Ünite 2: Küresel Spor Yönetimi — Önemli Kavramlar

Spor yoluyla fair-play ve karşılıklı anlayış ruhu içinde dostluğu, dayanışmayı ve ayrım yapılmadan gençliği eğiterek dünyayı daha iyi bir yer haline getirmeyi hedefleyen felsefi düşüncedir. Beyin, irade ve bedenin dengeli bir şekilde birleştirilip güçlendirilmesini amaçlar.

Dünya genelinde sayısı 206 olan, ülkelerinde olimpizm ilkelerini destekleyen ve performans sporu ile herkes için spor programlarını geliştiren ulusal yönetim organlarıdır. Örnek olarak Türkiye'de bu görevi Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi (TMOK) yürütmektedir.

Dünya genelinde bir ya da birden fazla spor branşının uluslararası seviyede sevk ve idaresinden sorumlu, özerk ve hükûmet dışı uluslararası kuruluşlardır. IOC tarafından tanınmak için tüzüklerinin Olimpik Antlaşma'ya uygun olmasını garanti ederler.

Spordan kaynaklanan hukuki uyuşmazlıkları çözmek üzere 1983 yılında IOC tarafından kurulan ve tamamen bağımsız bir yargı platformu olan uluslararası tahkim kurumudur. Olağan, temyiz, tavsiye ve arabuluculuk olmak üzere dört farklı yargılama usulü uygular.

Sporda doping kullanımını önlemek, test usulleri belirlemek ve kuralları dünya genelinde standart hale getirmek amacıyla 1999 yılında kurulan bağımsız ajanstır. Bütçesinin yarısı IOC tarafından finanse edilmektedir.

Olimpik olup olmadığına bakılmaksızın tüm spor federasyonlarını, çok branşlı organizasyonları ve spor kurumlarını bir çatı altında toplamayı amaçlayan uluslararası birlikteliktir. Sporda sürdürülebilirlik ve yolsuzlukla mücadele projelerini destekler.

1949 yılında kurulan ve Yaz ile Kış Dünya Üniversite Oyunları (Universiade) ile dünya üniversite şampiyonluklarını organize edip denetleyen uluslararası spor örgütüdür. Spor değerlerini akademik ruhla buluşturmayı hedefler.

Sporun dostluk, dayanışma ve fair-play ruhuyla yapılmasını sağlamak amacıyla 1963 yılında kurulan komitedir. Kurallara uyan, rakibe saygı gösteren ve şiddet içermeyen davranışlar sergileyen sporculara her yıl ödüller ve onur belgeleri verir.

Dünya çapında spor, basın ve bahis endüstrilerinden veri toplayan, Dolandırıcılık Tespit Sistemi (FDS) ile şike ve yasadışı bahis manipülasyonlarını takip ederek spor federasyonlarına bütünlük hizmetleri sunan uluslararası organizasyondur.

Spor müsabakalarındaki manipülasyonların tespiti, önlenmesi ve cezai yaptırımların uygulanması amacıyla Avrupa Konseyi tarafından yürürlüğe konulan, kamu otoritelerini, spor federasyonlarını ve bahis endüstrisini birbirine bağlayan uluslararası sözleşmedir.

Avrupa Konseyi tarafından 2007 yılında üye ülkeler arasında spor iş birliğini geliştirmek, standartlar oluşturmak ve sporun daha etik ve güvenli hale gelmesini sağlamak amacıyla uygulanan anlaşmadır.

Olimpistleri temsil eden, olimpik sporcular arasındaki iletişimi güçlendirmeyi ve olimpik değerleri yaymayı amaçlayan bağımsız küresel organizasyondur.

IOC'nin en büyük gelir kaynaklarından biri olan, büyük şirketlerden sponsorluk statüsünde gelirler elde edilmesini sağlayan fon sistemidir.