Ünite 4: Bağımlılık Teorileri ve Dünya Sistemi Yaklaşımı — Sınav Hazırlık Notları
Modernleşme Teorisi ile Bağımlılık Teorisi'nin taban tabana zıt olduğunu unutmayın; modernleşme 'yayılma ve ilerleme'yi pozitif görürken, bağımlılık teorisi bunu sömürü aracı olarak görür.
Andre Gunder Frank ile Immanuel Wallerstein'ın dünya sistemini tarihlendirme farkını karıştırmayın: Frank 5 bin yıllık tek dünya derken, Wallerstein 1500 (16. yy) kopuşunu savunur.
Az gelişmişlik kavramının içsel bir eksiklik olmadığını, kapitalist sistem tarafından 'bilerek yaratılmış bir geri bıraktırılmışlık' olduğunu anlatan sorulara dikkat edin.
Wallerstein'ın merkez-çeper ayrımına ek olarak 'yarı-çeper' (İtalya, Kanada, Avustralya gibi) kategorisini eklediğini ve bunun üçlü bir yapı oluşturduğunu unutmayın.
Samir Amin'in merkez ile uydu arasındaki sömürüden kurtulmak için tek çare olarak 'Batı ile ilişkilerin tamamen kesilmesi' gerektiğini savunduğunu not edin.
Bağımlılık teorisinin yalnızca ekonomik değil; sosyolojik, kültürel, teknolojik ve eğitimsel boyutları da içeren çok boyutlu bir sömürü analizi olduğunu unutmayın.
