← Ünite 1

Ünite 1: Uluslararası Sistem ve Devlet — Önemli Kavramlar

Westphalia Modern Devlet Sistemi
1648 Westphalia Barış Antlaşması'na dayanan, Avrupa'da dinsel otoritenin yerini seküler otoriteye bırakan ve uluslararası sistemde devletlerin yasal düzeyde eşit ve egemen aktörler olarak toprak bütünlüklerinin tanındığı sistemdir.
Küreselleşme Süreçleri
1980'lerden itibaren iletişim ve ulaşım teknolojilerindeki ilerlemelerle birlikte sermaye, mal, finans ve insan hareketliliğinin ulusal sınırları aşarak küresel bir karşılıklı bağımlılık yarattığı süreçtir.
Ulus-Devlet
Fransız Devrimi'yle birlikte ortaya çıkan, belirli bir toprak parçası üzerinde egemenlik kullanan ve üzerinde yaşayan toplulukla siyasal sınırların özdeşleştiği modern siyasal örgütlenme biçimidir.
Kenichi Ohmae ve 'Sınırsız Dünya'
Ohmae'nin 1990 tarihli kitabında savunduğu gibi, küreselleşme süreciyle dünyada ulusal sınırların anlamsızlaştığını ve ulus-devletlerin sonunun geldiğini öne süren görüşü ifade eder.
Etno-Milliyetçi Ayrılıkçı Talepler
Milli birlik yerine etnik ve mezhepsel kimlikler temelinde şekillenen, devletlerin toprak bütünlüğünü ve egemenliğini tehdit eden ayrılıkçı siyasal hareketlerdir (Örn: Katalonya bağımsızlık girişimi).
Köktenci Dini Terör Hareketleri
Bireylerin devlet dışı radikal dini odaklara bağlılık geliştirmesini sağlayan, mevcut ulus-devlet rejimlerini ve sınırlarını tanımayarak şiddet yoluyla yeni düzen kurmayı hedefleyen ulus-ötesi yapılardır (Örn: DAEŞ, El-Kaide).
Kırılgan/Çökmüş Devlet
Asli görevleri olan kamusal düzeni ve vatandaş güvenliğini sağlamakta başarısız olan, iç savaşın ve otorite boşluğunun hakim olduğu devletlerdir (Örn: Somali, Sudan, Suriye).
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Kırılgan Devletler İndeksi
The Fund for Peace örgütü tarafından ülkeleri ekonomik, sosyal ve siyasal kriterlere (mülteci sayıları, beyin göçü, insan hakları vb.) göre inceleyerek her yıl yayımlanan kapsamlı bir değerlendirme indeksidir.
Helman ve Ratner'in Başarısız Devlet Tanımı
Soğuk Savaş'ın bitmesiyle uluslararası toplumun bir üyesi olma noktasında tamamen yetersiz kalan devletleri tanımlamak için 1992 yılında uluslararası hukuk terminolojisine kazandırılmış kavramdır.
Güç Dengesi
17. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar büyük güçlerin monarşilerin yıkılmasını engellemek ve uluslararası sistemde istikrarı korumak için izledikleri politik denge mekanizmasıdır.