Ünite 14: Siyasal Pazarlamada Etik

Sabuncuoğlu'nun Etik ve Ahlak Ayrımı (2010)

Sabuncuoğlu'na göre etik felsefi, evrensel, bireysel ve içsel kontrole dayalı bir standartlar bütünüdür. Ahlak ise geleneksel, toplumsal, dışsal kontrole dayalı ve bölgesel nitelik taşıyan moral değerlerdir.

Türkiye'den Sivil Toplum Örgütü Örnekleri

Metinde siyasal pazarlama sürecinde ve iktidar stratejilerinde etkili olan ekonomik ve sosyal amaçlı sivil toplum örgütlerine KAMU-SEN, TÜSİAD ve MÜSİAD örnek gösterilmiştir.

Kültürel Sivil Örgüt Örneği

Seçim süreçlerinde ve sonrasında iktidarın uygulamalarını yakından etkileyen, medya aracılığıyla toplumu bilgilendiren kültürel amaçlı derneklere Pir Sultan Abdal Dernekleri örnek verilmiştir.

2004 YÖK Yasa Tasarısı Lobi Örneği

Üniversite rektörlerinin 2004 yılında çıkarılması düşünülen yeni YÖK Yasa Tasarısı ve katsayı uygulaması hakkında görüş bildirerek gündem oluşturması, Türkiye'deki lobi ve kulis eylemlerine somut bir örnektir.

Anahtar Kavramlar

EtikBir eylemi ahlaki açıdan iyi yapan niteliksel durumu sorgulayan, iyi, ödev ve gereklilik gibi kavramları ele alan evrensel ve felsefi disiplindir.

AhlakBelirli bir topluluk ya da toplum içinde bireyin davranışlarını düzenleyen, geleneklere, törelere ve yerel değerlere dayanan toplumsal kontrol mekanizmasıdır.

Etik Kodlarİşletmelerde veya organizasyonlarda çalışanlara etik problemlerde yol göstermek amacıyla hazırlanmış kuralları, ilkeleri ve standartları tanımlayan yazılı belgelerdir.

Etik KomitelerÖrgütsel politika ve faaliyetlerin etik boyutlarını tartışarak, etik ilkelerin yüksek düzeydeki kararlara dahil edilmesini sağlayan kurumsal yapılardır.

İhbarcılık (Whistleblowing)İşletme veya organizasyon içinde toplum çıkarlarına ters düşen, yasa dışı ya da ahlak dışı davranışların çalışanlar tarafından fark edilip resmi makamlara bildirilmesidir.

Etik DenetimBağımsız dış kurumların, organizasyonun faaliyetleri ile mevcut etik kodları arasındaki uyumu ölçmek amacıyla gerçekleştirdiği denetim sürecidir.

Baskı GruplarıOrtak menfaatler etrafında birleşen ve bu menfaatleri gerçekleştirmek amacıyla siyasal otoriteler üzerinde etki oluşturmaya çalışan örgütsel yapılardır.

Sivil Toplum ÖrgütleriÜyelerinin ortak çıkarlara sahip olduğunu algılayan, iktidara gelmeyi amaçlamadan siyasal sistemi ve kamu politikalarını etkilemeye çalışan topluluklardır.

Lobi (Kulis) EylemleriÇeşitli çıkar grupları tarafından, hükümet kararlarını ve yasa tasarılarını kendi lehlerine etkilemek amacıyla yürütülen sistemli faaliyetlerdir.

Machiavellian PazarlamaSiyasal lobi uygulayıcılarının ve şirketlerin, dış çevreyi ve düzenlemeleri kendi lehlerine biçimlendirmek için stratejik pazarlama tekniklerini ve analizlerini kullanmasıdır.

Düşünce Kuruluşları (Think Tanks)Politika yapıcılara ve kamuya bilgiye dayalı kararlar vermelerinde yardımcı olmak amacıyla araştırma, analiz ve politika önerileri üreten yüksek nitelikli organizasyonlardır.

Aşılama TaktiğiBir adayın, hakkındaki skandal veya olumsuz durum patlak vermeden önce kamuoyuna ön bilgi vererek kendisine yapılacak saldırıların etkisini hafifletme stratejisidir.

