Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » Ekonometri Lisans Programı » Makro İktisat 1

Ünite 14: Ünite 14 — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 20 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

Toplam Talep (AD) — Her fiyat düzeyinden tüketiciler, firmalar, hükümetler ve dış alıcılar tarafından satın alınmak istenen mal ve hizmet miktarını gösterir. Fiyatlar genel düzeyi ile ters orantılı olduğu için negatif eğimli bir doğruyla ifade edilir; örneğin fiyatlar düştüğünde reel para arzı artarak toplam talebi yükseltir.

Reel Para Arzı (Ms/P) — Nominal para arzının fiyatlar genel seviyesine bölünmesiyle elde edilen ve paranın satın alma gücünü gösteren büyüklüktür. Fiyatlar genel düzeyindeki bir artış bu kesrin değerini düşürerek reel para arzını azaltır ve LM doğrusunu sola kaydırır.

Yatırımların Faize Duyarlılığı — Faiz oranlarındaki değişmelerin yatırım harcamaları üzerindeki etki derecesidir. Yatırımlar faize ne kadar duyarlıysa, fiyat düşüşleri neticesinde faizlerdeki gerileme yatırımları ve milli geliri o kadar çok artırarak toplam talep doğrusunu yatıklaştırır.

Toplam Arz (AS) — Bir ekonomide her fiyat düzeyinde üretilip satılmak istenen toplam mal ve hizmet miktarını ifade eder. Üreticilerin yüksek fiyatlarda daha fazla kâr amacıyla üretim yapmak istemesi nedeniyle üretime konu mal fiyatları ile toplam arz arasında doğru orantı bulunur.

Uzun Dönem Toplam Arz (LRAS) — Ekonominin tam istihdam ve tam kapasite sermaye kullanımı durumunda üretebileceği maksimum mal ve hizmet miktarını gösteren, fiyat eksenine paralel (dikey) olan arz doğrusudur. Uzun dönemde arz fiyatlar genel düzeyinden etkilenmez, işgücü, sermaye ve teknolojiye bağlıdır.

Kısa Dönem Toplam Arz (SRAS) — Kısa dönemde fiyatlar genel düzeyi ile toplam arz arasındaki pozitif ilişkiyi gösteren eğridir. Sermaye ve teknoloji sabitken, emek faktörünün değişmesi ve fiyatların etkilemesiyle pozitif eğimli başlar, tam kapasite sınırına ulaştığında dikeyleşir.

Tam İstihdam Denge Seviyesi — Toplam talep ile kısa dönem toplam arzın, uzun dönem toplam arz (LRAS) doğrusu üzerinde kesiştiği denge durumudur. Bu durumda işsizlik sorunu yaşanmamakta, işgücü ve sermaye tam kapasiteyle kullanılmaktadır.

Eksik İstihdam Denge Seviyesi — Ekonomi dengesinin uzun dönem toplam arz doğrusunun solunda gerçekleştiği durumdur. Bu seviyede sermaye eksik kapasiteyle kullanılmakta ve işgücünün tamamı istihdam edilemeyerek işsizlik olgusu ortaya çıkmaktadır.

Aşırı İstihdam Denge Seviyesi — Ekonomi dengesinin uzun dönem toplam arz doğrusunun sağında sağlandığı durumdur. Bu aşamada üretimde kullanılan makineler ve işgücü maksimum çalışma saatlerini aşarak aşırı kapasitede çalıştırılmaktadır.

Para Talebinin Faize Duyarlılığı — Bireylerin ellerinde tutmak istedikleri para miktarının faiz oranlarına duyarlılık derecesidir. Para talebinin faize duyarlılığı ne kadar az olursa, fiyat düşüşlerinden doğan reel para arzı fazlası karşısında faiz oranlarındaki düşüş o kadar büyük olur ve AD doğrusu yatıklaşır.