← Ünite 2

Ünite 2: İhtiyaçlar ve İnsan Hakları — Alıştırmalar

Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.

  1. Alıştırma 1myders hazırladı
    İhtiyaç ve hak kavramları arasındaki ilişkiyi değerlendirerek, 'her hak bir zorunlu ihtiyaç mıdır?' sorusunu seçme ve seçilme hakkı ile temel yaşam kaynaklarına erişim hakkı üzerinden karşılaştırarak tartışınız.
    Yanıt / ipucu
    Her hak zorunlu bir biyolojik ihtiyaç değildir. Örneğin seçme hakkı demokratik bir hakken, gıda ve suya erişim hem yaşamsal bir ihtiyaç hem de onurlu yaşam hakkının doğrudan bir gereğidir.
  2. Alıştırma 1myders hazırladı
    İhtiyaç ve hak kavramları arasındaki ilişkiyi değerlendirmek üzere, 'seçme ve seçilme hakkı' ile 'temel yaşam kaynaklarına erişim hakkı' örneklerini aciliyet, insan onuru ve yaşamsal risk kriterleri açısından karşılaştırınız.
    Yanıt / ipucu
    Seçme ve seçilme hakkı demokratik katılım için önemli bir hakken, temel yaşam kaynaklarına erişim doğrudan biyolojik hayatta kalma ve insan onuruyla ilişkilidir. Temel yaşam kaynaklarının eksikliği anlık hayati risk oluştururken, demokratik hakların eksikliği daha çok sosyal ve politik katılımı engeller.
  3. Alıştırma 2myders hazırladı
    Maslow'un İhtiyaçlar Hiyerarşisi'ni göz önüne alarak, fizyolojik ve güvenlik ihtiyaçları karşılanmamış bir müracaatçının 'kendini gerçekleştirme' aşamasına geçip geçemeyeceğini sosyal hizmet perspektifinden analiz ediniz.
    Yanıt / ipucu
    Maslow'a göre alt basamaktaki ihtiyaçlar karşılanmadan üst basamaklara geçilemez. Sosyal hizmet uzmanı öncelikle müracaatçının barınma ve güvenlik gibi temel fiziksel ihtiyaçlarını çözmeli, ardından psikososyal gelişime odaklanmalıdır.
  4. Alıştırma 2myders hazırladı
    Maslow'un İhtiyaçlar Hiyerarşisi'ni göz önüne alarak, barınma ve güvenlik sorunu yaşayan evsiz bir bireye yönelik sosyal hizmet müdahalesinde neden öncelikle 'kendini gerçekleştirme' yerine fizyolojik ve güvenlik ihtiyaçlarına odaklanılması gerektiğini gerekçeleriyle açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Maslow'un kuramına göre, alt basamaktaki fizyolojik ve güvenlik ihtiyaçları belirli bir düzeyde karşılanmadan bireyin üst basamaklardaki sosyal ve psikolojik ihtiyaçlara geçmesi mümkün değildir. Bu nedenle sosyal hizmet uzmanı, bireyin hayatta kalmasını ve korunmasını güvence altına almak için öncelikle temel fiziksel ihtiyaçlara odaklanmalıdır.
  5. Alıştırma 3myders hazırladı
    İnsan ihtiyaçlarının ortak özelliklerinden olan 'ikame edilebilirlik' ve 'karşılandıkça şiddeti artan ihtiyaçlar' kavramlarına günlük yaşamdan ve sosyal hizmet vakalarından birer örnek bularak açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    İkame edilebilirliğe örnek olarak bir bireyin yüksek yaşam doyumu için lüks tüketim yerine sosyal ilişkileri önceliklendirmesi; karşılandıkça şiddeti artan durumlara ise madde bağımlılıkları örnek verilebilir.
  6. Alıştırma 3myders hazırladı
    İhtiyaçların karşılanma biçimlerinin kültürel ve yerel koşullara göre değişiklik göstermesine ilişkin çevrenizden veya literatürden iki farklı örnek bularak bu durumun sosyal hizmet uzmanlarının müdahale planlarındaki önemini tartışınız.
    Yanıt / ipucu
    Örneğin, beslenme ihtiyacı farklı kültürlerde farklı gıda tercihleri ve ritüellerle karşılanırken, barınma ihtiyacı coğrafi koşullara göre farklı konut tipleriyle giderilir. Sosyal hizmet uzmanları, müracaatçıların kültürel arka planlarını gözeterek onlara saygılı ve yerel koşullara uygun, hak temelli müdahale planları hazırlamalıdır.
  7. Alıştırma 4myders hazırladı
    Birinci, ikinci ve üçüncü kuşak insan haklarını sosyal hizmet uzmanının üstlendiği roller (savunuculuk, refah hizmetleri, toplumla çalışma) açısından sınıflandırarak bir tablo halinde karşılaştırınız.
    Yanıt / ipucu
    Birinci kuşak haklar için savunuculuk rolü, ikinci kuşak haklar (sosyal güvenlik, barınma) için kaynak aktarımı ve refah hizmetleri, üçüncü kuşak haklar için ise toplumla çalışma ve yeşil sosyal hizmet yaklaşımları öne çıkar.
  8. Alıştırma 4myders hazırladı
    Birinci, ikinci ve üçüncü kuşak insan haklarını temsil eden birer örnek belirleyiniz ve bu hakların her birinin sosyal hizmet uzmanının üstlendiği farklı rollerle (savunuculuk, sosyal yardım, toplumla çalışma) nasıl ilişkilendiğini analiz ediniz.
    Yanıt / ipucu
    Birinci kuşak adil yargılanma hakkı uzmanların hak savunuculuğu rolüyle; ikinci kuşak barınma hakkı sosyal yardım ve refah hizmetleriyle; üçüncü kuşak çevre hakkı ise toplumla çalışma ve yeşil sosyal hizmet yaklaşımlarıyla doğrudan ilişkilidir.
  9. Alıştırma 5myders hazırladı
    Yaşadığınız bölgedeki bir sivil toplum kuruluşunun veya yerel yönetimin sosyal politika uygulamalarını inceleyerek, bu hizmetlerin hangi insan ihtiyaçlarına ve hangi kuşak haklara odaklandığını raporlaştırınız.
    Yanıt / ipucu
    Yapılan incelemede, belediyelerin aşevi ve sığınmaevi gibi hizmetlerinin fizyolojik ve güvenlik ihtiyaçlarına (ikinci kuşak haklar) yönelik olduğu, çevre düzenleme faaliyetlerinin ise üçüncü kuşak haklara hizmet ettiği görülmelidir.
  10. Alıştırma 5myders hazırladı
    'İhtiyaçların karşılanmaması durumunda bireyin doğrudan zarar görme riskiyle karşılaşması' ilkesinden yola çıkarak, sosyal hizmet uzmanlarının müracaatçı analizinde 'ihtiyaç' ve 'zarar' arasındaki bu ilişkiyi nasıl kullandığını bir örnek senaryo üzerinden açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Örneğin, yeterli ve dengeli beslenemeyen (ihtiyaç) bir çocuğun gelişimsel gerilik yaşaması veya hastalanması (zarar) riski mevcuttur. Sosyal hizmet uzmanı, bu doğrudan ilişkiyi analiz ederek çocuğun zarar görmesini engellemek amacıyla acil beslenme ve bakım desteği organize eder.