Kavram Sözlüğü

Sağlık İşletmelerinde Finansal Yönetim dersindeki 194 kavram, ünite sırasına göre.

FinansÜnite 1

Dar anlamda bir faaliyet için gerekli mali olanakların sağlanması ve bu olanakların söz konusu faaliyete tahsis edilerek yönetilmesi sürecidir.

İşletme FinansıÜnite 1

İşletmenin hangi yatırımları yapması gerektiğinin ve bu yatırımlar için ihtiyaç duyulan kaynakların nasıl tedarik edileceğinin belirlenmesi sürecidir.

Yatırım Kararı (Sermaye Bütçelemesi)Ünite 1

İşletmenin ne miktarda ve hangi varlıklara (dönen veya duran varlıklar) yatırım yapacağının kararlaştırılması sürecidir.

Finansman KararıÜnite 1

Yatırımların gerçekleştirilebilmesi için gerekli olan fonların hangi kaynaklardan, hangi vadelerle ve nasıl tedarik edileceğinin belirlenmesidir.

İşletme Değeri (Firma Değeri)Ünite 1

Bir işletmenin gelecekte sağlayacağı nakit veya gelir akışının, risk ve zaman faktörünü içeren bir iskonto oranıyla bugüne indirgenmiş toplam değeridir.

Kar MaksimizasyonuÜnite 1

İşletmenin dönem sonu karını en yüksek düzeye çıkarmayı hedefleyen, ancak risk ve zamanlama faktörlerini dikkate almadığı için modern finans tarafından yetersiz bulunan geleneksel amaçtır.

Belirsizlik (Risk)Ünite 1

Gelecekte elde edilecek karların veya nakit akışlarının kesin olmaması ve farklı olasılık dağılımları göstererek değişkenlik arz etmesi durumudur.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Paranın Zaman DeğeriÜnite 1

Bugün elde edilen bir miktar paranın, gelecekte elde edilecek aynı miktardaki paradan, yeniden yatırım olanakları ve tüketim tercihi nedeniyle daha değerli olması olgusudur.

Finansal AnalizÜnite 1

İşletmenin geçmiş ve mevcut finansal durumunu inceleyerek, mali tablolardaki veriler ışığında işletmenin performansını ve gelişimini değerlendirme faaliyetidir.

Finansal PlanlamaÜnite 1

İşletmenin gelecekteki olası finansal durumunu öngörmek amacıyla tahmini finansal tablolar ve bütçeler hazırlayarak gerekli önlemleri önceden alma sürecidir.

Dönen Varlık YönetimiÜnite 1

İşletmenin bir yıl veya daha kısa sürede nakde çevrilebilecek nakit, alacak ve stok gibi kısa vadeli varlıklarının etkin bir şekilde yönetilmesidir.

Duran Varlık YönetimiÜnite 1

İşletmenin bir yıldan uzun sürede nakde dönüştürülmesi planlanan bina, makine ve teçhizat gibi uzun vadeli yatırımlarının planlanması ve yönetilmesidir.

Kaynak Yapısı (Sermaye Yapısı)Ünite 1

İşletmenin varlıklarını finanse etmek için kullandığı yabancı kaynaklar (borçlar) ile öz kaynakların (sermaye) birbirine olan oranını ve bileşimini ifade eden kavramdır.

Finansal TablolarÜnite 2

Muhasebe bilgi sisteminin dönem boyunca işleyip kayıt altına aldığı finansal verilerin, dönem sonlarında belirli standartlara göre özetlendiği raporlardır. İşletmenin finansal durumu ve faaliyet sonuçları hakkında bilgi verir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
BilançoÜnite 2

Belirli bir tarihte, bir işletmenin sahip olduğu varlıklar ile bu varlıkların hangi kaynaklardan (borçlar ve öz sermaye) sağlandığını gösteren stok nitelikli finansal tablodur.

Gelir TablosuÜnite 2

Herhangi bir dönemde elde edilen gelirlerle katlanılan giderleri düzenli bir şekilde gösteren ve dönem faaliyetlerinin net sonucunu kâr veya zarar olarak özetleyen akım nitelikli tablodur.

Nakit Akım TablosuÜnite 2

Belirli bir dönemde işletmenin nakit kaynaklarını, nakit kullanım yerlerini ve nakit ile nakit eşdeğeri varlıklarında meydana gelen değişimi nakit esasına göre özetleyen tablodur.

Dönen VarlıklarÜnite 2

Nakit para ile işletmenin normal faaliyet dönemi veya en fazla bir yıl içinde nakde çevrilmesi, satılması veya tüketilmesi öngörülen varlıklar grubudur. Kasa, banka ve stoklar bu gruptadır.

Duran VarlıklarÜnite 2

İşletme faaliyetlerini gerçekleştirmek amacıyla edinilen ve bir yıldan daha uzun süreyle kullanılması planlanan, hemen nakde çevrilmesi düşünülmeyen uzun vadeli varlıklardır.

Yabancı KaynaklarÜnite 2

İşletmenin üçüncü kişilere karşı olan ve belirli bir vadede geri ödenmesi gereken ekonomik yükümlülüklerini, yani kısa ve uzun vadeli borçlarını ifade eder.

Öz SermayeÜnite 2

İşletme sahiplerinin ya da ortaklarının işletme üzerindeki haklarını ifade eden, toplam varlıklardan toplam borçların düşülmesiyle bulunan net değerdir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Brüt KârÜnite 2

İşletmenin esas faaliyeti çerçevesinde gerçekleştirdiği net satışlar ile bu satışları gerçekleştirmek için katlandığı satışların maliyeti arasındaki olumlu farktır.

Faaliyet KârıÜnite 2

Brüt kârdan, işletmenin esas faaliyetlerini yürütmek için katlandığı genel yönetim, pazarlama, satış, dağıtım ve araştırma-geliştirme giderlerinin düşülmesiyle bulunan kârdır.

Finansman GideriÜnite 2

İşletmenin kullandığı yabancı kaynaklar (borçlar) nedeniyle katlanmak zorunda olduğu faiz, kur farkları ve kredi komisyonları gibi giderlerin tamamıdır.

Tahakkuk EsasıÜnite 2

Gelir ve giderlerin nakit olarak tahsil edilip edilmediğine bakılmaksızın, ortaya çıktıkları (gerçekleştikleri) dönemde muhasebeleştirilmesini öngören temel muhasebe ilkesidir.

Nakit EsasıÜnite 2

İşlemlerin sadece nakit girişi (tahsilat) veya nakit çıkışı (ödeme) gerçekleştiği anda finansal tablolara kaydedilmesini öngören muhasebe yaklaşımıdır.

Nakit EşdeğeriÜnite 2

Önemli bir değer değişikliği riski taşımayan, yüksek likiditeye sahip ve orijinal vadesi üç ay veya daha kısa süreli olan kısa vadeli finansal yatırımlardır.

AmortismanÜnite 2

Maddi duran varlıkların aşınma, yıpranma ve eskime paylarını ifade eden ve nakit çıkışı gerektirmeyen, ancak kârı azaltan dönem gideridir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Finansal tablo analiziÜnite 3

Finansal tablolarda yer alan ham bilgileri analiz ederek işletmenin faaliyet sonuçları ve finansal durumu hakkında bilgi sahibi olmaya yönelik yapılan analizlerdir. Örneğin, nominal net kâr rakamının tek başına incelenmesi yerine, bu kârın satışlara veya varlıklara oranlanarak işletmenin gerçek performansının ortaya çıkarılması bu analiz kapsamındadır.