Kriz YönetimiSiyasal kampanya sürecinde ortaya çıkan, seçmenin olumsuz mesajlar almasına yol açabilecek olağanüstü durumların bütçe, iletişim ve stratejiyle kontrol altına alınması sürecidir.

İlişki PazarlamasıSiyasal partilerin sadece anlık halkla ilişkiler taktiklerine odaklanmak yerine, kendilerini etkileyen etki gruplarıyla uzun vadeli ve stratejik ilişkiler geliştirmesidir.

Taş Duvar Örme TaktiğiSiyasal kriz anlarında basına ve kamuoyuna herhangi bir problemin veya olumsuz durumun kesinlikle bulunmadığını açıklayarak konuyu kapatmaya çalışma yöntemidir.

Diğer Önemli Bilgiler

TÜSİAD'ın Irak Açıklaması

TÜSİAD Genel Başkanı'nın Irak'a asker gönderilmesi konusunu desteklemedikleri yönündeki açıklaması, demokratik sürecin bir gereği olarak toplumun farklı düşüncelerini yansıtan meşru bir lobi faaliyetidir.

Harris ve Lock'un Lobi Tespiti (1994)

Harris ve Lock, lobi uygulamalarını 'Machiavellian Pazarlama' olarak tanımlamış ve lobi uygulayıcılarının sorunları çözmek için pazarlama kavram ve tekniklerini kullandıklarını ortaya koymuşlardır.

Niccolo Machiavelli'nin Tarihsel Rolü

1469-1527 yılları arasında Floransa'da yaşayan sivil devlet görevlisi Machiavelli, 'Prens' adlı eserinde gücün kullanımı ve kuralların etkilenmesini inceleyerek modern lobiciliğin temellerini atmıştır.

Machiavelli Grafiği

Grafik, devlet politikalarının sayısı arttıkça ona yönelik geliştirilen kulis ve lobi faaliyetlerinin de aynı oranda yükseldiğini ve kamu düzeninin bu yolla etkilendiğini göstermektedir.

Bill Clinton'ın Uyuşturucu İtirafı

Bill Clinton, uyuşturucu kullandığı yönündeki suçlamaları kabul etmiş ancak uyuşturucuyu içine çekmediğini belirterek 'konuyu hafifleterek geçiştirmek' taktiğini uygulamıştır.

Kriz Bütçesinin Önemi

Siyasal kampanyalarda rakip adayların saldırılarına medya aracılığıyla anında ve etkin cevap verebilmek için kriz çözüm bütçesinin önceden hazır bulundurulması zorunludur.

Adayın Sağlık Sorunları Krizi

Adayın sesinin kısılması veya hastalanması organize edilen mitinglerin iptaline yol açar; bu krizleri önlemek için adayın uyku ve beslenme düzeni kampanya yönetimince kontrol edilmelidir.

Sınavda Dikkat Et

Etik ile ahlak arasındaki farklara çok dikkat edin; etik evrensel, felsefi ve içsel kontrole dayalıyken, ahlak yerel, geleneksel ve dışsal toplumsal kontrole dayanır.
İşletme etiği şemasındaki üç unsuru (çalışma etiği, meslek etiği, işletme etiği) adınız gibi bilin, araya 'rekabet etiği' gibi şaşırtıcı şıklar eklenebilir.
Lobi faaliyetlerinin 'Machiavellian Pazarlama' olarak adlandırıldığını ve bu tespiti Harris ve Lock'un (1994) yaptığını mutlaka aklınızda tutun.
Skandal durumlarında uygulanan 'aşılama' taktiğinin, skandal henüz patlamadan önce kamuoyunu bilgilendirerek saldırıları önleme amacı taşıdığını unutmayın.
Kriz yönetiminin en maliyetli ve en kritik aracının 'kriz bütçesi' olduğunu, çünkü rakip saldırılarına karşı medyanın ancak bütçeyle etkin kullanılabileceğini unutmayın.
Sivil toplum örgütlerinin temel amacının 'iktidara gelmek olmadığını', sadece siyasal sistemi ve kararları etkilemek olduğunu sınavda seçeneklerde arayın.