Ünite 9: Özel Hukuk Alanında Haklar — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Günlük yaşamınızdan bir örnek seçerek, bu örnekteki hakkın 'malvarlığı hakkı' mı yoksa 'kişilik hakkı' mı olduğunu gerekçeleriyle analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Örneğin, bir kişinin ismini kullanma hakkı kişilik hakkıdır çünkü ekonomik değeri yoktur. Bir kişinin evini satması ise malvarlığı hakkıdır çünkü para ile ölçülebilir.
Alıştırma 2myders hazırladı
Mutlak haklar ile nispi haklar arasındaki temel farkları, üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilirlik ve ihlal edilebilirlik açısından karşılaştırmalı bir tablo oluşturarak açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Mutlak haklar herkese karşı ileri sürülebilir ve herkes tarafından ihlal edilebilir. Nispi haklar ise sadece hukuki ilişkinin tarafı olan borçluya karşı ileri sürülebilir ve sadece borçlu tarafından ihlal edilebilir.
Alıştırma 3myders hazırladı
Bir sözleşmeden 'fesih' hakkınızı kullandığınızı varsayın. Bu hakkın 'yenilik doğuran haklar' kategorisindeki yerini ve neden şarta bağlanamayacağını tartışınız.
Yanıt / ipucu
Fesih hakkı, bozucu yenilik doğuran bir haktır ve kullanıldığı an hukuki durumu değiştirir. Belirsizlik yaratmamak adına bu haklar şarta bağlanamaz ve kullanıldıktan sonra geri alınamaz.
Alıştırma 4myders hazırladı
Tapu kütüğüne şerh verilen bir kişisel hakkın (örneğin taşınmaz satış vaadi), hakkın niteliğini değiştirip değiştirmediğini ve üçüncü kişiler üzerindeki etkisini araştırınız.
Yanıt / ipucu
Şerh, kişisel hakkı mutlak hakka dönüştürmez ancak hakkın üçüncü kişilere karşı da ileri sürülebilmesini sağlar. Böylece hak, güçlendirilmiş alacak hakkı niteliği kazanır.
Alıştırma 5myders hazırladı
Aslen, devren ve tesisen kazanma yöntemlerine hukuk sistemimizden birer örnek vererek bu üç kazanma biçiminin temel farklarını özetleyiniz.
Yanıt / ipucu
Aslen kazanma sahipsiz bir malı sahiplenmek (ihraz), devren kazanma bir malı satın almak, tesisen kazanma ise mülkiyet hakkı sahibi olarak taşınmaz üzerinde ipotek kurmaktır.