Yatay analizÜnite 3

Finansal tabloların karşılaştırmalı analizi olup, geçmiş hesap dönemlerine ilişkin finansal tablo kalemlerindeki değişikliklerin saptanması ve incelenmesidir. Örneğin, bir işletmenin 2013 yılındaki kasa mevcudunun 2012 yılına göre yüzde kaç artış veya azalış gösterdiğinin hesaplanması yatay analizdir.

Bilançoların dikey analiziÜnite 3

Dikey analiz yöntemine göre bilanço toplamının 100 kabul edilerek her bir aktif ve pasif kalemin toplam içindeki oranının gösterilmesidir. Örneğin, 2.000 TL toplam aktife sahip bir bilançoda 500 TL değerindeki kasanın dikey yüzdesinin %25 olarak hesaplanması bu yönteme örnektir.

Gelir tablolarının dikey analiziÜnite 3

Dikey analiz yöntemine göre net satışların 100 kabul edilerek her bir gelir tablosu kaleminin net satışlara oranının gösterilmesidir. Örneğin, net satışları 1.500 TL olan bir işletmede 375 TL tutarındaki yönetim giderinin dikey yüzdesinin %25 olarak bulunmasıdır.

Finansal oranlarÜnite 3

Finansal tablolarda yer alan ham rakamların birbirleri arasındaki ilişkiyi ifade eden ve nominal değerleri ortak bir bazda göreli hale getiren değerlerdir. Örneğin, net kârın satışlara oranlanmasıyla elde edilen kâr marjı, işletmenin her 100 TL'lik satıştan kaç TL kâr elde ettiğini gösteren göreli bir finansal orandır.

Cari OranÜnite 3

Dönen varlıkların kısa vadeli borçlara bölünmesiyle hesaplanan ve tüm dönen varlıkların kısa vadeli borçları karşılama gücünü gösteren likidite oranıdır. Bu oranın sonucunun 2 olması genel olarak yeterli ve arzu edilen bir düzey olarak kabul edilir.

Asit-Test OranıÜnite 3

Stoklar dahil edilmeksizin, dönen varlıkların kısa vadeli yabancı kaynaklara oranını gösteren likidite ölçütüdür. Likiditesi yüksek olan kasa ve alacaklar ile kısa vadeli borçların karşılanma gücünü ölçen bu oranın 1 olması yeterli kabul edilir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Nakit OranÜnite 3

İşletmenin hazır değerlerinin (kasa, banka ve nakde eşdeğer varlıklar) kısa vadeli borçlarının ne kadarını karşılayabileceğini gösteren orandır. Bu oranın 0.20'nin altına düşmemesi istenirken, çok yüksek olması nakit planlamasının kötü yapıldığını gösterir.

Alacak Devir HızıÜnite 3

Net satışların ortalama ticari alacaklara bölünmesiyle hesaplanan ve alacakların bir hesap döneminde kaç defa tahsil edildiğini ifade eden faaliyet oranıdır. Bu oranın yüksek olması, işletme sermayesinin alacaklara az bağlandığını ve tahsilatın etkin olduğunu gösterir.

Stok Devir HızıÜnite 3

Satışların maliyetinin ortalama stoklara bölünmesiyle hesaplanan ve stokların yıl içinde kaç kez satışlara dönüştüğünü gösteren faaliyet oranıdır. Bu oran, işletmenin stoklarının bir dönem içinde kaç defa yenilendiğini ve eritildiğini ortaya koyar.

Çalışma Sermayesi Devir HızıÜnite 3

Net satışların ortalama çalışma sermayesine bölünmesiyle hesaplanan ve dönen varlıklara yapılan yatırımın verimliliğini ölçen orandır. Oranın yüksek olması dönen varlıkların yetersizliğini, düşük olması ise gereğinden fazla dönen varlık tutulduğunu gösterebilir.

Duran Varlık Devir HızıÜnite 3

Net satışların net duran varlıklara bölünmesiyle hesaplanan ve işletmenin duran varlıklarının verimliliğini ölçen orandır. Bu oranın düşük çıkması, işletmenin duran varlıklarını verimli kullanmadığını ve tam kapasiteyle çalışmadığını gösterir.

Finansal Kaldıraç OranıÜnite 3

Toplam borçların öz sermayeye bölünmesiyle hesaplanan ve firmanın kaynak yapısı içerisinde borcun öz sermayeye olan oranını gösteren yapısal orandır. Bu oran, işletmenin finansal risk düzeyini ve borçlanma politikasını değerlendirmede kullanılır.

Faiz Ödeme GücüÜnite 3

Faiz ve vergi öncesi kârın dönem faiz giderine bölünmesiyle hesaplanan ve işletmenin faiz yükümlülüğünü kaç kez karşılayabildiğini gösteren orandır. Bu oran, işletmenin borçlanma kapasitesini ve faiz ödemede ne kadar güvenli olduğunu ortaya koyar.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Brüt Kâr MarjıÜnite 3

Brüt kârın net satışlara bölünmesiyle hesaplanan ve işletmenin net satışlarının yüzde kaçının brüt kâr olduğunu gösteren kârlılık oranıdır. Bu oran, her 100 TL'lik satış tutarının içindeki brüt satış kârı payını ifade eder.

Net Kâr MarjıÜnite 3

Net kârın satışlara bölünmesiyle hesaplanan ve işletmenin net satışları üzerinden yüzde kaç net kâr elde ettiğini gösteren kârlılık oranıdır. Bu oran, işletmenin dönem net kârının yeterli olup olmadığını ölçmek için kullanılır.

Öz sermayenin Kârlılığı OranıÜnite 3

Net kârın öz sermayeye bölünmesiyle hesaplanan ve ortakların işletmeye sağladığı kaynakların verimliliğini ölçen kârlılık oranıdır. Mali rantabilite olarak da adlandırılan bu oran, ortakların sağladığı kaynağın bir birimine düşen kâr payını gösterir.

Aktif Kârlılığı OranıÜnite 3

Faiz ve vergi öncesi kârın (1 - Vergi Oranı) ile çarpımının toplam aktiflere bölünmesiyle hesaplanan ve toplam kaynakların ne ölçüde kârlı kullanıldığını gösteren orandır. Ekonomik rantabilite olarak da adlandırılan bu oran, işletmeye yatırılan tüm fonların getirisini ölçer.

Likit varlıkÜnite 4

Nakit ya da çok kısa sürede, değer kaybına uğramadan nakde dönüştürülme potansiyeli yüksek olan varlıklardır. İşletmelerin vadesi gelen borçlarını ödemede ilk başvurdukları güvenli kaynaklardır.

Dönen varlıklarÜnite 4

İşletmenin nakit, kasa, banka mevduatı, ticari alacaklar ve stoklar gibi bir yıl içinde nakde dönüştürülmesi veya tüketilmesi öngörülen likit varlıklarının toplamıdır.

