Ünite 15: Liderlik ve Performans Değerlemesi — Önemli Kavramlar

Amaçların gerçekleşmesindeki işleyişle ilgili olup, bu uğurda harcanan çaba ve eylemlerin devamlılığını ifade eden, yetenek ve rol algıları arasındaki etkileşim olarak tanımlanan ve sonuçlarla ölçülen bir kavramdır.

Örgütü istenen amaçlara yöneltme amacıyla örgütün mevcut ve geleceğe ilişkin durumları ile ilgili bilgi toplama, bunları karşılaştırma ve performansın sürekli gelişimini sağlayacak yeni düzenlemeleri başlatıp sürdürme sürecidir.

Bir çalışanın, örgütteki görevlerini yerine getirebilme sonuçlarının ve durumunun, kendisi için önceden belirlenen standartlarla karşılaştırılarak analiz edilmesini sağlayan bir kariyer yönetimi uygulamasıdır.

Kıdem ve unvan ayırmaksızın tüm çalışanların kendilerini ve birbirlerini performans açısından değerlendirebildikleri, klasik sistemlere ek olarak geliştirilen çağdaş bir performans değerlendirme metodudur.

Bir etkinlik sonucunda oluşan varlık ya da olgunun anlaşılabilir, anlatılabilir, öznelliği azaltılmış ve nesnelliği artırılmış olarak açıklanmasında kullanılan, ölçüm işlevi sonucunda saptanan bir ölçüdür.

Örgütün tüm düzeylerinde belirli hedefler saptayarak, bu hedeflere ulaşmak için gerekli stratejileri, programları ve etkinlikleri belirleyici bir karar alma ve geleceği dizgesel olarak belirleme sürecidir.

Performans problemlerini çözmede sistem yaklaşımlarını kullanan, birey ve organizasyonel performans arasında bağlantı kurarak neden-sonuç ilişkisine yönelen ve azaltıcı stratejiler geliştiren bir disiplindir.

Örgütlerin tanımlanmış amaçlarına ulaşmak amacıyla gerçekleştirdikleri etkinliklerin sonucunda bu amaçlara ulaşma derecesini belirleyen, amaçlara yönelik en önemli performans boyutudur.

Bir işletmenin, ürün ya da hizmet üretme süreci içinde üretim kaynaklarından ne düzeyde yararlandığını ya da bu üretim kaynaklarını nasıl kullandığını gösteren, 'işleri doğru yapmak' olarak da tanımlanan boyuttur.

İş gücü, hammadde, malzeme, makine gibi temel üretim kaynaklarının yanı sıra sermaye, teknoloji, bilgi ve zaman gibi kaynaklar arasındaki etkileşimlerin sonucunda ortaya çıkan başarı düzeyidir.

Kaynakların verimli kullanımını sağlayan, ürün ve hizmetlere kullanım uygunluğunu kazandıran ve müşteri gereksinimlerine uygun üretim ve hizmet anlayışını egemen kılan bir performans boyutudur.

Eski gereksinimleri daha iyi karşılama ve yeni gereksinimlere yanıt verebilme olayı olup, üründe, hizmette, düşünme biçiminde ve davranışta uygulanabilir bir yaratıcılığı ifade eden uzun dönemli göstergedir.

Örgüt çalışanlarının ücret, fiziksel koşullar, örgüt kültürü, liderlik, iletişim, karar almaya katılım gibi çok çeşitli sistem olgularına karşı oluşan davranış biçimlerini ve düşüncelerini açıklayan kavramdır.

Gelir ve gider ağırlıklı bir ilişki içinde tanımlanan, dönemsel kârın işletmenin toplam satışlarına bölünmesiyle bulunan oransal bir performans göstergesidir.

Kârlılığın bir performans göstergesi olarak kabul edilmediği ya da kâr amacı olmayan kamu örgütlerinde kârlılığın yerine bir performans göstergesi olarak kullanılan maliyet ve gelir ilişkisidir.