Ünite 6: II. Dünya Savaşı (1939-1945) — Araştır & Paylaş

Hitler Almanya’sının dış politikasını üç temel noktada toplayabiliriz. Almanya’nın Versay’ın sınırlamalarından kurtarılması; (Ein Volk, Ein Reich) Tek Millet, Tek Devlet ilkesinin gerçekleştirlmesi ve Almanya dışında yaşayan Almanların da aynı devlet altında birleşmesi; nihayet (Lebensraum) Hayat Sahası kavramı ile geniş sınırlara yayılma hedefleniyordu.

Hitler’in, Çekoslovakya’daki Almanlara yönelik ilgisi sonucunda Südet Nazileri bir takım milis ve terör kolları oluşturarak özerklik istediler. Almanya, Çekoslovak sınırına asker yığmaya başladı. İngiltere sorunu barışçı yolla çözmeye çalıştı. Toplanan Münih Konferansı, 30 Eylül 1938’te Südet Bölgesi’nin Almanya’ya teslimini kararlaştırdı. Çekoslovakya krizinde gösterilen pasif davranış, Hitler’i cesaretlendirdi. Ardından Çekoslovak Cumhurbaşkanı Hacha, Berlin’e davet edildi ve Çekoslovakya’nın, Alman himayesine girmesi zorla kabul ettirildi. Almanya doğuya doğru (Drang nach Osten), bir genişleme eğilimi gösteriyordu. Çekoslovakya sorunu, Batılı devletlerin o zamana kadar Almanya’ya karşı izledikleri yatıştırma politikasını terk etmelerinin başlangıç noktasını oluşturdu.

Avrupa’da Fransız-Alman savaşı devam ederken Rusya, Haziran 1940’ta Estonya, Letonya ve Litvanya’yı ilhak etti. Bunun arkasından Romanya’ya ültimatom vererek, Besarabya ile Bukovina’yı aldı. Romanya’nın komşuları da harekete geçti. 19 Ağustos’ta Bulgaristan, Romanya’dan Güney Dobruca’yı aldı. Macaristan da Transilvanya’yı istedi. Romanya kabul etmeyince, Macar-Romen ilişkileri gerginleşti. Almanya ve İtalya aracılık yaparak, 30 Ağustos 1940’ta Romanya, Transilvanya’nın üçte ikisini Macaristan’a terk etti. Ancak Almanya, Romanya’nın geri kalan toprakları için garanti verdi. Almanya’nın Romanya’ya verdiği garantiyi Ruslar, çıkarları aleyhine bir girişim kabul ettiler. Almanya, Rusya’yı Üçlü Pakt’a alarak dünyanın paylaşılmasına ortak etmek amacıyla Molotov’u, Berlin’e davet etti. 12-13 Kasım 1940’ta yapılan Berlin görüşmelerinde, Ruslar Hitler’in tekliflerini kabul etmekle beraber Rus önerilerini, Hitler kabul etmedi. Bunun üzerine Hitler, Sovyetlerle uzlaşmanın mümkün olamadığını düşünerek 18 Aralık 1940 da Alman ordularına, 15 Mayıs 1941 de Rusya’ya saldırma emri verdi. II. Dünya Savaşı, Avrupa’da ekonomik hayatı felce sürükledi. Toplam 3 trilyon yüz milyar dolar yok olmuştu. İngiltere ve Fransa savaştan galip çıkmakla beraber büyük ekonomik çöküntüye uğradılar. Amerika, savaştan karlı çıkan tek ülkeydi. 1944’te her ikisi de günümüzde var olan, Dünya Bankası ve Uluslararası Para Fonu (IMF) kuruldu. Bu kurumların uluslararası ekonomik işbirliğini sağlayarak saldırgan milliyetçiliği sonlandırması planlanmıştı.

II. Dünya Savaşı (1939-1945) Amerikan Basın ve Kültür Merkezi. Amerikan Tarihinin Ana Hatları. Arıt, Fikret. (1974). Büyük Savaş, İstanbul: Milliyet Yayınları. Armaoğlu, F. (1958). İkinci Dünya Harbinin Önemli Olayları ve Paktları. Armaoğlu, Fahir. (1991). 20.Yüzyıl Siyasi Tarihi, Ankara: T. İş bankası Yay. c. I. Artuç, İbrahim. (2003). İkinci Dünya Savaşı, İstanbul: Kastaş Yayınevi, c. I. Aslan, İbrahim. (2007). 20. Yüzyıl Türkiye ve Dünya Tarihi, İstanbul: İthaki Yayınları. Ataöv, Türkkaya. (2008). 2. Dünya Savaşı, İstanbul: İleri Yayınları. Davies, Norman. (2011). Avrupa Tarihi, çev. ed. Mehmet Ali Kılıçbay, Ankara: İmge Kitabevi. Gushkovitch, Paul. (2016). Rusya’nın Kısa Tarihi, çev. Mehmet Doğan, İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları. Gürün, Kamuran. (1997). Savaşan Dünya ve Türkiye, İstanbul: İnkilap Kitapevi. Hobsbawn, E. (2001). Kısa 20. Yüzyıl 1914-1991 Aşırılıklar Çağı, çev. Y. Alogan, İstanbul: Sarmal Yayıncılık. Jacobsen, Hans-Adolf. (1989). 1939-1945 Kronoloji ve Belgelerle İkinci Dünya Savaşı, çev. İ. Ulus, Ankara: Genelkurmay Başkanlığı Yayını.