Ana Sayfa » Anadolu Üniversitesi AÖF » İktisat Lisans Programı » Çalışma Ekonomisi

Ünite 1: Çalışma Ekonomisinin Temel Kavramları — Doğru/Yanlış

Gösterilen tanım o kavrama ait mi? 13 soru var.

1 / 130 doğru

Emek Verimliliği

Belirli bir dönemde bir ülke, sektör veya firmanın ürettiği toplam reel üretim miktarının, bu üretimi gerçekleştirmek için kullanılan toplam •••-saat miktarına bölünmesiyle elde edilen verimlilik türüdür. Kaliteli eğitim ve teknoloji kullanımı ••• artırır.

Emek Verimliliği — Belirli bir dönemde bir ülke, sektör veya firmanın ürettiği toplam reel üretim miktarının, bu üretimi gerçekleştirmek için kullanılan toplam emek-saat miktarına bölünmesiyle elde edilen verimlilik türüdür. Kaliteli eğitim ve teknoloji kullanımı emek verimliliğini artırır.

İşgücüne Katılma Oranı — İstihdam edilenler ile işsizlerin toplamından oluşan işgücünün, kurumsal olmayan aktif nüfusa oranının yüzde olarak ifadesidir. Bu oran toplumun ekonomik aktiviteye katılım derecesini gösteren kritik bir makroekonomik göstergedir.

Zamana Dayalı Eksik İstihdam — Çalışma süresinin mevcut iş nedeniyle yetersiz olması sebebiyle ilave bir iş arayan ve bu işte çalışmaya müsait olan kişilerin durumunu ifade eden istatistiksel bir kavramdır. Örneğin, haftada sadece 15 saat çalışabilen ve geçinebilmek için ek iş arayan bir işçi bu kapsamdadır.

Emek Piyasası — Hanehalklarının hizmetlerini satarak gelir elde ettiği, firmaların ise üretim için gerekli insan gücünü sağladığı, çalışan ile çalıştıran arasında kişisel ilişkinin bulunduğu temel piyasadır. Örneğin, otomobil tamircilerinin veya garsonların becerilerini sunarak ücret karşılığı çalıştıkları alanlar birer emek piyasasıdır.

Çalışma Çağındaki Nüfus — Ülkelerin demografik yapısına, zorunlu eğitim sürelerine ve emeklilik yaşlarına bağlı olarak belirlenen, uluslararası alanda yaygın olarak 15-64 yaş aralığını kapsayan nüfus dilimidir. Bu kesim ekonomik faaliyetlerin potansiyel insan kaynağını oluşturur.

Cesareti Kırılmış İşçiler — Daha önce iş aradığı halde bulamayan veya kendi vasıflarına uygun iş bulabileceğine inanmadığı için iş aramaktan tamamen vazgeçen ancak çalışmaya hazır olan kişilerdir. Bu durumdaki bireyler resmi işgücü ve işsiz tanımının dışında kalmaktadır.

Bağımlılık Oranı — Çalışma çağı dışında yer alan (15 yaş altı ve 65 yaş üstü) nüfusun, çalışma çağındaki (15-64 yaş) nüfusa oranlanmasıyla elde edilen ve toplumdaki üretim-tüketim dengesini gösteren kaba bir ölçüdür. Gelişmekte olan ülkelerde çocuk bağımlılık oranı oldukça yüksektir.

Kurumsal Olmayan Nüfus — Okul, yurt, otel, çocuk yuvası, huzurevi, hastane, hapishane ve kışla gibi yerlerde ikamet edenler ile yabancı uyruklular hariç tutularak TÜİK tarafından işgücü anketlerinde hesaplamaya dahil edilen nüfus kesimidir.

Aktif (Faal) Nüfus — Çalışma çağında (15 ve daha yukarı yaş grubunda) yer alan ve huzurevi, hapishane, kışla gibi toplu yaşam alanlarında ikamet etmeyen kurumsal olmayan nüfustur. Bu nüfus, mal ve hizmet üretimi için gerekli işgücü arzını besleyen temel kaynaktır.

Eksik İstihdam — Kişinin sahip olduğu eğitim, nitelik ve becerilere uygun olmayan, gelir düzeyi düşük veya geçici/yarı zamanlı işlerde gönülsüz olarak çalışmak zorunda kalması durumudur. Örneğin, üniversite mezunu bir mühendisin vasfının çok altında garsonluk yaparak geçinmeye çalışması buna örnektir.

İstihdam — Dar anlamda emek faktörünün bir üretim girdisi olarak üretim sürecinde bir bedel (ücret, kar vb.) karşılığı kullanılması durumudur. Örneğin, referans dönemi içinde bir ücret veya maaş karşılığı en az bir saat çalışmış olan bir birey istihdamdadır.

İşgücü — Bir ülkedeki nüfusun üretici durumda bulunan, ekonomik faaliyete katılan, yani istihdam edilenler ile işsizlerin toplamından oluşan emek arzının insan sayısı cinsinden ifadesidir. Örneğin, bir fabrikada çalışan işçi ile iş arayan fakat henüz bulamamış kişi işgücü kapsamındadır.

Türetilmiş Talep — Emeğe olan talebin doğrudan kendi başına bir fayda sağlamaktan ziyade, üretilen mal ve hizmetlere olan talebe bağlı olarak ortaya çıkması durumudur. Örneğin, otomobil talebi arttığında otomobil fabrikasında çalışan işçilere olan talep de bu doğrultuda artış gösterir.