Çalışma sermayesiÜnite 4

İşletmenin günlük, rutin ve düzenli faaliyetlerini aksatmadan yürütebilmesi için ihtiyaç duyduğu, dönen varlıklar toplamından oluşan finansal kaynak bütünüdür.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Brüt çalışma sermayesiÜnite 4

İşletmenin bilançosunda yer alan toplam dönen varlıklar tutarıdır. İşletmenin kısa vadeli varlıklara yaptığı toplam yatırımı ifade eder.

Net çalışma sermayesiÜnite 4

İşletmenin dönen varlıklar toplamı ile kısa vadeli borçları arasındaki farktır. Bu farkın pozitif olması, kısa vadeli borçlar ödendikten sonra kalan likit gücü gösterir.

Faaliyet döngüsüÜnite 4

Hammaddenin tedarik edilmesinden başlayıp, üretilmesi, satılması ve müşteriden nakit olarak tahsil edilmesine kadar geçen toplam süredir. Stokta kalma süresi ile alacak tahsil süresinin toplamıdır.

Nakit döngüsüÜnite 4

Hammaddenin nakit ödenerek alınmasından, mamulün satılıp tahsilatının yapılmasına kadar geçen net süredir. Faaliyet döngüsünden borç ödeme süresinin çıkarılmasıyla hesaplanır.

Daimi çalışma sermayesiÜnite 4

İşletmenin faaliyet hacmindeki dalgalanmalardan bağımsız olarak, faaliyetlerini sürdürebilmesi için her an elinde bulundurması gereken minimum dönen varlık düzeyidir.

Geçici çalışma sermayesiÜnite 4

İşletmenin faaliyet hacmindeki mevsimsel veya dönemsel artış ve azalışlara bağlı olarak dalgalanan, geçici nitelikteki dönen varlık yatırımıdır.

Agresif yaklaşımÜnite 4

Dönen varlıkların ve hatta daimi çalışma sermayesinin önemli bir kısmının düşük maliyetli ancak yüksek riskli kısa vadeli kaynaklarla finanse edildiği saldırgan finansman politikasıdır.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Konservatif yaklaşımÜnite 4

Geçici çalışma sermayesi dahil dönen varlıkların büyük kısmının düşük riskli ancak yüksek maliyetli uzun vadeli kaynaklarla finanse edildiği tutucu finansman politikasıdır.

Dengeli yaklaşımÜnite 4

Varlıkların vadeleri ile finansman kaynaklarının vadelerinin uyumlu tutulduğu; daimi varlıkların uzun vadeli, geçici varlıkların ise kısa vadeli kaynaklarla finanse edildiği yaklaşımdır.

Değişken maliyetlerÜnite 4

Üretim ve satış hacmindeki değişime bağlı olarak aynı yönde ve doğrudan değişen maliyetlerdir. Direkt hammadde, direkt işçilik ve enerji giderleri bu gruba girer.

Sabit maliyetlerÜnite 4

Belirli bir üretim kapasitesi sınırları dahilinde, üretim hacmindeki artış veya azalışlardan etkilenmeyen, toplamda değişmeyen kira, amortisman gibi maliyetlerdir.

Başabaş noktasıÜnite 4

İşletmenin toplam satış gelirlerinin toplam maliyetlerine eşit olduğu, kar veya zarar edilmeyen, net karın sıfır olduğu faaliyet ve satış düzeyidir.

Faaliyet riskiÜnite 4

İşletmenin faiz ve vergi öncesi karındaki (FVÖK) değişkenliktir. İşletmenin maliyet yapısındaki sabit giderlerin payı ve pazar koşulları tarafından belirlenir.

Finansal riskÜnite 4

İşletmenin kaynak yapısında borç kullanmasından dolayı ortaya çıkan, vergi öncesi karındaki veya hisse başına karındaki ek değişkenlik ve ödeyememe riskidir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Faaliyet Kaldıraç DerecesiÜnite 4

Satışlardaki yüzde değişimin Faiz ve Vergi Öncesi Kardaki (FVÖK) yüzde değişime olan oranını ifade eden, sabit maliyetlerin karlar üzerindeki etkisini ölçen göstergedir.

Finansal Kaldıraç DerecesiÜnite 4

Faiz ve vergi öncesi kardaki (FVÖK) yüzde değişimin vergi öncesi kardaki (VÖK) yüzde değişime olan oranını gösteren, borçlanmanın risk üzerindeki etkisini ölçen katsayıdır.

Bileşik Kaldıraç DerecesiÜnite 4

Faaliyet kaldıracı ile finansal kaldıracın ortak etkisini gösteren, satışlardaki yüzde değişimin vergi öncesi kar üzerindeki toplam etkisini ölçen kaldıraç derecesidir.

Proforma finansal tablolarÜnite 4

İşletmenin gelecekteki planlanan faaliyetleri gerçekleştiği takdirde ortaya çıkacak olan tahmini bilanço ve gelir tablosunun bugünden tasarlanmış halidir.

BütçeÜnite 4

İşletmelerin gelecekteki belirli bir dönem için hedeflerine ulaşmak amacıyla hazırladıkları, faaliyetlerin parasal ve sayısal olarak ifade edildiği planlama ve kontrol aracıdır.

Ekonomik Sipariş MiktarıÜnite 4

Yıllık stok bulundurma maliyeti ile sipariş verme maliyetlerinin toplamını minimuma indiren, her seferinde verilmesi gereken en ideal sipariş miktarıdır.

Nakit bütçesiÜnite 4

Gelecek dönemlerde işletmeye girmesi beklenen nakit tahsilatları ile yapılması gereken nakit ödemeleri karşılaştırarak nakit açık veya fazlasını gösteren tablodur.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Satışların yüzdesi yöntemiÜnite 4

Bilanço ve gelir tablosundaki birçok kalemin satışlarla doğrudan ilişkili olduğu varsayımına dayanarak proforma tabloların hazırlanmasında kullanılan pratik bir tahmin yöntemidir.

Paranın zaman değeriÜnite 5

Bugün sahip olunan belirli bir parasal büyüklük ile gelecekteki belirli bir parasal büyüklük arasındaki değişimin bedelidir. Örneğin, bugünkü 100 TL'nin bir yıl sonraki 110 TL'ye eşit kabul edilmesi bu kavramla açıklanır.

Bir yatırımdan beklenen getiri ile gerçekleşen getiri arasındaki fark veya sapma olasılığıdır. Geleceğin belirsiz olmasından dolayı her yatırım belirli ölçüde risk taşır.

Getiri oranıÜnite 5

Yatırımcıların sahip oldukları fonların kullanımından belirli bir süre vazgeçmeleri karşılığında talep ettikleri ödülün anaparaya oranıdır. Yatırımın kazanç veya kayıp yüzdesini ifade eder.

Nominal faizÜnite 5

Yatırımcının elde ettiği ve içerisinde enflasyon etkisini de barındıran, piyasada ilan edilen resmi faiz oranıdır. Enflasyon arındırılmamış getiri oranını gösterir.

Reel faizÜnite 5

Nominal faiz oranının enflasyon etkisinden arındırılmasıyla elde edilen, paranın gerçek satın alma gücü artışını gösteren faiz oranıdır. Paranın saf zaman değerini temsil eder.

