Ünite 7: Fiziksel İşyeri Düzenleme: Gürültü ve Titreşim — Önemli Kavramlar
Ses
Maddenin titreşimiyle oluşan ve hava, su gibi elastik bir ortamda mekanik dalgalar halinde yayılarak kulağa ulaşan basınç değişiklikleridir.
Gürültü
İnsanları rahatsız eden, işitme sağlığını ve algılamasını olumsuz etkileyen, fizyolojik ve psikolojik dengeleri bozan istenmeyen ses dalgalarıdır.
Frekans
Ses dalgalarının bir saniyedeki titreşim sayısıdır. Hertz (Hz) birimiyle ölçülür ve sesin tiz veya pes olmasını belirler.
Ses Şiddeti
Ses dalgalarının atmosferde birim yüzeye uyguladığı basınç veya güçtür. Desibel (dB) birimiyle ifade edilir.
Infrasonik Ses
Frekansı 20 Hz'in altında olan ve insan kulağının duyamayacağı kadar düşük frekanslı ses dalgalarıdır.
Ultrasonik Ses
Frekansı 20.000 Hz'in üzerinde olan ve insan kulağı tarafından algılanamayan çok yüksek frekanslı ses dalgalarıdır.
Tetik Bölgesi
İnsan kulağının en hassas olduğu 1000 Hz ile 5000 Hz arasındaki frekans aralığıdır; bu bölgedeki sesler çok daha kolay ayırt edilir.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Duyma Eşiği
İnsan kulağının algılayabildiği en düşük ses şiddeti seviyesidir. 0,0002 mikrobar basınç yapan ses 0 dB olarak kabul edilir.
Ağrı Eşiği
İnsan kulağının duyabileceği maksimum ses şiddeti olan 130 dB seviyesidir; bu düzeydeki sesler kulakta fiziksel ağrı ve hasar yapar.
Kalıcı Eşik Kayması (PTS)
Yüksek gürültüye uzun süre maruz kalınması sonucu iç kulaktaki tüy hücrelerinin tahrip olmasıyla meydana gelen geri dönüşsüz işitme kaybıdır.
Dozimetre
Çalışanların mesai saatleri boyunca maruz kaldıkları kişisel gürültü ve ses etkilenim düzeyini ölçmek için kullanılan cihazdır.
Odyometre
İşitme keskinliğini ve işitme kaybının derecesini ölçmek amacıyla kullanılan tıbbi test cihazıdır.
Titreşim (Vibrasyon)
Mekanik bir sistemdeki salınımlı hareketlerin katı cisimler vasıtasıyla insan vücuduna aktarılan enerji şeklidir.
El-Kol Titreşimi
Çalışanın el ve kol sistemi aracılığıyla vücuduna aktarılan, damar, kemik, eklem ve kas bozukluklarına yol açan mekanik titreşimdir.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Tüm Vücut Titreşimi
Vücudun tümüne aktarıldığında özellikle bel bölgesinde rahatsızlığa ve omurgada travmaya yol açan mekanik titreşimdir.
Rezonans
Dışarıdan uygulanan titreşim frekansının, etkilenen organın veya cismin özgül frekansıyla çakışması sonucu titreşim genliğinin aşırı şekilde artmasıdır.
Maşon
Kulak kepçelerini tamamen içine alan ve baş üzerinden geçen bir bantla birleştirilen, en az 20 dB gürültü azaltması sağlayan koruyucu kulaklıktır.
Kulak Tıkacı
Dış kulak yoluna yerleştirilen, genellikle yumuşak kauçuktan yapılan ve 15-30 dB arasında ses yalıtımı sağlayan kişisel koruyucu donanımdır.
Eşdeğer Ses Düzeyi (LEQ)
Belirli bir zaman dilimi boyunca değişkenlik gösteren gürültü seviyelerinin, aynı süre içindeki toplam enerjisine eşit olan sürekli ses düzeyidir.
Gürültü Dozu (LEX)
Çalışanın 8 saatlik bir iş günü boyunca maruz kaldığı, anlık darbeli gürültüleri de içeren zaman ağırlıklı ortalama gürültü düzeyidir.