İnfografik
← Ünite 6
Moda Sunumu

Ünite 6: Vitrin

Le Bon Marché'nin Kuruluşu (1852)
Aristide Boucicaut tarafından 1852 yılında Fransa'da açılan Le Bon Marché, dünyanın ilk büyük mağazası kabul edilir. Bu mağaza, 'şehir içinde şehir' konseptiyle her türlü malın satıldığı ve insanların özgürce dolaşabildiği devrim niteliğinde bir perakende alanı yaratmıştır.
Selfridges Mağazasının Londra Açılışı (1909)
Gordon Selfridge, Chicago'daki başarısının ardından 1909 yılında Londra'da modern Selfridges mağazasını açmıştır. Açılış gününde halk kuyruklar oluşturmuş, Selfridge ayrıca gece boyunca vitrin ışıklarını açık bırakarak görsel mağazacılıkta devrim yaratmıştır.
Salvador Dali'nin Bonwit Teller Vitrinleri (1936)
Sürrealist sanatçı Salvador Dali, 1936 yılında New York'taki ünlü Bonwit Teller mağazası için avangard vitrin tasarımları yapmıştır. 1939 yılında yaptığı bir tasarım gelen şikayetler üzerine kaldırılmış olsa da bu olay sanat ve vitrin entegrasyonunun tarihindeki en önemli dönüm noktalarından biridir.
Andy Warhol'un Vitrin Tasarımcılığı (1950'ler)
Pop sanatının öncülerinden Andy Warhol, sanat kariyerine başlamadan önce 1950'lerde New York mağazalarında vitrin tasarımcısı olarak çalışmıştır. Warhol ile birlikte Jasper Johns, James Rosenquist ve Robert Rauschenberg gibi isimler de bu dönemde vitrin süsleyiciliği yapmıştır.

Anahtar Kavramlar

VitrinBir dükkân veya mağazanın dışarıdan camla ayrılan, mal sergilemek için kullanılan alanı veya camlı dolabıdır. Tüketici ile mağaza arasındaki ilk görsel temas noktası olarak işlev görür ve marka imajını yansıtır.
Görsel MağazacılıkMağazaların ürünlerini ve marka kimliğini tüketicilere en etkileyici şekilde sunmak amacıyla vitrin dekorasyonu, mağaza içi yerleşim ve aydınlatma gibi unsurların bütünsel olarak tasarlanması disiplinidir.
Büyük MağazacılıkAristide Boucicaut tarafından 1852'de Le Bon Marché'nin açılmasıyla temelleri atılan, farklı ürün gruplarının bir arada yer aldığı ve müşterilerin özgürce dolaşabildiği devasa perakende konseptidir.
Odak Noktası (Vurgu)Vitrine bakan bir kişinin gözünün ilk olarak takıldığı ve rahatça konsantre olabildiği alandır. Genellikle ürün grupları göz seviyesinin altına yerleştirilerek bu odak güçlendirilir.
Kapalı Kompozisyon (Üçgen Kompozisyon)Ürünlerin ve aksesuarların üçgen biçiminde düzenlendiği kompozisyon tarzıdır. Gözün öncelikle ana odak noktasına gitmesini ve o ürün üzerinde daha uzun süre kalmasını sağlar.
Açık KompozisyonTekrarlama yönteminin kullanıldığı ve aynı ürünlerden çok sayıda bir arada sergilenerek daha güçlü ve dolgun bir sunum yaratılmasını amaçlayan vitrin yerleşim tarzıdır.
Açık VitrinVitrinin arkasında herhangi bir duvar veya panelin bulunmadığı, yoldan geçenlerin hem vitrini hem de mağazanın içini net bir şekilde görebildiği vitrin türüdür.
Kapalı VitrinVitrinin arkasında tam boy duvar veya panelin yer aldığı, mağazanın iç görünümünün tamamen gizlenerek tüm dikkatin ön taraftaki sergiye çekildiği vitrin türüdür.
Yükseltilmiş VitrinZemin seviyesinden yukarıda inşa edilen, kaideler ve masalar kullanılarak teşhir alanı oluşturulan; özellikle mücevher, kozmetik ve aksesuar mağazalarının tercih ettiği vitrin türüdür.
Gölge VitrinBüyük ölçekli alanlar içinde kaybolabilecek daha küçük, hassas ve değerli ürünlere (örneğin mücevherlere) dikkat çekmek amacıyla tasarlanmış küçük ölçekli vitrin tipidir.
Ada VitrinGenellikle büyük departman mağazalarında kullanılan, açık alanlarda derinlik yaratan ve her yönden görülebilirliği sayesinde ürün/marka tanıtımına büyük avantaj sağlayan vitrin türüdür.
Dijital VitrinGeleneksel manken ve dekorların yerini alan, düz panel ekranlar ve interaktif teknolojilere dayanan modern vitrin sunum biçimidir.
Eskiz ÇizimBelirlenen temaya göre bir vitrin tasarlamanın ilk aşamasında yapılan, ölçeklendirilmeyen kabataslak iki boyutlu taslak çizimlerdir.
Kontrast (Zıtlık)Görsel etkiyi artırmak amacıyla açık ve koyu renkli ürünlerin veya pürüzlü ve pürüzsüz yüzeylerin vitrin içinde bir arada kullanılması ilkesidir.