Basit faizÜnite 5

Yatırım süresi boyunca sadece başlangıçtaki anapara üzerinden hesaplanan faiz türüdür. Kazanılan faizler sonraki dönemlerde tekrar faiz getirisi sağlamaz.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Bileşik faizÜnite 5

Yatırım süresi boyunca her dönem kazanılan faizin anaparaya eklenerek, sonraki dönemlerde bu toplam üzerinden faiz hesaplanması yöntemidir. Kısaca faizin faizidir.

Risksiz faiz oranıÜnite 5

Gelecekteki nakit akışları hakkında hiçbir belirsizliğin bulunmadığı, risksiz varlıklardan elde edilen gerekli getiri oranıdır. Devlet tahvili getirileri buna örnek gösterilebilir.

Sistematik olmayan riskÜnite 5

Sadece belirli bir firmaya veya sektöre özgü olan, çeşitlendirme yapılarak portföy analiziyle ortadan kaldırılabilen risk türüdür. Yönetim ve finansal riskler bu gruptadır.

Sistematik riskÜnite 5

Piyasa koşullarına bağlı olarak tüm finansal varlıkları etkileyen ve çeşitlendirmeyle engellenemeyen genel risk türüdür. Enflasyon ve faiz oranlarındaki dalgalanmalar buna örnektir.

Yönetim riskiÜnite 5

Finansal varlığı ihraç eden kurumun yöneticilerinin yönetim anlayışından, hatalı kararlarından ve uygulamalarından kaynaklanan firmaya özgü risk bileşenidir.

İş (faaliyet) riskiÜnite 5

İşletmenin varlık yapısı ve sabit giderlerinin payına bağlı olarak, satışlar ile faiz ve vergi öncesi kar (FVÖK) arasındaki ilişkiden doğan risktir.

Finansal riskÜnite 5

İşletmenin kaynak yapısında borç kullanmasından ve sabit ödeme gerektiren yükümlülüklerinin payından kaynaklanan, hisse başına karı etkileyen risk türüdür.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Faaliyet kaldıraç derecesiÜnite 5

İşletmenin toplam giderleri içerisinde sabit giderlerinin payına bağlı olarak, satışlarındaki değişimin faaliyet karına (FVÖK) olan etkisini ölçen derecedir.

Gelecekteki Değer (GD)Ünite 6

Bugünkü parasal bir büyüklüğün belirli bir faiz oranı üzerinden faiz kazandıktan sonra gelecekte ulaşacağı toplam değerdir. Örneğin, bugün bankaya yatırılan 3.500 TL'nin %20 faiz oranıyla 10 yıl sonra 21.671,1 TL'ye ulaşması bu büyüklüğü ifade eder.

Bugünkü Değer (BD)Ünite 6

Gelecekte elde edilecek parasal bir büyüklüğün, belirli bir indirgeme (iskonto) oranı kullanılarak bugünkü zaman dilimine indirgenmiş değeridir. Örneğin, 4 ay sonra yapılacak 1.500 $'lık seyahat harcamasının aylık %4 iskonto oranıyla bugünkü karşılığı olan 1.282,2 $'dır.

İskonto OranıÜnite 6

Gelecekteki bir nakit akışını bugünkü değere dönüştürmek amacıyla kullanılan faiz oranıdır. Gelecekteki paranın bugünkü değerini hesaplarken paranın zaman maliyetini ve riskini temsil eden indirgeme katsayısıdır.

Gelecekteki Değer Faiz Faktörü (GDFF)Ünite 6

1 TL'nin belirli bir faiz oranı ve dönem sonunda ulaşacağı gelecekteki değeri gösteren ve her zaman 1'den büyük olan katsayıdır. GDFF tablosunda faiz oranı ve dönem sayısının kesiştiği noktadan elde edilir.

Bugünkü Değer Faiz Faktörü (BDFF)Ünite 6

Gelecekteki 1 TL'nin belirli bir iskonto oranı ve dönem sayısı üzerinden bugünkü değerini veren ve her zaman 1'den küçük olan katsayıdır. İskonto faktörü olarak da adlandırılır.

AnuiteÜnite 6

Dönemsel aralıkları eşit, aynı tutarda ve aynı yönde gerçekleşen düzenli nakit akış serisidir. Her ay ödenen konut kredisi taksitleri veya her yıl sonunda yapılan eşit tasarruflar birer anuite örneğidir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Anuitelerin Gelecekteki Değeri (AGD)Ünite 6

Belirli bir dönem boyunca her dönem sonunda yatırılan eşit taksitlerin (anuite), belirli bir faiz oranı üzerinden birikerek ulaştığı toplam dönem sonu değeridir.

Anuitelerin Bugünkü Değeri (ABD)Ünite 6

Gelecekte belirli dönemler boyunca eşit aralıklarla elde edilecek veya ödenecek eşit taksitlerin, belirli bir iskonto oranıyla bugünkü zamana indirgenmiş toplam değeridir.

Anuitelerin Gelecekteki Değeri Faiz Faktörü (AGDFF)Ünite 6

Belirli bir dönem boyunca her dönem elde edilen 1 TL'lik eşit anuitelerin, belirli bir faiz oranı üzerinden gelecekte ulaşacağı toplam değeri gösteren tablo katsayısıdır.

Anuitelerin Bugünkü Değeri Faiz Faktörü (ABDFF)Ünite 6

Belirli bir dönem boyunca her dönem elde edilecek 1 TL'lik eşit anuitelerin, belirli bir iskonto oranı üzerinden hesaplanan bugünkü toplam değerini veren tablo katsayısıdır.

EnterpolasyonÜnite 6

Finansal tablolarda doğrudan yer almayan bir faiz oranı veya dönem sayısını bulmak için, bilinen iki sınır değer arasında doğrusal orantı kurarak bilinmeyen değeri hesaplama yöntemidir.

Deneme-Yanılma YöntemiÜnite 6

Bilinmeyen faiz oranını veya dönem sayısını bulmak için formülde farklı oranlar denenerek hedef değere en yakın alt ve üst sınır değerlerin tespit edilmesi sürecidir.

Yıllık Basit Faiz Oranı (Nominal Faiz Oranı)Ünite 6

Yıldan kısa vadeli işlemlerde, dönemlik faiz oranının bir yıldaki dönem sayısıyla doğrudan çarpılması sonucu bulunan ve bileşik etkiyi içermeyen yıllık faiz oranıdır.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Yıllık Efektif Faiz OranıÜnite 6

Yılda birden fazla kez faiz hesaplandığı durumlarda, faizin de faiz kazanması (bileşik faiz) esasına göre hesaplanan gerçek yıllık getiri oranıdır.

Nominal Faiz Oranı (Enflasyonlu)Ünite 6

Piyasada uygulanan, paranın satın alma gücündeki azalışı yani enflasyon oranını da bünyesinde barındıran netleştirilmemiş faiz oranıdır.

Reel Faiz OranıÜnite 6

Nominal faiz oranından enflasyonun (paranın satın alma gücündeki kaybın) arındırılmasıyla elde edilen ve yatırımcının gerçek satın alma gücü artışını gösteren faiz oranıdır.

