Ana Sayfa » Atatürk Üniversitesi ATA AÖF » İş Sağlığı ve Güvenliği Lisans Programı » Acil Durum ve Afet Yönetimine Giriş

Ünite 4: Afetlerde Organizasyon — Doğru/Yanlış

Gösterilen tanım o kavrama ait mi? 12 soru var.

1 / 120 doğru

Kriz

Beklenmedik bir afet veya acil durum sonucunda ortaya çıkan, mevcut düzeni bozan, hızlı karar almayı ve özel önlemler uygulamayı gerektiren zorlu süreçtir. ••• anında önceden hazırlanan ••• yönetim planları devreye sokulur.

Kriz — Beklenmedik bir afet veya acil durum sonucunda ortaya çıkan, mevcut düzeni bozan, hızlı karar almayı ve özel önlemler uygulamayı gerektiren zorlu süreçtir. Kriz anında önceden hazırlanan kriz yönetim planları devreye sokulur.

Bütünleşik Afet Yönetim Sistemi — Afet öncesindeki risk azaltma ve hazırlık çalışmaları ile afet sonrasındaki müdahale ve iyileştirme faaliyetlerini tek bir sistem içinde birleştiren modeldir. Türkiye bu modele 2009 yılında AFAD'ın kurulmasıyla geçmiştir.

Tehlike — Zarar, hasar, can kaybı veya yaralanma potansiyeli taşıyan; yaşamı, sağlığı, mülkiyeti ve çevreyi tehdit eden her türlü fiziksel, doğal veya insan kaynaklı olaydır. Örneğin, aktif bir fay hattının varlığı veya bir bölgedeki heyelan yatağı birer tehlikedir.

Afet Yönetimi — Afetlerin önlenmesi, risklerin azaltılması, afet anında etkili müdahale edilmesi ve afet sonrasında iyileştirme çalışmalarının yürütülmesi amacıyla eldeki tüm kaynakların planlanması ve koordine edilmesi sürecidir.

Risk — Bir tehlikenin belirli koşul ve ortamlarda doğurabileceği can, mal, ekonomik ve çevresel kayıpların gerçekleşme olasılığıdır. Risk, tehlikenin büyüklüğü ile toplumun zarar görebilirlik derecesinin çarpımıyla (Tehlike * Zarar Görebilirlik) hesaplanır.

Tehlike Profili — Tehlike oluşturan olayların etkileme şiddeti, tekrarlama sıklığı, yayılma alanı, ortaya çıkma hızı, etkilenecek insan sayısı ve tahliye süresi gibi sayısal verilerle hazırlanan bilgi setidir. Afet yönetiminde öncelikli risklerin belirlenmesinde yol gösterici rol oynar.

Sendai Afet Risk Azaltma Çerçevesi — 2015 yılında Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen, afet risklerinin anlaşılması, azaltılması ve yeni risklerin önlenmesini hedefleyen küresel eylem planıdır. Doğal afetlerin yanı sıra teknolojik ve biyolojik riskleri de kapsar.

Tehlike Analizi — Ölüm, yaralanma, maddi hasar ve çevre kirliliği gibi yıkıcı olayların potansiyel gücünü, kaynaklarını ve etki alanlarını belirleme sürecidir. Bu analiz kapsamında tehlike kaynakları tespit edilir ve belirli periyotlarla haritalandırılır.

İyileştirme Evresi — Afet sonrasında kurtarma çalışmaları bittikten sonra başlayan, etkilenen toplulukların afet öncesi yaşam koşullarına dönmesini amaçlayan süreçtir. Altyapının onarılması, hasar tespiti ve sosyal-ekonomik destekleri kapsar.

Acil Yardım — Afet ve acil durumlarda can kurtarmak ve temel ihtiyaçları karşılamak amacıyla yapılan arama-kurtarma, ilk yardım, gıda, barınma ve altyapı sağlama gibi faaliyetlerin tümüdür. Afetin ilk anından itibaren organize bir şekilde başlatılması gerekir.

Acil Durum — Yerel imkanlar (belediye, valilik, itfaiye, yerel hastaneler) kullanılarak baş edilebilen, ancak acil müdahale gerektiren büyük çaplı olaylardır. Afetlerden farkı, yerel kaynakların müdahale için yeterli olmasıdır.

Zarar Görebilirlik — Bir toplumun, yapının veya sistemin, meydana gelebilecek bir tehlikenin etkilerine karşı koyabilme, direnç gösterme veya uyum sağlama kapasitesinin yetersiz olması durumudur.