Ünite 6: Dramaturji ve Etiketleme Teorisi — Önemli Kavramlar
Dramaturji
Erving Goffman tarafından geliştirilen, gündelik hayatı bir tiyatro sahnesine ve insanlar arasındaki etkileşimi de bu sahnede oynanan bir oyuna benzeterek açıklayan sosyolojik yaklaşım.
Etiketleme (Damga) Teorisi
Sapkınlığın doğuştan gelen bir özellik olmadığını, toplumdaki egemen grupların koyduğu kurallar ve bu kuralların bireylere başarıyla uygulanması sonucu ortaya çıktığını savunan teorik yaklaşım.
Sahne Önü (Vitrin)
Goffman'ın tiyatro metaforunda, bireyin performansını sergilerken gözlemcilere durumu tanımlamak için kasıtlı veya kasıtsız kullandığı standart ifade donanımı (örn. bir öğretmenin sınıfı veya kürsüsü).
Sahne Arkası (Arka Bölge)
Bireyin vitrindeki rolünden ve performansından dinlendiği, izleyicilerin gözünden uzakleşerek maskesini çıkardığı mahrem alan.
Performans
Bir kimsenin belli bir gözlemci kümesi önünde sürekli bulunduğu süre boyunca gerçekleştirdiği ve gözlemciler üzerinde etkili olan tüm faaliyetlerin bütünü.
Howard S. Becker
Etiketleme teorisinin kurucularından olan, caz kulüplerindeki marihuana tüketimi ve 'Outsiders' (Dışardakiler) adlı saha araştırmasıyla tanınan Amerikalı sosyolog.
Erving Goffman
Sembolik etkileşimciliğin önde gelen isimlerinden biri olan, gündelik yaşamda benliğin sunumu, damga ve dramaturji kavramlarını sosyolojiye kazandıran Kanadlı sosyolog.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Sapkınlık (Sapma)
Ana akım sosyolojide toplumsal kuralların ihlali olarak görülürken, etiketleme teorisinde eylemi yapan kişi ile bu eyleme tepki gösterenler arasındaki etkileşimin bir ürünü olarak tanımlanan durum.
Damga Tipleri
Goffman'ın sınıflandırmasına göre bedensel deformasyonlar, bireysel karakter bozuklukları ve ırk/ulus/din gibi etnolojik kökenli olmak üzere üçe ayrılan itibarsızlaştırıcı sıfatlar.
Sapkın Kariyer
Bireyin kamusal etiketleme süreci sonucunda normal toplumdan dışlanması ve sapkın alt kültürlerin içine çekilerek yeni bir yaşam tarzını benimsemesi süreci.