Borç Geri Ödeme PlanıÜnite 6

Bir borcun vadesi boyunca yapılacak periyodik taksit ödemelerinin ne kadarının faiz giderine, ne kadarının ise anapara borç azalımına gideceğini gösteren detaylı tablodur.

Bileşikleme (Faizlendirme)Ünite 6

Bugünkü bir nakit akışının, her dönem kazandığı faizin de sonraki dönemlerde faiz kazanması esasıyla gelecekteki değerine ulaştırılması sürecidir.

İndirgeme (İskonto Etme)Ünite 6

Gelecekte ortaya çıkacak nakit akışlarının, paranın zaman değerini temsil eden bir oran yardımıyla bugünkü zaman noktasına geri çekilmesi işlemidir.

Nakit Akışı (NA)Ünite 6

Belirli bir dönemde işletmeye veya bireye giren ya da çıkan nakit tutarlarıdır. Zaman değeri hesaplamalarının temel girdisini oluşturur.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Dönemlik Faiz Oranı (iD)Ünite 6

Yatırımın veya borcun bir yıldan kısa olan her bir alt hesaplama döneminde (örneğin aylık veya 3 aylık) uygulanan faiz oranıdır.

Fisher EtkisiÜnite 6

Nominal faiz oranı, reel faiz oranı ve enflasyon oranı arasındaki ilişkiyi kuran ve reel getirinin hesaplanmasını sağlayan finansal yaklaşımdır.

Finansal sistemÜnite 7

Fon fazlası ve fon ihtiyacı olan tarafları, finansal aracılar ve finansal pazarlar yardımıyla bir araya getiren, fon akımını etkin ve sürekli bir şekilde sağlayan sistemdir.

Finansal piyasalarÜnite 7

Tasarruf-yatırım ilişkisini kurarak tasarrufları yatırımlara kanalize eden kurumsal mekanizmadır. Bu piyasalar fon arz edenler ile talep edenleri buluşturur.

Para piyasasıÜnite 7

Fonların bir yıldan daha kısa süreli vadelerle el değiştirdiği piyasalardır. Kısa vadeli likidite ihtiyaçlarının karşılanmasında ve geçici fon fazlalıklarının değerlendirilmesinde kullanılır.

Sermaye piyasasıÜnite 7

Vadeleri bir yıldan uzun olan fonların ve finansal varlıkların alınıp satıldığı piyasalardır. İşletmelerin ve hükümetlerin uzun vadeli yatırımlarını finanse etmelerini sağlar.

Birincil menkul kıymetlerÜnite 7

Fon açığı olanlar tarafından ihraç edilen ve finansal aracılar tarafından yatırım yapılan faiz getiren menkul kıymetlerdir. Şirketlerin veya devletin doğrudan çıkardığı borçlanma araçları bu gruba girer.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
İkincil menkul kıymetlerÜnite 7

Borç verilebilir fonlar oluşturmak için finansal aracılar tarafından ihraç edilen mevduat gibi finansal yükümlülüklerdir. Tasarruf sahiplerinin bankalara yatırdığı mevduatlar buna örnektir.

Geri satın alım anlaşması anlamına gelen, bir menkul kıymetin belirli bir tarihte, belirli bir fiyattan geri satın alınması taahhüdüyle satılması işlemidir.

Tezgah üstü piyasa (OTC)Ünite 7

Belirli bir organize borsa alanı dışında, alıcı ve satıcıların doğrudan veya iletişim ağları üzerinden karşı karşıya gelerek işlem yaptığı piyasalardır. NASDAQ bu piyasa türünün en bilinen örneğidir.

Birincil piyasaÜnite 7

Finansal varlıkların ilk defa ihraç edilerek alınıp satıldığı piyasalardır. Şirketlerin halka arz yoluyla hisse senetlerini ilk kez yatırımcılara sunduğu ortam bu piyasaya örnektir.

İkincil piyasaÜnite 7

Daha önce ihraç edilmiş ve birincil piyasada işlem görmüş finansal varlıkların yatırımcılar arasında yeniden el değiştirdiği piyasalardır. Borsalarda yapılan günlük hisse senedi alım satımları bu kapsama girer.

Finansal aracılarÜnite 7

Fon arz edenler ile fon talep edenler arasında köprü görevi görerek fon transferini kolaylaştıran bankalar, aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketleri gibi kurumlardır.

Menkul KıymetÜnite 8

Ortaklık veya alacaklılık sağlayan, belli bir tutarı temsil eden, yatırım aracı olarak kullanılan, dönemsel gelir getiren, misli nitelikte, seri halinde çıkarılan, ibareleri aynı olan ve şartları SPK tarafından belirlenen kıymetli evraktır.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250

Kurumların veya devletin kısa vadeli borç fonu temin etmek amacıyla ihraç ettikleri, vadeleri bir yıldan kısa olan ve genellikle iskontolu olarak işlem gören borç senetleridir.

TahvilÜnite 8

Devletin veya anonim ortaklıkların en az bir yıl ve daha uzun vadeyle, ödünç para bulmak amacıyla çıkardıkları, itibari değerleri eşit ve ibareleri aynı olan borç senetleridir.

Hisse SenediÜnite 8

Anonim ortaklıklar tarafından çıkarılan, şirket sermayesine katılımı temsil eden, yasal şekil şartlarına uygun olarak düzenlenmiş ve sahibine ortaklık hakları sağlayan kıymetli evraklardır.

Nominal DeğerÜnite 8

Menkul kıymetin üzerinde yazılı olan değerdir. Tahvil ve bonolarda bu değer, vade tarihinde yatırımcının eline geçecek olan anapara miktarını ifade eder.

Kupon Faiz OranıÜnite 8

Tahvil veya borç senedinin nominal değeri üzerinden yüzde olarak belirtilen ve tahvil sahibinin her dönem elde edeceği faiz miktarını belirleyen orandır.

Borçlanma araçlarında anaparanın ve son faiz ödemesinin yapılacağı, borcun tamamen itfa edilerek ortadan kaldırılacağı önceden belirlenmiş tarihtir.

Bir borcun, borçlu tarafından vade tarihinde tek bir seferde veya belirli dönemlerde yapılan ödemelerle tamamen kapatılarak ortadan kaldırılması işlemidir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Hazine BonosuÜnite 8

Devletin kısa süreli borç fonu tedarik etmek amacıyla çıkardığı, vadeleri bir yıldan kısa olan ve devlet güvencesi taşıyan iskontolu borçlanma senetleridir.

İskontolu İşlemÜnite 8

Bir menkul kıymetin nominal değerinin altında bir fiyattan satılmasıdır. Bonolarda faizin başlangıçta peşin ödenmesi mantığına dayanır; yatırımcı vade sonunda nominal değeri alır.

Primli İşlemÜnite 8

Bir tahvilin kupon faiz oranının cari piyasa faiz oranının üzerinde olması durumunda, piyasa değerinin nominal değerinin üzerinde oluşması ve yüksek fiyattan satılması durumudur.

Rüçhan HakkıÜnite 8

Hisse senedi sahiplerinin, şirketin yeni sermaye artırımlarına öncelikli olarak kendi payları oranında katılma ve yeni payları satın alma hakkıdır.

