Ünite 9: Yara, Yaraların Sınıflandırılması ve Yara Tedavisi — Önemli Kavramlar
Yara
Deri ve altındaki dokuların, kendi dirençlerinin üzerindeki mekanik, fiziksel veya kimyasal etkilerle anatomik ve fonksiyonel bütünlüklerinin bozulması durumudur.
Altın Periyot
Yaralanmayı izleyen ilk 6-8 saatlik kritik süredir. Bu süre içinde yaraya müdahale edilirse enfeksiyon riski düşük olduğundan cerrahi dikişle birincil kapatma yapılabilir.
Abrazyon
Epidermis ve dermanın bir kısmının düzgün olmayan sert yüzeylere sürtünmesi sonucu aşınmasıyla oluşan, hafif kanama ve ağrı içeren sıyrık tarzı yaradır.
Avulsiyon
Derinin tüm katmanlarını içerecek şekilde bir kısmının vücuttan tamamen kopması veya bir kenarı bağlı kalacak şekilde ayrılmasıyla oluşan, şiddetli kanamalı yaradır.
İnsizyon
Bıçak, jilet gibi kesici aletlerle veya cerrahi operasyonlar sırasında bistüri ile oluşturulan, düzgün kenarlı ve genellikle belirgin kanaması olan kesik yarasıdır.
Penetrasyon
Deri ve altındaki dokuların çivi, iğne, diş veya kurşun gibi batıcı cisimlerle delinmesi sonucu oluşan, dış açıklığı küçük ama derinliği fazla olan delik yarasıdır.
Laserasyon
Deri ve altındaki dokuların küt, ezici ve düzensiz cisimlerin etkisiyle yırtılması sonucu oluşan, kenarları düzensiz ve enfeksiyona eğilimli yara çeşididir.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Kontüzyon
Deri bütünlüğü bozulmadan, taş veya sopa gibi sert cisimlerin çarpması sonucu deri altı dokularda ve damarlarda hasar ve kan birikmesiyle oluşan çürük tarzı kapalı yaradır.
Crush
Trafik kazaları veya enkaz altında kalma gibi ağır ezilmeler sonucu deri, kas ve damarların büyük boyutta yıkımlanmaya uğramasıyla şekillenen ağır kapalı yaradır.
Granülasyon Dokusu
Yara iyileşmesinin proliferatif fazında oluşan, yeni damarlar ve kollajen liflerden zengin, pembe renkli, enfeksiyona dirençli ama esnek olmayan geçici onarım dokusudur.
Yara Kontraksiyonu
Fibroblastların myofibroblastlara dönüşerek kasılma özelliği kazanması ve yara kenarlarını merkeze doğru çekerek yara alanını küçültmesi sürecidir.
Debridmen
Yara bölgesindeki ölü, canlılığını yitirmiş (devitalize) veya enfekte olmuş dokuların, sağlıklı dokulara zarar vermeden cerrahi aletlerle kesilerek uzaklaştırılması işlemidir.
Lavaj (İrrigasyon)
Yara yüzeyindeki yabancı cisimleri, pıhtıları, akıntıları ve mikroorganizmaları uzaklaştırmak amacıyla yaranın steril sıvılar veya antiseptiklerle basınçlı şekilde yıkanmasıdır.
Drenaj
Yara boşluklarında biriken ve iyileşmeyi geciktiren kan, seroma veya irin gibi sıvıların aktif ya da pasif yöntemlerle yara dışına akıtılması işlemidir.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Flep
Büyük doku kayıplarında, bir ucu kendi besleyici damarlarıyla vücuda bağlı bırakılan deri şeridinin kaydırılarak yara üzerine dikilmesi yöntemidir.
Greft
Vücudun sağlam bir bölgesinden tamamen kesilerek ayrılan serbest bir deri parçasının, doku kaybı olan yara yatağı üzerine yerleştirilip dikilmesi işlemidir.