← Ünite 10

Ünite 10: Hukukta Yaptırım — Alıştırmalar

Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.

  1. Alıştırma 1myders hazırladı
    Hukuk kurallarını ahlak, din veya görgü kuralları gibi diğer sosyal düzen kurallarından ayıran temel farkı, devletin rolü ve yaptırımın niteliği açısından bir paragrafta açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Hukuk kurallarını diğerlerinden ayıran en temel özellik, devlet eliyle uygulanan maddi bir yaptırıma (müeyyideye) sahip olmasıdır. Diğer sosyal düzen kuralları toplumsal huzuru amaçlasa da, bunlara aykırılık durumunda devletin cebri gücü devreye girmez.
  2. Alıştırma 2myders hazırladı
    Ceza hukuku yaptırımları ile idari yaptırımları; uygulama makamı, amaç ve hürriyeti bağlayıcı ceza içerme potansiyelleri açısından karşılaştırmalı bir tablo oluşturunuz.
    Yanıt / ipucu
    Ceza yaptırımları bağımsız mahkemelerce verilir ve hapis cezası içerebilir; amacı toplumsal düzeni korumaktır. İdari yaptırımlar ise idari makamlarca verilir, hapis cezası içeremez ve amacı idarenin iç işleyişini sağlamaktır.
  3. Alıştırma 3myders hazırladı
    Türk Borçlar Kanunu'na göre bir haksız fiil sonucu tazminat sorumluluğunun doğması için gerekli olan 4 temel unsuru listeleyiniz ve 'kusursuz sorumluluk' kavramının bu unsurlarla ilişkisini tartışınız.
    Yanıt / ipucu
    Dört unsur: Hukuka aykırı fiil, kusur, zarar ve nedensellik bağıdır. Kusursuz sorumluluk hallerinde ise kanun, 'kusur' unsuru aranmaksızın sadece diğer şartların varlığıyla tazminat yükümlülüğünü doğurur.
  4. Alıştırma 4myders hazırladı
    Adli para cezası hesaplanırken kullanılan 'gün para cezası sistemi'nin mantığını ve taksitlendirme imkanlarını bir senaryo üzerinden kurgulayarak açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Sistem, suçun ağırlığına göre belirlenen gün sayısı ile failin ekonomik durumuna göre takdir edilen günlük miktarın çarpılmasına dayanır. Hâkim, ödeme güçlüğü çeken hükümlüye 2 yılı geçmemek üzere taksitlendirme imkânı tanıyabilir.
  5. Alıştırma 5myders hazırladı
    Hukuk sistemimizde yer alan 'güvenlik tedbirleri'nin cezadan farkını, özellikle 'kusur yeteneği olmayan kişiler' bağlamında araştırarak bir örnekle açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Cezalar suç işleyen ve kusurlu olan kişilere uygulanırken, güvenlik tedbirleri kusur yeteneği olmayan (örneğin akıl hastaları) veya tehlikelilik durumu arz eden kişilere toplumu korumak amacıyla uygulanır. Bu tedbirler intikam değil, koruma ve ıslah odaklıdır.