İşletim SistemiKullanıcı ile donanım arasında yer alan, bilgisayar kaynaklarını yöneten ve uygulama yazılımlarının çalışması için temel oluşturan sistem yazılımıdır. Örnek: Windows, Linux.
Çekirdek (Kernel)İşletim sisteminin kalbidir; donanım ile yazılım arasındaki iletişimi yönetir ve sistem kaynaklarını paylaştırır. Örneğin, bir programın ne zaman çalışacağına çekirdek karar verir.
Kesme İstekleri (IRQ)Çevre birimlerinin işlemciye acil bir işi olduğunu bildirmek için kullandığı sinyal yöntemidir. Örneğin, klavyeye basıldığında işlemciye bir kesme sinyali gönderilir.
Doğrudan Bellek Erişimi (DMA)Verilerin işlemciye uğramadan, doğrudan ana belleğe (RAM) aktarılmasıdır. Örneğin, sabit diskten veri okunurken işlemciyi meşgul etmeden RAM'e yazılması.
Giriş/Çıkış (G/Ç) Adresleriİşlemcinin çevre aygıtlarını tanımlamak ve onlarla haberleşmek için kullandığı özel adreslerdir. Örneğin, her ağ kartının işlemci tarafından tanınmasını sağlayan benzersiz bir port adresi vardır.
Yığın İşlem (Batch Processing)Birden fazla işin kullanıcı müdahalesi olmadan otomatik olarak arka arkaya çalıştırılmasıdır. Örneğin, II. nesil sistemlerde kart okuyucularla yapılan toplu derleme işlemleri.
Zaman Paylaşımı (Time-Sharing)İşlemci süresinin çok sayıda kullanıcı arasında çok kısa sürelerle paylaştırılmasıdır. Örneğin, aynı ana bilgisayara bağlı farklı terminallerdeki kullanıcıların aynı anda çalışabilmesi.
Kuyruklama (Spooling)Yazıcı gibi yavaş veya paylaşımsız aygıtların, kullanıcıların beklemesini önlemek için veriyi diskte sıraya almasıdır. Örneğin, bir belgenin yazıcıya gönderilip arka planda yazdırılmayı beklemesi.
Monolitik ÇekirdekTüm sürücülerin ve işletim sistemi fonksiyonlarının tek bir büyük çekirdek içinde yer aldığı yapıdır. Örneğin, UNIX işletim sisteminin çekirdeği monolitiktir.
Mikro ÇekirdekSadece en temel fonksiyonların çekirdekte tutulduğu, diğer servislerin modüler olarak eklendiği yapıdır. Örneğin, MS-DOS işletim sistemleri bu yapıya örnektir.
Açık Kaynak KodKod yapısının dışarıdan müdahaleye ve geliştirmeye açık olduğu sistemlerdir. Örneğin, Linux işletim sistemi.
Kapalı Kaynak KodKod yapısının değiştirilemediği ve dış müdahaleye kapalı olduğu sistemlerdir. Örneğin, Windows işletim sistemi.
Kuantum ÇakışmasıKuantum bilgisayarlarda bir kübitin aynı anda hem 0 hem 1 değerini alabilme durumudur. Örneğin, klasik bitlerden farklı olarak işlemleri çok daha hızlı yapabilen bir yapı.
BIOSBilgisayar açıldığında donanımı tanıtan ve işletim sistemini yükleyen temel yazılımdır. Örneğin, bilgisayarın açılış tuşuna basıldığında donanım parçalarını ilk kontrol eden birim.
Etkileşimli İşlemKullanıcının program çalışırken ekran ve klavye üzerinden anlık müdahale edebildiği çalışma türüdür. Örneğin, metin editöründe yazı yazarken yapılan anlık değişiklikler.
Sistem Çağrıları (System Calls)Uygulama programlarının çekirdekten hizmet istemek için kullandığı prosedürler kümesidir. Örneğin, bir dosyanın açılması için programın işletim sistemine yaptığı talep.
AnakartBilgisayarın tüm elektronik parçalarının takıldığı ve haberleştiği ana devredir. Örneğin, işlemci ve RAM'in üzerinde bulunduğu ana plaka.
Yonga Seti (Chipset)Anakart üzerindeki veri akışını yöneten, işlemci ile çevre birimleri arasındaki trafiği düzenleyen birimdir. Örneğin, işlemci ile RAM arasındaki veri trafiğini kontrol eden trafik polisi gibidir.