Kar Payı (Temettü)Ünite 8

Anonim ortaklıkların elde ettikleri dönem net karından, hisse senedi sahiplerine sahip oldukları pay oranında dağıttıkları nakit veya bedelsiz hisse senedi şeklindeki kazançtır.

Duran VarlıklarÜnite 9

İşletmenin ana faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi için bir yıldan daha uzun süre kullanılacak olan arazi, bina, makine, teçhizat ve donanım gibi üretim araçlarıdır. Örneğin, bir tekstil fabrikasının üretimde kullandığı dokuma makineleri bu gruptadır.

Duran Varlık YatırımıÜnite 9

Gelecek dönemlerde ekonomik yarar ve gelir sağlamak beklentisiyle, mevcut finansal kaynakların duran varlıklara tahsis edilmesiyle yapılan uzun vadeli sermaye harcamasıdır. Örneğin, yeni bir hizmet binası inşa etmek için fon ayrılması bu yatırıma örnektir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Yatırım ProjesiÜnite 9

Gelecek dönemlerde yarar sağlamak beklentisiyle, belirli bir plan dahilinde mal ve hizmet üretimine yönelik olarak hazırlanan duran varlık yatırım önerisidir. Örneğin, yeni bir içecek hattı kurulması için hazırlanan fizibilite ve bütçe planı bir projedir.

Sermaye BütçelemesiÜnite 9

Duran varlık yatırım kararı süreci olup, yatırım projesinin firmanın değerini artırıp artırmadığını belirlemek amacıyla gelecekteki nakit akışlarının değerlenmesi sürecidir. Örneğin, yeni bir makine alımının net bugünkü değer yöntemiyle analiz edilmesi bu sürece dahildir.

Maddi Duran VarlıklarÜnite 9

İşletme faaliyetlerinde sürekli kullanılmak amacıyla edinilen, satılması düşünülmeyen ve fiziksel bir yapıya sahip olan taşınır ve taşınmaz varlıklardır. Fabrika binaları, taşıtlar ve üretim cihazları bu gruba örnek gösterilebilir.

Maddi Olmayan Duran VarlıklarÜnite 9

Herhangi bir fiziksel varlığı bulunmayan, ancak işletmeye belirli haklar ve avantajlar sağlayan aktifleştirilmiş giderler ile şerefiye ve patent gibi hukuki değerlerdir. Örneğin, bir yazılımın kullanım hakkı veya marka tescili bu gruptadır.

Özel Tükenmeye Tabi VarlıklarÜnite 9

Belirli bir maddi varlıkla yakından ilgili olan ve üretim çalışmalarının yoğunluğuna bağlı olarak zamanla tamamen tükenen harcamaları içeren varlık grubudur. Maden arama ve petrol kuyusu hazırlık giderleri bu kategoriye örnek teşkil eder.

Yenileme YatırımlarıÜnite 9

Mevcut üretim kapasitesini ve özelliklerini değiştirmeden, sadece eskiyen ve yıpranan üretim araçlarının yerine aynı kapasitede yenilerinin konulmasını amaçlayan ikame yatırımlarıdır. Örneğin, eskiyen bir ofis bilgisayarının yerine aynı işlevde yenisinin alınmasıdır.

İyileştirme YatırımlarıÜnite 9

Üretim kapasitesini artırmak veya maliyet tasarrufu sağlayarak verimliliği yükseltmek amacıyla, mevcut üretim araçlarının daha gelişmiş modelleriyle değiştirilmesidir. Örneğin, manuel bir paketleme makinesinin yerine tam otomatik bir makine alınmasıdır.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Genişleme YatırımlarıÜnite 9

Mevcut tesislerin kapasitesini artırmak, darboğazları gidermek veya ürün kalitesini yükseltmek amacıyla mevcut varlıklara ek olarak yapılan tevsi yatırımlarıdır. Örneğin, mevcut bir fabrikaya üçüncü bir üretim bandının eklenmesi bu türdendir.

Zorunlu YatırımlarÜnite 9

Yasa hükümleri, çevre koruma kanunları veya toplu iş sözleşmeleri gereği işletmelerin yapmakla yükümlü olduğu, doğrudan kar amacı gütmeyen yatırımlardır. Örneğin, bir fabrikanın bacasına filtre takılması veya arıtma tesisi kurulmasıdır.

Almaşık Yatırım ProjeleriÜnite 9

Birbirine alternatif olan ve aralarından sadece bir tanesinin seçilebileceği, birinin kabul edilmesinin diğerlerinin tamamen reddedilmesi anlamına geldiği projelerdir. Örneğin, bir taşıma işi için ya forklift ya da hareketli bant sisteminin seçilmesi durumudur.

Ek (Incremental) Nakit AkışıÜnite 9

Bir yatırım projesinin kabul edilmesi durumunda ortaya çıkacak nakit akışları ile projenin reddedilmesi durumundaki nakit akışları arasında oluşan net farktır. Karar verme aşamasında sadece bu fark nakit akışları analize dahil edilir.

Yatırım Projesi DeğerlemeÜnite 10

Duran varlık yatırımının firmanın değerini artırıp artırmadığını belirlemek amacıyla yapılan, bu harcama karşılığında gelecekte elde edilecek gelir ya da faydaların değerlemesi sürecidir. Sermaye bütçelemesi olarak da adlandırılan bu süreç, yatırıma ilişkin maliyet ve faydaların karşılaştırılmasını kapsar.

Geri Ödeme SüresiÜnite 10

Bir projenin başlangıcında yapılan ilk yatırım harcamasının, bu projeden elde edilecek yıllık net nakit akımlarıyla kaç yılda geri kazanılacağını gösteren süredir. Likiditeyi korumayı amaçlayan bu yöntemde, geri ödeme süresi en kısa olan projeler tercih edilir.

Ortalama Getiri OranıÜnite 10

Bir projenin ekonomik ömrü boyunca elde edeceği nakit akımlarının yıllık ortalamasının, projenin başlangıcındaki ilk yatırım harcamasına olan yüzdesel oranıdır. Muhasebe karı yerine doğrudan nakit akışlarını temel alan bir finansal değerlendirme ölçütüdür.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
İlk Yatırım Harcaması (IYH)Ünite 10

Bir yatırım projesinin hayata geçirilebilmesi ve faaliyete başlayabilmesi için başlangıçta (sıfırıncı dönemde) yapılması zorunlu olan toplam nakit çıkışıdır. Formüllerde projenin maliyet kısmını temsil eder.

Nakit Akışı (NA)Ünite 10

Yatırım projesinin faaliyette olduğu dönemler boyunca işletmeye sağladığı nakit girişleri ile nakit çıkışları arasındaki farkı ifade eden net nakit akımlarıdır. Proje değerleme yöntemlerinde muhasebe karı yerine bu değerler kullanılır.

Sermaye BütçelemesiÜnite 10

İşletmelerin duran varlık yatırımları gibi uzun vadeli ve yüksek maliyetli yatırım kararlarını planlama, analiz etme ve seçme sürecinin tamamıdır. İşletmenin uzun vadeli değerini maksimize etmeyi hedefler.

