Ünitenin tamamını tek sayfada görPremium
Kısa vadeli yabancı kaynaklar, işletmelerin üçüncü kişilere olan ve bir yıl ya da işletmenin normal faaliyet dönemi içerisinde ödenmesi gereken borç ve taahhütlerini ifade eder. Bu grup, işletmenin dış finansman kaynaklarını temsil eder ve bilanço pasifinde yer alır.
Bu grupta yer alan borçlar; banka ve finans kurumlarından sağlanan krediler, ticari faaliyetlerden doğan borçlar, devlete olan vergi yükümlülükleri, personele olan borçlar ve diğer çeşitli borçlardan oluşur. Finansman maliyetleri ve anapara taksitlerinin 1 yıldan kısa vadeli kısımları da bu hesap grubunda takip edilir.
Hesap grubu 30'dan 39'a kadar olan hesap kodlarını kapsar. Bu hesaplar, işletmenin likidite yönetimi ve borç ödeme gücünün analizi açısından kritik öneme sahiptir. Dönemsellik ilkesi gereği, gelir ve giderlerin ilgili dönemlere dağıtılması bu hesap grubu aracılığıyla sağlanır.
Mali borçlar, işletmenin kredi kurumlarından veya sermaye piyasalarından temin ettiği kaynakları içerir. Banka kredileri, finansal kiralama borçları, tahvil ve bonolar bu grupta yer alır. Özellikle uzun vadeli kredilerin bilanço tarihinden itibaren 1 yıl içinde ödenecek anapara taksitleri ve faizleri 303 kodlu hesapta izlenir.
Finansal kiralama işlemlerinde, kiralama sözleşme tutarı ile varlığın bugünkü değeri arasındaki fark '302 Ertelenmiş Finansal Kiralama Borçlanma Maliyetleri' hesabında izlenir. Bu hesap, borçlanma maliyetlerinin dönemsel olarak giderleştirilmesini sağlar.
Tahvil ve bonolar, işletmenin kısa vadeli kaynak temini için ihraç ettiği menkul kıymetlerdir. Nominal değerin altında ihraç edilen kıymetlerde oluşan farklar, '308 Menkul Kıymetler İhraç Farkları' hesabında takip edilerek finansman giderlerine dönüştürülür.
Ticari borçlar, işletmenin mal ve hizmet alımlarından kaynaklanan senetli veya senetsiz borçlarını içerir. 320 Satıcılar hesabı senetsiz, 321 Borç Senetleri hesabı ise senede bağlanmış ticari borçlar için kullanılır. Faaliyet konusu dışındaki alımlardan doğan borçlar ise 336 Diğer Çeşitli Borçlar hesabında izlenir.
322 Borç Senetleri Reeskontu hesabı, bilanço gününde senetli borçların tasarruf değerine indirgenmesi için kullanılır. Bu işlem, dönemsellik ilkesi gereği faiz gelirlerinin ilgili döneme kaydedilmesini sağlar.
33 grubunda yer alan 'Ortaklara Borçlar', 'İştiraklere Borçlar' ve 'Personele Borçlar' gibi hesaplar, işletmenin ticari faaliyet dışındaki borçlarını takip eder. Örneğin, personele ödenmeyen maaşlar 335 Personele Borçlar hesabında, ortaklardan alınan borçlar ise 331 Ortaklara Borçlar hesabında izlenir.
36 grubunda işletmenin vergi dairesine ve SGK'ya olan yükümlülükleri takip edilir. 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar, işletmenin mükellef veya sorumlu sıfatıyla kestiği vergileri içerir. 368 hesabı ise vadesi geçmiş veya taksitlendirilmiş borçların izlenmesi için kullanılır.
37 grubunda yer alan karşılıklar, tutarı kesin olmamakla birlikte dönem karından indirilmesi gereken giderleri temsil eder. 370 Dönem Karı Vergi ve Diğer Yasal Yükümlülük Karşılıkları, kurumlar vergisi için ayrılırken, 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı, çalışanların hak edişleri için ayrılır.
38 ve 39 grupları, dönemsellik ilkesinin uygulanmasında kilit rol oynar. 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler, peşin tahsil edilen ancak gelecek dönemlere ait olan gelirleri; 381 Gider Tahakkukları ise dönem içinde doğmuş ancak ödemesi gelecek dönemde yapılacak giderleri izler.