Ünite 7: Örnekleme ve Örnekleme Metotları — Önemli Kavramlar

Populasyonu nitelik ve nicelik yönünden temsil eden, populasyondan belirli kurallara göre seçilmiş alt gruptur. Örneğin, bir üniversitedeki tüm öğrenciler arasından seçilen 100 kişilik grup bir örnektir.

Populasyondan, onu temsil edecek nitelikteki alt grubun (örneğin) oluşturulması, seçilmesi ve çekilmesi işlemidir. Araştırmanın bilimsel geçerliliğinin ilk adımıdır.

Araştırmacının kendi yargılarına ve belirli ön yargılarına dayanarak, belirli özellikleri taşıyan bireyleri bilinçli olarak örneğe dahil ettiği istatistiksel olmayan yöntemdir.

Populasyondaki her bir ferdin örneğe seçilme şansının eşit ve sıfırdan farklı olması esasına dayanan, analitik istatistiğin temelini oluşturan örnekleme yaklaşımıdır.

Populasyonun sınırlı ve sıralı olduğu durumlarda, populasyon büyüklüğünün örnek büyüklüğüne bölünmesiyle elde edilen k dilim aralığına göre belirli periyotlarla fert seçilmesi yöntemidir.

Heterojen yapıdaki bir populasyonun önce kendi içinde homojen alt gruplara (tabakalara) ayrılması ve ardından her tabakadan büyüklüğü oranında basit şansla fert seçilmesi yöntemidir.

Populasyonun büyük olduğu ve fertlerin doğal gruplar (kümeler) oluşturduğu durumlarda, şansa bağlı seçilen kümelerin içindeki tüm fertlerin topluca örneğe dahil edilmesi yöntemidir.

Örnekleme hatasını en aza indirmek amacıyla, şansa bağlı örnekleme metotlarından iki veya daha fazlasının aynı araştırma tasarımında birlikte uygulanmasıdır.

İncelenen değişkenin populasyon içindeki çeşitliliği veya dağılım genişliğidir; varyasyon azaldıkça populasyonu temsil etmek için gereken örnek büyüklüğü de azalır.

Örnekten elde edilen istatistik ile gerçek populasyon parametresi arasında kabul edilen maksimum farktır; bu değer büyüdükçe gerekli örnek hacmi küçülür.

Populasyon hakkında verilen kararın doğruluğunu bilimsel hata düzeyinde en yüksek kılan, gereksiz maliyet ve zaman kaybını önleyen en uygun denek sayısıdır.