Ünite 12: İletişim Dil ve İdeoloji — Önemli Kavramlar
İletişim
İki insan veya grup arasında gerçekleşen duygu, düşünce ve bilgi alışverişidir. Örnek: Bir kişinin arkadaşına yaşadığı bir olayı anlatması.
Söylem
Dilin belirli bir tutarlılık ilkesine göre örgütlenmiş kullanım biçimidir. Örnek: Bir doktorun hastasıyla konuşurken kullandığı tıbbi terminoloji.
İdeoloji
Gerçekliği kodlayan, inançlar bütünü ve toplumsal pratikleri denetleyen bir sistemdir. Örnek: Bir siyasi partinin toplumu dönüştürmek için kullandığı söylemler.
Kinesics
Beden hareketlerinin, jest ve mimiklerin anlamlarını inceleyen bilim dalıdır. Örnek: Birinin omuz silkerek 'bilmiyorum' demesi.
Proxemics
Alan ve bölge kullanımını inceleyen, Edward Hall tarafından geliştirilen disiplindir. Örnek: İki kişinin konuşurken aralarında bıraktığı samimi mesafe.
Dilsel Görecelik
Dilin ve sözcüklerin insanın dünyayı algılamasında belirleyici olmasıdır. Örnek: Farklı dillerde zaman ve mekan kavramlarının farklı algılanması.
Hegemonya
Hakim grupların kendi çıkarlarını toplumun geneline kabul ettirme sürecidir. Örnek: Medya aracılığıyla belirli bir yaşam tarzının 'normal' olarak sunulması.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Bilişsel Etki
İletişim süreci sonunda bilgi edinme veya yeni bir şey öğrenme durumudur. Örnek: Bir dersi dinledikten sonra yeni bir kavramı analiz edebilmek.
Duygusal Etki
İletişim sonrası tutum, değer ve inançlarda meydana gelen değişimdir. Örnek: Bir film izledikten sonra belirli bir konuya karşı nefret veya sevgi beslemek.
Psikomotor Etki
İletişim sonrası davranış ve motor becerilerdeki değişimdir. Örnek: Bir eğitim videosu izleyerek piyano çalmayı öğrenmek.
Kişisel Buluş
Bireyin iletişim yoluyla kendi duygularını, güçlü ve zayıf yönlerini keşfetmesidir. Örnek: Bir arkadaşla dertleşirken kendi korkularını fark etmek.
Doğuştancı Göstergeler
Kültürden bağımsız, genetik olarak aktarılan evrensel ifadelerdir. Örnek: Dünyanın her yerinde mutluluğu ifade eden gülümseme.
Kültürel Göstergeler
Toplumdan topluma değişen, öğrenilmiş işaretlerdir. Örnek: 'Halka' işaretinin Fransa'da sıfır, Japonya'da para anlamına gelmesi.
Sessiz Konuşma
Düşüncenin dil ile içselleştirilmiş halidir. Örnek: Bir insanın kendi kendine karar verme süreci.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Rıza Mekanizması
İktidarın baskı uygulamadan bireyleri kendi istekleriyle yönlendirmesidir. Örnek: Reklamların tüketiciyi bir ürünü almaya ikna etmesi.
Otokontrol
Bireyin toplumsal normlara göre kendi davranışlarını denetlemesi. Örnek: Birinin toplum içinde bağırmaktan kaçınması.
İletişim Engelleri
İletişimi güçleştiren fiziksel veya ruhsal zorluklardır. Örnek: Bir kişinin kendini yanlış anlaşıldığını düşünerek ifade edememesi.
Toplumsallaşma
Bireyin iletişim yoluyla toplumun bir üyesi haline gelmesi sürecidir. Örnek: Çocuğun aileden dil ve kültürel değerleri öğrenmesi.
İletişim Dizgeleri
Canlıların yaşamsal gereklerini karşılamak için kullandığı sistemlerdir. Örnek: Hayvanların içgüdüsel olarak çıkardıkları uyarı sesleri.
Sembolik İletişim
Duygu ve düşüncelerin işaretler veya kelimelerle aktarılmasıdır. Örnek: İstiklal Marşı'nın kitleleri harekete geçirmesi.
Yapısalcılık
Dilin sistematik bir bütün olarak ele alınmasıdır. Örnek: Saussure'ün dili bir sistem olarak incelemesi.