en yüksek olan özkaynak bileşenidir.
Kredi Riski
Borçlunun yükümlülüğünü öngörülen vadede yerine getirememesi nedeniyle bankanın zarara uğrama olasılığıdır.
Piyasa Riski
Faiz oranı, kur veya emtia fiyatlarındaki değişimler nedeniyle bankanın maruz kaldığı zarar olasılığıdır.
Operasyonel Risk
İç kontrol hataları, teknolojik aksaklıklar veya doğal afetler gibi nedenlerle oluşan zarar olasılığıdır.
Yabancı Para Net Genel Pozisyon (YPNGP)
Bankanın döviz varlıkları ile yükümlülükleri arasındaki farkın özkaynaklara oranıdır; %20 ile sınırlandırılmıştır.
Likidite Riski
Bankanın vadesi gelen borçlarını ödeyememe veya varlıklarını nakde çevirememe durumudur.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Türev İşlemler
Dayanak varlığın fiyatına bağlı olan, riskten korunma veya spekülasyon amacıyla yapılan sözleşmelerdir.