Ünite 5: Madencilikte Yangın ve Patlama Tehlikesi - 1 — Önemli Kavramlar
Ocak
Kuyuları, giriş çıkış yollarını, yer altındaki tüm kazıları, pasanın döküldüğü döküm sahalarını, çıkarma, taşıma, havalandırma ve enerji iletim tesislerini kapsayan maden işletme alanıdır.
Pasa
Açık işletmelerde cevher veya kömürün üzerinden alınan dekapaj malzemesinin döküm sahasına döküldükten sonra aldığı isimdir.
Grizu
Metan gazının havayla belirli oranlarda (%5 ile %15 arasında) karışarak oluşturduğu, son derece kolay tutuşabilen ve patlayıcı özellik gösteren gaz karışımıdır.
Sıkılama
Lağım deliklerine patlayıcı madde yerleştirildikten sonra, patlama enerjisinin dışarı kaçmasını önlemek amacıyla deliğin geri kalan boşluğunun kil gibi yanmaz malzemeyle doldurulması işlemidir.
Fenni Nezaretçi
İş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin uygulanmasından ve işletmenin teknik kurallara uygun çalıştırılmasından sorumlu, mevzuata göre görevlendirilmiş maden mühendisidir.
Ateşleyici
Madenlerde patlayıcı maddelerin taşınması, deliklere doldurulması, sıkılanması ve patlatılması işlerini yapmaya yetkili, özel yeterlilik belgesine sahip kişidir.
Topuk
Maden ocaklarında güvenliği sağlamak, tavanı desteklemek veya sınırları korumak amacıyla kazılmadan bırakılan maden kısımlarıdır.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Freno
Varagel adı verilen eğimli taşıma yollarında, vagonların veya taşıma araçlarının hızını kontrol etmeye ve durdurmaya yarayan fren sistemidir.
Nefeslik
Ocak içerisindeki kirli havanın dışarı atılmasını ve temiz havanın içeri girmesini sağlayan ana giriş ve çıkış yollarıdır.
Röset
Kuyu ve baş aşağıların dip ve baş kısımlarının, maden katlarındaki yatay yollarla (galerilerle) bağlantı kurduğu bağlantı yerleridir.
Cep
Galeri, varagel, vinç dip ve başlarında çalışanların veya ateşleme esnasında görevlilerin sığınabilmesi amacıyla duvarlara oyularak yapılan güvenli yuvalardır.
Rödövans Sözleşmesi
Maden ruhsat sahibinin, ruhsat sahasındaki maden üretimi ve işletme hakkını belirli bir bedel karşılığında üçüncü kişilere devretmek üzere yaptığı sözleşmedir.
Pülverize Su Fisketesi
Suyu mikron mertebesinde çok küçük damlacıklara ayırarak püskürten ve havada asılı duran tozları yere indirerek toz patlamasını önleyen özel uçlu püskürtme sistemidir.
Patlama Barajı
Olası bir toz veya grizu patlamasının galeri boyunca yayılmasını engellemek amacıyla stratejik noktalara kurulan taş tozu veya su içeren engellerdir.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Lağım
Maden kazı işlerinde patlayıcı maddelerin yerleştirilmesi amacıyla kayaç veya kömür içerisine delinen özel deliklerdir.
Cebri Havandırma
Doğal hava akımının yetersiz kaldığı ocaklarda, vantilatör ve aspiratörler yardımıyla ortama basınçlı temiz hava verilmesi veya kirli havanın emilmesi işlemidir.