Özet
← Ünite 5

Ünite 5: Girişimcilikte Kişilik ve Kültür — Konu Anlatımı

Ünitenin tamamını tek sayfada görPremium

1Kişiliğin Girişimcilik ile İlişkisi ve Kuramsal Yaklaşımlar

Kişilik, bireyin doğumundan itibaren yaşam deneyimleri sonucunda süreklilik ve tutarlılık kazanan, kişiyi diğerlerine göre benzersiz kılan ve başkalarından ayırarak kendine özgü bir model yaratan bir kavramdır. Girişimcilik faaliyetlerinin gerçekleştirilmesinde girişimcinin kişiliği son derece kritik bir role sahiptir; çünkü işletmelerin başarısını etkileyen pek çok girişimci niteliği doğrudan kişilikle bağlantılıdır.

Girişimcilerin özel bir kişiliğe sahip olduğu iddiasını incelemek için kullanılan yöntembilim üç ana bakış açısına dayanır: Araçsallaştırma (bir değişkenin kuramsal açıklamadaki rolünü ölçmek üzere benimsenen yaklaşımdır), varlıkbilim/ontoloji (gerçekçilik, pozitivizm ve araçsallaştırma görüşleriyle kavramların varoluşunu inceler) ve pragmatizm.

Pragmatizm çatısı altında üç önemli kuramsal yaklaşım bulunmaktadır: Tanımlayıcı kuram (bireyin kişiliği ile girişimci eğilimleri arasındaki karşılıklı ilişkileri yalın bir şekilde tanımlar), normatif kuram (kişiliğin bazı yönlerinin etkin girişimci davranış için gerekli olduğunu iddia eder) ve kuralcı kuram (başarılı bir girişimci olmak isteyen kişinin belirli bir kişilik türüne sahip olması gerektiğini savunur).

2Girişimci Kişiliğin Temel Ayırt Edici Özellikleri (1. Bölüm)

Başarılı yöneticiler ile girişimciler arasındaki farkları inceleyen çalışmalarda öne çıkan ilk temel özellik 'Kontrol Bölgesi'dir. İçsel kontrol, bireylerin geleceklerinin dış etkilerden ziyade kendi kontrollerinde olduğu inancıdır; girişimciler başarı ile başarısızlık arasındaki farkı görebilen ve süreci denetleyebilen kişilerdir.

İkinci temel özellik olan 'Enerji Düzeyi', büyüyen bir şirket kurmak için gereken yoğun çabayı ifade eder. Yapılan araştırmalar, girişimcilerin yarısının haftada 60 saatten fazla çalıştığını ve 70 saatin altında çalışanların çok az kâr sağladığını ortaya koymuştur.

Üçüncü olarak 'Başarma İhtiyacı', bireyin en iyi olmaya motive olması anlamına gelir. McClelland’a göre yüksek başarma ihtiyacı; insanları girişimciliğe yöneltmekte, kontrollü risk alma eğilimini artırmakta, problem çözme becerisini geliştirmekte ve amaçların belirlenmesine katkıda bulunmaktadır. Dördüncü özellik ise belirsizlikler karşısında sarsılmaz bir inanç barındıran 'Kendine Güven'dir.

3Girişimci Kişiliğin Temel Ayırt Edici Özellikleri (2. Bölüm)

Girişimcilerin sahip olduğu ayırt edici özelliklerden biri de 'Geçen Zamanın Farkında Olmak'tır. Sabırsız ve her zaman bir acil durum hissiyle hareket eden girişimciler, zamanı eritebilecek potansiyellere sahiptir ve işlerin yarın olmayacakmış gibi hızla ilerlemesini isterler.

Bir diğer önemli özellik 'Belirsizliğe Hoşgörü' ve 'Belirsizlikle Yaşama Becerisi ve Orta Düzeyde Risk Alma'dır. Frank H. Knight’a göre risk, olasılıkları bilinen durumları ifade ederken; belirsizlik, birden fazla sonucun bulunması ve olasılıkların bilinememesidir. Başarılı girişimciler büyük ve yıkıcı riskler yerine, kendi becerilerinin farkında olarak orta düzeyde risk alırlar.

Girişimciler ayrıca 'Fırsatları Yakalama' ve 'Hızlı Karar Verebilme' yeteneklerine sahiptir. Anlık karşılaşılan fırsatlar zamanında değerlendirilmezse anlamını yitirir; bu nedenle girişimciler aceleci olmadan, verileri toplayıp değerlendirerek hızlı karar alma kapasitesi sergilerler.

4Girişimci Kişiliğin Diğer Kritik Özellikleri

Girişimciler işlerini yürütürken 'Objektif Olma' ilkesini benimserler; duygusal kararlar almak yerine işi uzmanlarına bırakmayı tercih ederler. Ayrıca performanslarına yönelik 'Geri Bildirim İhtiyacı' duyarak eksiklerini görmeyi ve gelecekteki stratejilerini buna göre şekillendirmeyi isterler.

Sürekli risk ve belirsizlik altında çalışan girişimciler için 'İyimserlik' en kötü durumlarda bile mücadele gücü veren kritik bir motivasyon kaynağıdır. Paraya olan tutum açısından ise gerçek girişimciler parayı stok yapacak bir meta olarak değil, yalnızca faaliyetlerin başarılı olduğunun bir göstergesi olarak görürler.

Geleneksel yöneticilerden farklı olarak 'Proaktif Yönetim' anlayışıyla çalışan girişimciler, sorunlar ortaya çıkmadan önce önleyici yaklaşımlar geliştirirler. Ayrıca 'Bağımsız Olma' ve 'Yaratıcı ve Yenilikçi Olma' özellikleri sayesinde kendi potansiyellerini gerçekleştirir, yeni fikirleri ticari değere dönüştürürler.

5Kültürün Girişimcilik ile İlişkisi

Kültür, insanların davranışlarına, çalışma ve üretim biçimlerine doğrudan etki eden kapsamlı bir sistemdir. Hiçbir kültür doğrudan 'girişimciliği destekleyen' veya 'girişimciliğe karşı olan' şeklinde kesin çizgilerle tanımlanamaz; ancak kültürel bütünü oluşturan alt kültürler girişimciliği olumlu veya olumsuz etkileyebilir.

Girişimciliği önemseyen, bireyciliği, kendi patronu olmayı ve başarıyı destekleyen kültürlerde yeni işletmelerin kurulma oranı oldukça yüksektir. Buna karşın, başarısızlığı büyük bir itibar kaybı olarak gören ve ataerkil, sıkı denetime dayalı itaat kültürünün hakim olduğu yapılar girişimciliği perdelemektedir.

Eğitim sistemi, toplumdaki güven seviyesi ve dinî inanç sistemleri de girişimciliği derinden etkiler. Örneğin Weber ve McClelland’a göre Protestan ahlakı; çalışmaya, sermayeye, bireyciliğe ve güçlü başarı motivasyonuna yaptığı vurgu sayesinde Batı'da girişimci bireylerin oluşmasına önemli katkılar sağlamıştır.