Ünite 5: Kriz ve Risk İletişiminde Hedef Kitleler (:Kamular) 2 — Önemli Kavramlar

Tarihsel süreçte Antik Yunan'da özgür vatandaşları, Orta Çağ'da soyluları, 16. yüzyılda sarayı ve günümüzde ise belirli bir sorun etrafında birleşen bireyler grubunu ifade eden kolektif bir terimdir. Örneğin, bir vergi artışı veya yerel bir çevre sorunu karşısında bir araya gelen vatandaşlar o sorunun kamusunu oluşturur.

Halkla ilişkiler faaliyetlerinin ulaştırılmak istendiği, kurumdan doğrudan veya dolaylı olarak etkilenen ve kurumu etkileyen iç ve dış grupların tamamıdır. Örneğin, bir holding için çalışanlar iç hedef kitleyi, müşteriler ise dış hedef kitleyi oluşturur.

Antik Yunan'da kamu kavramının karşıtı olan, her bireye ve özel alana ait olan yaşam ve mülkiyet alanını tanımlayan kavramdır. Kamu yalnızca özgür vatandaşları kapsarken oikos herkesin sahip olduğu özel alanı temsil ederdi.

17. yüzyılda basının ortaya çıkması ve gazetelerin yaygınlaşmasıyla birlikte hem burjuvazinin hem de hükümetlerin dışında kalan, haberlerin hedeflediği kitleyi tanımlamak için kullanılan terimdir. Bu kavram günümüzdeki kamu algısının temelini oluşturmuştur.

18. yüzyılda İngiltere'de soylular, burjuvazi ve bürokrasinin bir araya gelerek kralın karşısına çıkmasıyla oluşan yeni siyasal kamu anlayışıdır. Basının etkisiyle kitlelerin bilinçlenmesini ve siyasal denetim mekanizmalarının oluşmasını sağlamıştır.

Organizasyonun sınırları içinde yer alan, şirket personeli, emekliler, çalışanların aileleri, hissedarlar ve sendikalardan oluşan gruptur. Örneğin, bir fabrikadaki üretim işçileri ve sendika temsilcileri kurumun iç hedef kitlesidir.

Kurumun dışında yer alan ancak faaliyetlerinden etkilenen veya kurumu etkileyen müşteriler, basın, tedarikçiler ve sivil toplum kuruluşları gibi gruplardır. Örneğin, şirkete hammadde sağlayan tedarikçi firmalar dış hedef kitle kapsamındadır.

Bulundukları çevrede en zengin veya en üst statüde olmasalar bile, siyasal olaylarla yakından ilgilenen ve mesajları yorumlayarak kitleleri peşlerinden sürükleme potansiyeli taşıyan dini liderler, eğitimciler veya sanatçılardır.

Belli bir gruba ait bireyleri temsil ederek haklarını koruyan, isteklerini kamuoyuna, yasama ve yürütme organlarına ileten medeni topluluklardır. Örneğin, çevre haklarını savunan bir dernek kitleleri peşinden sürükleme gücüne sahip bir STÖ'dür.

Kurumların ekonomik faaliyetlerini sürdürebilmek için güvenli ve istikrarlı ilişkiler geliştirmek zorunda olduğu bankalar, sigorta şirketleri ve yatırımcılardan oluşan gruptur. Örneğin, kredi sağlayan ticari bankalar bu gruba dahildir.

Ürünleri tüketicilere ulaştırma konusunda deneyimli olan bayiler ve dağıtımcılar gibi, kurumların iş ortaklığı kurarak dağıtım sürecini geliştirdiği dış hedef kitle unsurlarıdır.

Kuruluşun içinde bulunduğu toplumun çevre kirliliği, trafik ve gürültü gibi sosyal sorunlarına duyarlılık göstererek kamu yararını gözetmesi gereken dış hedef kitle alanıdır. Örneğin, ağaç dikme kampanyaları düzenleyen bir şirket toplumsal çevre duyarlılığı sergilemektedir.

Halkla ilişkiler çalışmalarında çok farklı hedef kitlelere aynı anda ulaşmaya çalışırken ana mesajın merkeziliğini kaybetmesi ve kafa karışıklığı yaratılması durumudur. Örneğin, kurumun her gruba çelişkili mesajlar vermesi kamuoyunda algı dağınıklığına yol açar.