Ticari KazançHer türlü ticari ve sınai faaliyetten doğan kazançlardır. Örneğin, bir işletmenin yürüttüğü perakende mal satışı veya üretim faaliyeti neticesinde elde ettiği net gelir bu kapsama girer.
Sınai FaaliyetHam madde veya yarı mamul maddelerin teknik araç ve yöntemlerle işlenerek mamul madde haline getirilmesi sürecidir. Örneğin, bir tekstil fabrikasında ipliğin kumaşa dönüştürülmesi sınai bir faaliyettir.
Devamlılık UnsuruTicari faaliyetin tesadüfi olmamasını, belirli bir organizasyon dahilinde ve yoğunlukta sürekli olarak tekrarlanmasını ifade eder. Bir kimsenin düzenli olarak her ay gayrimenkul alıp satması devamlılık unsuruna örnektir.
CoberlikMenkul kıymetler borsasında kendi adına ve hesabına menkul kıymet alım satımı ve spekülasyonu ile uğraşan kişilerin yürüttüğü faaliyettir. Bu kişilerin kazançları kanunen özel olarak ticari kazanç sayılmıştır.
Gerçek UsulMükelleflerin ticari kazançlarının yasal defter kayıtlarına ve belgelere dayanılarak net bir şekilde hesaplanması yöntemidir. I. ve II. sınıf tüccarlar bu usule göre vergilendirilir.
Bilanço UsulüBirinci sınıf tüccarların tabi olduğu, yevmiye, kebir ve envanter defterlerinin tutulmasını gerektiren ve kazancın öz sermaye mukayesesiyle belirlendiği yöntemdir.
İşletme Hesabı Usulüİkinci sınıf tüccarların tabi olduğu, sadece işletme hesabı defterinin tutulduğu ve kazancın hasılat ile giderler arasındaki farktan yola çıkılarak hesaplandığı basit gerçek usuldür.
Öz SermayeBir işletmenin belirli bir tarihteki aktif toplamı ile borçları arasındaki farkı gösteren ve sermayenin dinamik durumunu yansıtan değerdir. Dönem başı ve dönem sonu öz sermaye farkı ticari kazancı verir.
Mali BilançoVergi kanunlarında yer alan değerleme, amortisman ve gider kabul edilmeyen ödemeler gibi kurallara uygun olarak vergi matrahını belirlemek amacıyla hazırlanan bilançodur.
Götürü Giderİhracat, yurt dışı inşaat ve taşımacılık yapan mükelleflerin, döviz hasılatlarının binde beşini aşmamak kaydıyla belgesiz olarak indirebildikleri yasal gider karşılığıdır.
Basit UsulKüçük esnaf ve tüccarların defter tutma yükümlülüğü olmaksızın, sadece belge düzenine uyarak kazançlarını hasılat-gider farkına göre belirledikleri kolaylaştırılmış vergilendirme yöntemidir.
Esnaf MuaflığıBelirli şartları taşıyan, motorlu araç kullanmayan ve sabit bir iş yeri açmaksızın çalışan küçük ticaret ve sanat erbabının gelir vergisinden muaf tutulması durumudur.
İlişkili Kişiİşletme sahibinin eşi, üst soyu, alt soyu, üçüncü dereceye kadar hısımları veya doğrudan/dolaylı ortağı olduğu şirketleri ifade eden transfer fiyatlandırması terimidir.
Emsallere Uygunlukİşletme sahibinin ilişkili kişilerle yaptığı işlemlerde uyguladığı fiyat veya bedelin, aralarında ilişki bulunmayan kişilerle yapılan işlemlerdeki piyasa fiyatına uygun olması ilkesidir.
Yıllara Yaygın İnşaatBaşlangıç ve bitişi birden fazla takvim yılına yayılan inşaat ve onarma işleridir. Bu işlerde kâr veya zarar işin bittiği yıl kesin olarak tespit edilir ve vergilendirilir.
Dar MükellefTürkiye'de yerleşik olmayan ancak Türkiye'de kazanç elde eden gerçek veya tüzel kişidir. Örneğin, Türkiye'de geçici sergi açan yabancı bir firmanın durumu bu kapsama girer.
