Ünite 1: Kuzey Türklerinde Uyanış ve Reform — Hızlı Bakış
Sınavdan hemen önce göz gezdirmek için sıkıştırılmış özet.
Sınavda Dikkat Et
Sınavlarda Ebunnasr Kursavî ve Şihabüddin Mercânî'nin yenilikçi yönleri sorulduğunda, bunların 'seküler birer devrimci' değil, İslam klasiklerinden ve selef döneminden esinlenen 'dinî ıslahçılar' (müceddit) olduklarına dikkat edin.
Şihabüddin Mercânî'nin medreselere yönelttiği eleştirilerin odak noktasında Kur'an/Hadis eksenli eğitimin dışlanması ve medreselerde Yunan felsefesinden kalma 'kelâm ve mantık' derslerine aşırı yer verilmesi olduğunu unutmayın.
İsmail Gaspıralı'nın çıkardığı 'Tercüman' gazetesinin önemi ve 'Dilde, fikirde, işte birlik' şiarı sınavda sıkça sorulan temel kavramlardandır.
N. İ. İlminski'nin faaliyetlerinin temel amacının Müslüman Tatarları asimile etmek ve etraftaki gayr-r Rus halkların İslamlaşmasını engellemek amacıyla 'İlminski metodu'nu (ana dille başlayıp Rusçaya geçiş) uygulamak olduğunu karıştırmayın.
Dinî reformcular ile seküler reformcular arasındaki ayrıma dikkat edin; Musa Cârullah, Mercânî ve Rızaeddin b. Fahreddin dinî ıslahçıyken; Yusuf Akçura, İsmail Gaspıralı ve Zeki Velidi Togan seküler alanda öne çıkmıştır.
Tatar tüccarlarının Türkistan pazarındaki ticari aracılık konumunu kaybetmesinde Hazar-Ötesi ve Orenburg-Taşkent demiryollarının inşasının ile Rus tüccarların doğrudan bölgeye girmesinin etkili olduğunu unutmayın.
Âlimcan Barudî'nin kurduğu Muhammediye Medresesi'nin yenilikçi yapısına rağmen 1906'da talebelerinin isyanıyla karşılaştığını ve talebelerin gözünde bir noktada eski fikirli konuma düştüğünü hatırlayın.