Paranın Zaman DeğeriÜnite 10

Bugün elde edilen belirli bir miktar paranın, gelecekte elde edilecek aynı miktardaki paradan daha değerli olduğunu ifade eden finansal ilkedir. Bu ilke, paranın faiz getirme potansiyeli ve enflasyon gibi unsurlardan kaynaklanır.

Ekonomik ÖmürÜnite 10

Bir duran varlığın veya yatırım projesinin işletmeye ekonomik anlamda fayda sağlamaya devam etmesi beklenen toplam faaliyet süresidir. Proje değerleme hesaplamalarında nakit akışlarının gerçekleşeceği yıl sayısını belirler.

Hedef Getiri OranıÜnite 10

İşletme yönetiminin bir yatırım projesinden elde etmeyi beklediği ve kabul edilebilir bulduğu en düşük getiri sınırıdır. Ortalama karlılık oranı yönteminde projelerin kabul edilip edilmeyeceğine karar verilirken bu oran eşik değer olarak kullanılır.

Kümüle Nakit AkımıÜnite 10

Yatırım projesinin yıllar itibarıyla sağladığı net nakit akışlarının üst üste toplanarak biriktirilmesiyle elde edilen toplam değerdir. Geri ödeme süresinin hesaplanmasında bakiye yatırım tutarını bulmak için kullanılır.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Hurda DeğerÜnite 10

Bir yatırım projesinin veya duran varlığın ekonomik ömrünün sonuna geldiğinde satılması veya tasfiye edilmesi durumunda elde edilmesi beklenen net nakit değerdir. Nakit akışlarının son yılına eklenir.

LikiditeÜnite 10

Bir varlığın veya yatırımın değer kaybına uğramadan en kısa sürede nakde dönüştürülebilme yeteneğidir. Geri ödeme süresi yöntemi, yatırılan fonların hızlıca nakde dönmesini hedefleyerek likiditeyi önceler.

Net Bugünkü Değer (NBD)Ünite 11

Bir yatırım projesinin ekonomik ömrü boyunca sağlaması beklenen nakit akımlarının sermaye maliyeti ile iskonto edilmiş şimdiki değeri ile ilk yatırım harcaması arasındaki farktır. Örneğin, 5.000 TL yatırım gerektiren bir projenin nakit girişlerinin bugünkü değeri 5.774,51 TL ise NBD'si 774,51 TL'dir ve proje kabul edilir.

İç Verim Oranı (İVO)Ünite 11

Bir projenin ilk yatırım harcamasının şimdiki değerini, gelecekteki nakit akımlarının şimdiki değerine eşitleyerek Net Bugünkü Değeri sıfır yapan iskonto oranıdır. Örneğin, %12 sermaye maliyeti olan bir işletmede İVO'su %22,33 çıkan bir proje, maliyetin üzerinde getiri sunduğu için kabul edilir.

Karlılık Endeksi (KE)Ünite 11

Nakit akımlarının bugünkü değerinin, ilk yatırım harcamasının bugünkü değerine bölünmesiyle elde edilen ve yatırılan her 1 TL'nin yarattığı değeri gösteren orandır. Örneğin, 5.000 TL yatırımla 6.054 TL bugünkü değerde nakit girişi sağlayan projenin Karlılık Endeksi 1,31'dir.

İlk Yatırım Harcaması (İYH)Ünite 11

Bir yatırım projesinin hayata geçirilebilmesi ve faaliyete başlayabilmesi için başlangıçta (0. yılda) yapılması zorunlu olan toplam nakit çıkışıdır. Formüllerde nakit akışlarından düşülen temel maliyet unsurunu temsil eder.

Sermaye MaliyetiÜnite 11

İşletmenin yatırım projelerini finanse etmek amacıyla kullandığı kaynakların (özkaynak veya yabancı kaynak) ortalama maliyetidir. Yatırım projelerinin değerlendirilmesinde nakit akışlarını iskonto etmek için kullanılan temel getiri oranını oluşturur.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Gerekli Getiri OranıÜnite 11

Yatırımcının veya işletmenin, belirli bir risk düzeyindeki projeden elde etmeyi beklediği ve projenin kabul edilmesi için aşılması gereken minimum getiri yüzdesidir. NBD hesaplamalarında iskonto faktörü (i) olarak kullanılır.

Ekonomik ÖmürÜnite 11

Bir yatırım projesinin veya duran varlığın, işletmeye ekonomik anlamda yarar sağlaması ve nakit akışı üretmesi beklenen toplam faaliyet süresidir. Proje değerlendirme formüllerindeki dönem sayısını (n) belirler.

Nakit AkımıÜnite 11

Bir projenin faaliyette olduğu dönemler boyunca işletmeye kazandırdığı nakit girişleri ile işletmeden çıkan nakit değerleri arasındaki net farktır. Duran varlık kararlarında muhasebe karı yerine nakit akımları esas alınır.

İskonto EtmekÜnite 11

Gelecekte elde edilecek nakit akışlarının, paranın zaman değerini ve risk faktörünü yansıtacak şekilde belirlenmiş bir faiz oranı yardımıyla bugünkü değerine indirgenmesi işlemidir.

Dönemsel Net Gelir (NGt)Ünite 11

Yatırım projesinin işletilmeye başlanmasından sonra, her bir t dönemi (genellikle yıl) sonunda elde edilen net nakit giriş miktarını ifade eder. NBD ve İVO formüllerinin pay kısmında yer alır.

EnterpolasyonÜnite 11

İç verim oranı hesaplamalarında, projenin NBD'sini pozitif yapan bir oran ile negatif yapan diğer bir oran arasındaki değerlerden yararlanarak, NBD'yi sıfır yapan kesin oranı bulmak için kullanılan matematiksel tahmin yöntemidir.

Sermaye KısıtıÜnite 11

İşletmelerin yatırım yapabileceği toplam fon miktarının sınırlı olması durumudur. Bu durumda işletme, en yüksek toplam NBD'yi veya en yüksek Karlılık Endeksini veren projeleri seçerek bütçesini optimize etmeye çalışır.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Ek (Incremental) Nakit AkışıÜnite 12

Bir yatırım projesinin kabul edilmesi veya reddedilmesi durumunda işletmenin toplam nakit akışlarında meydana gelecek olan net değişimdir. Yatırım kararlarında sadece bu farkı oluşturan ek nakit akışları analize dahil edilir.

İlk Yatırım HarcamasıÜnite 12

Bir projenin teklif aşamasından başlayıp ekonomik olarak çalışır ve faal hale gelene kadar yapılan tüm harcamaların toplamıdır. Arazi, makine, montaj giderleri ve başlangıç çalışma sermayesi bu kaleme dahildir.

Dönemsel Net Nakit GelirÜnite 12

Projenin işletme döneminde ürettiği mal ve hizmet satışlarından elde edilen gelirlerden, vergi dahil tüm nakit çıkışı gerektiren giderlerin düşülmesiyle bulunan nakit akışıdır. Muhasebe karından farklı olarak amortisman gibi nakit dışı giderleri içermez.

Son (Terminal) Dönem Nakit AkışıÜnite 12

Projenin ekonomik ömrünün sonunda tasfiye edilmesi, varlıkların hurda değerinden satılması ve çalışma sermayesinin geri kazanılmasıyla elde edilen toplam net nakit akışıdır.