Diğer Önemli Bilgiler

Mary Quant'ın Sosyal Trend Vitrinleri (1959)

Moda tasarımcısı Mary Quant, 1959 yılında Londra'daki mağazasının vitrinini gençlere yönelik yeni sosyal trendleri ve koleksiyonlarını sergilemek için aktif olarak kullanan öncü tasarımcılardan biri olmuştur.

Louis Vuitton ve Yayoi Kusama İş Birliği

Londra'daki Selfridges mağazası için Louis Vuitton ve Japon sanatçı Yayoi Kusama ortaklığıyla gerçekleştirilen vitrin tasarımında, metalik altın vurguların yanı sıra sofistike bir kırmızı ve beyaz renk paleti kullanılmıştır.

Vakko Moda Merkezi İstanbul (2010)

Rex Mimarlık tarafından tasarlanan 2010 yapımı İstanbul'daki Vakko Moda Merkezi binası, markaların sadece vitrinle değil, mimari bina tasarımlarıyla da nasıl fark yarattığının Türkiye'deki en çarpıcı örneklerinden biridir.

Prada Tokyo Bina Tasarımı (2003)

Herzog & de Meuron mimarlık ofisi tarafından 2003 yılında Tokyo'da tasarlanan Prada binası, markanın mimari ve görsel tasarım bütünlüğüne verdiği önemi gösteren dünya çapındaki ikonik yapılardan biridir.

Hermes Amsterdam Kristal Evi (2016)

MVRDV mimarlık tarafından 2016 yılında Amsterdam'da tasarlanan Hermes mağazası, geleneksel tuğla cepheyi tamamen cam tuğlalarla yeniden yorumlayarak mimari ve perakende tasarımında çığır açmıştır.

Louis Vuitton Marina Bay Sands Singapur (2012)

Moshe Safdie mimarlık tarafından 2012 yılında Singapur'da tasarlanan su üzerindeki devasa kristal pavilyon, Louis Vuitton'un küresel ölçekteki mimari ve vitrin tasarım vizyonunu yansıtmaktadır.

Sınavda Dikkat Et

  • Sınavlarda TDK'ye göre vitrinin tanımı (camla ayrılan sergen / camlı dolap) sıkça sorulabilir; bu tanımı ezberleyin.
  • Büyük mağazacılık fikrini ilk ortaya atanın Aristide Boucicaut olduğunu (1852 Le Bon Marché) ve Londra'da Selfridges'i açanın Gordon Selfridge olduğunu karıştırmayın.
  • Salvador Dali'nin 1936'da Bonwit Teller mağazası için vitrin tasarımı yaptığını ve Andy Warhol'un da kariyerine vitrin tasarımcısı olarak başladığını unutmayın.
  • Vitrin tasarım aşamalarında ilk adımın 'tema ve konseptin belirlenmesi', görselleştirme aşamasında ise ilk adımın 'eskiz çizim' olduğunu mutlaka not edin.
  • Açık, kapalı, yarı kapalı, yükseltilmiş, köşe, ada, gölge ve dijital olmak üzere toplam 8 çeşit vitrin türü olduğunu ve özelliklerini iyi öğrenin.
  • Tasarım ilkeleri arasında yer alan 'vurgu/odak noktası', 'denge', 'ritim', 'yön', 'oran/orantı', 'kontrast', 'birlik/kompozisyon' ve 'renk' başlıklarını örnekleriyle kavrayın.
  • Kapalı kompozisyonun üçgen/piramidal yapıda olduğunu, açık kompozisyonun ise tekrar esasına dayandığını sınavda karıştırmamaya özen gösterin.
  • Etiketlerin mankenin sağ tarafına ve yukarıdan aşağıya okunacak şekilde yerleştirilmesi gerektiğini hatırlayın.