Ünite 12: Değişen Dünyada Çevre — Veri Tablosu

İnsan-Doğa İlişkisi ve Çevre Yaklaşımları

Dönem / Yaklaşım	Temel Özellik	İnsan-Doğa İlişkisi	Önemli Unsurlar
Avcı-Toplayıcı Dönem	Doğanın bir parçası olma	Eşitlik ve dengeli etkileşim	Doğa uzmanı insan, kutsal doğa
Neolitik Devrim	Yerleşik hayata geçiş	Baskın ve egemen konum	Tarım, artı değer, eşitsizlik
Sanayi Devrimi	Rasyonelleşme ve bilim	Nesneleştirme ve yabancılaşma	Fosil yakıtlar, ekolojik krizler
Yeni Ekolojik Paradigma	Ekolojik uyum savunusu	Sınırlı büyüme ve karşılıklılık	Catton ve Dunlap
Derin Ekoloji	Doğa merkezli yaklaşım	Tüm canlıların içsel değeri	Arne Naess, ekosofi
Toplumsal Ekoloji	Toplumsal tahakküm eleştirisi	Hiyerarşik ilişkilerin dönüşümü	Murray Bookchin
Eko-Feminizm	Ataerkil sömürü eleştirisi	Kadın ve doğanın ortak sömürüsü	Ortak tahakküm biçimleri
Ekolojik Modernleşme	Teknolojik çözüm arayışı	Büyümeden vazgeçmeden yeşil dönüşüm	Yeşil teknolojiler
Küresel Çevre Sorunları	Sınır tanımayan ekolojik krizler	Tehdit edici insan müdahalesi	Küresel ısınma, plastik atıklar
Çevre Hareketleri	Toplumsal ve sivil örgütlenme	Hak arama ve farkındalık	Greenpeace, TEMA Vakfı