Batık MaliyetÜnite 12

Yatırım kararı ne yönde verilirse verilsin geçmişte zaten yapılmış olan ve geri kazanılması mümkün olmayan tarihi harcamalardır. Geçmişte yapılan pazar araştırma giderleri buna örnek olup analizde dikkate alınmazlar.

Fırsat MaliyetiÜnite 12

Bir varlığın mevcut proje yerine alternatif bir alanda kullanılması durumunda elde edilebilecek en yüksek net nakit akışıdır. Örneğin, yeni fabrika kurulacak olan işletmeye ait boş arazinin kiraya verilmesi durumunda elde edilecek kira geliri projenin fırsat maliyetidir.

Dışsallık (Yan Etki)Ünite 12

Yeni bir yatırım projesinin kabul edilmesinin, işletmenin mevcut faaliyetleri ve diğer ürünlerinin satışları üzerinde yarattığı olumlu veya olumsuz etkilerdir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Ürün Yamyamlığı (Cannibalization)Ünite 12

Yeni bir yatırım projesiyle pazara sunulan yeni ürünün, işletmenin halihazırda satmakta olduğu eski ürünlerin pazar payını ve satış gelirlerini azaltması durumudur.

Net Çalışma Sermayesi DeğişimiÜnite 12

Yatırım projesinin yürütülebilmesi için gereken nakit, stok ve alacak artışları ile ticari borçlardaki artışlar arasındaki farktır. Çalışma sermayesindeki artışlar nakit çıkışı, azalışlar ise nakit girişi yaratır.

Vergi KalkanıÜnite 12

Amortisman gibi nakit çıkışı gerektirmeyen giderlerin vergi matrahını düşürmek suretiyle işletmenin ödeyeceği vergi tutarını azaltması ve dolaylı olarak nakit tasarrufu sağlaması etkisidir.

Yatırım Dönemi FaizleriÜnite 12

Yatırımın yapıldığı ve projenin henüz faaliyete geçmediği dönemde, yatırımla ilgili kullanılan krediler için tahakkuk eden ve ilk yatırım harcamasına dahil edilen finansman giderleridir.

İşletme Dönemi FaizleriÜnite 12

Proje faaliyete geçtikten sonraki dönemde ödenen ve iskonto oranı içinde zaten yer aldığı için dönemsel net nakit akışı hesaplanırken gider olarak düşülmeyen finansman maliyetleridir.

Net Defter DeğeriÜnite 12

Bir duran varlığın muhasebe kayıtlarındaki orijinal iktisap bedelinden, o güne kadar ayrılmış olan birikmiş amortismanların düşülmesiyle kalan net değerdir.

Sermaye YapısıÜnite 13

Bir firmanın uzun dönemli faaliyetlerini ve yatırımlarını finanse etmek amacıyla kullandığı borç ve öz sermaye gibi kaynakların bileşimidir. Örneğin, bir firmanın kaynaklarının %30'unun borç, %70'inin öz sermayeden oluşması onun sermaye yapısını gösterir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Borç MaliyetiÜnite 13

Firmanın faaliyetlerini tahvil ihracı veya banka kredisi gibi dış kaynaklarla finanse etmesi durumunda katlandığı finansal yükümlülüktür. Borç maliyeti hesaplanırken faiz giderlerinin vergi matrahından düşülebilmesi avantajı dikkate alınarak vergi sonrası maliyet esas alınır.

Öz Sermaye MaliyetiÜnite 13

Firmanın faaliyetlerini ortakların sağladığı kaynaklarla finanse etmesi durumunda, ortakların üstlendikleri risk karşılığında talep ettikleri asgari getiri oranıdır. Gordon Büyüme Modeli veya CAPM gibi yöntemlerle hisse senetleri üzerinden hesaplanır.

Ağırlıklı Ortalama Sermaye MaliyetiÜnite 13

Bir firmanın sermaye yapısını oluşturan borç ve öz kaynak bileşenlerinin bireysel maliyetlerinin, bu kaynakların toplam sermaye içindeki paylarıyla ağırlıklandırılarak hesaplanan ortalama maliyetidir. Yatırım projelerinin değerlendirilmesinde asgari kabul oranı (iskonto oranı) olarak kullanılır.

Gordon Büyüme ModeliÜnite 13

Hisse senedi değerlemesinde ve öz sermaye maliyeti hesabında kullanılan, şirketin gelecekte dağıtacağı kar paylarının sonsuza kadar her yıl sabit bir oranda büyüyeceğini varsayan yaklaşımdır. Model, karmaşık sonsuz vade problemini çözülebilir hale getirir.

Finansal Varlık Değerleme Modeli (CAPM)Ünite 13

Öz sermaye getiri oranının hesaplanmasına sistematik riski de dahil eden, risksiz faiz oranı ile pazar risk primini hissenin beta katsayısıyla ilişkilendiren modeldir. Yatırımcının üstlendiği ek risk oranında talep edeceği ek getiriyi belirler.

Risksiz Faiz Oranı (Rf)Ünite 13

Üzerinde hiçbir geri ödenmeme riski taşımayan, genellikle devlet iç borçlanma senetleri (tahviller) tarafından sağlanan getiri oranıdır. CAPM modelinde temel başlangıç noktası ve asgari getiri eşiği olarak kabul edilir.

Beta Katsayısı (ß)Ünite 13

Bir hisse senedinin veya yatırım portföyünün, genel piyasa hareketlerine karşı olan duyarlılığını ve taşıdığı sistematik riski ölçen katsayıdır. Beta değerinin 1'den büyük olması, hissenin piyasadan daha riskli ve oynak olduğunu gösterir.

SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Piyasa Getirisi (Rm)Ünite 13

Piyasadaki tüm riskli varlıkları temsil eden genel pazar endeksinin (örneğin borsa endeksinin) yatırımcılara sağladığı veya sağlaması beklenen ortalama getiri oranıdır. CAPM modelinde pazar risk priminin hesaplanmasında kullanılır.

Kupon FaiziÜnite 13

Bir tahvilin ihraç aşamasında belirlenen ve tahvil sahibine periyodik aralıklarla (genellikle yılda bir) ödenecek olan faiz tutarıdır. Tahvilin nominal değeri üzerinden hesaplanır ve borçlanma maliyetinin temel bileşenidir.

Nominal DeğerÜnite 13

Bir menkul kıymetin (tahvil veya hisse senedi) üzerinde yazılı olan ve vade sonunda yatırımcıya geri ödenecek olan anapara değeridir. Borçlanma maliyeti hesaplamalarında vade sonu nakit çıkışı olarak dikkate alınır.

İç Verim OranıÜnite 13

Bir yatırım projesinden veya finansman kaynağından elde edilecek nakit girişlerinin bugünkü değerini, nakit çıkışlarının bugünkü değerine eşitleyerek net bugünkü değeri sıfır yapan iskonto oranıdır. Finansman kaynaklarının maliyetini belirlemede temel alınır.

Vergi KalkanıÜnite 13

İşletmelerin borçlanma karşılığında ödedikleri faiz giderlerinin vergi matrahından düşülebilmesi sayesinde daha az kurumlar vergisi ödemelerini sağlayan finansal avantajdır. Bu durum borçlanmanın net maliyetini düşürür.