Ünite 8: Duran Varlıklar ve Amortisman — Önemli Kavramlar

İşletmenin faaliyetlerinde bir yıldan fazla süre kullanılan, aşınma ve yıpranmaya tabi kıymetlerdir. Örn: İşletmenin kullandığı fabrika binası.

Fiziksel bir yapısı olan, mal ve hizmet üretiminde kullanılan varlıklardır. Örn: 254 Taşıtlar hesabı.

Fiziksel varlığı olmayan, hukuki haklar veya kuruluş giderleri gibi kalemlerdir. Örn: 260 Haklar (patent, lisans).

Üretim faaliyetleri sonucu zamanla tükenen varlıklardır. Örn: Maden ocakları için yapılan 271 Arama Giderleri.

Duran varlık maliyetinin ekonomik ömrü boyunca giderleştirilmesidir. Örn: Makinenin yıllık yıpranma payının gider yazılması.

Bir varlığın satın alınması veya üretilmesi için yapılan tüm harcamaların toplamıdır. Örn: Bir makinenin alış fiyatı + nakliye + montaj gideri.

Bir işletme devralınırken ödenen bedel ile net varlık değeri arasındaki olumlu farktır. Örn: Marka değeri yüksek bir işletmeyi devralırken ödenen ek ücret.

Kiralanan gayrimenkullere yapılan ve kira sonunda mülk sahibine bırakılacak harcamalardır. Örn: Kiralanan dükkanın dekorasyonu.

Duran varlıklar için ayrılan amortismanların toplandığı aktif düzenleyici hesaptır. Örn: 257 nolu hesap.

İnşa veya montaj aşamasındaki varlıkların maliyetlerinin izlendiği hesaptır. Örn: Yapımı devam eden fabrika binası harcamaları.

Duran varlık alımı için önceden ödenen tutarlardır. Örn: Sipariş edilen makine için ödenen kaparo.

Binek otomobillerde kullanılan, aktife giriş tarihinden yıl sonuna kadar olan süre için hesaplanan amortismandır.

Maliyetin ekonomik ömre eşit bölünmesiyle uygulanan yöntemdir. Örn: 5 yıllık ömrü olan makineye her yıl %20 amortisman ayrılması.

İlk yıllarda daha yüksek amortisman ayrılmasını sağlayan, normal oranının iki katı kullanılan yöntemdir.

Doğal afet veya teknik eskime nedeniyle varlığın değerini yitirmesi durumunda uygulanan özel amortisman türüdür.

Varlığın maliyetinden birikmiş amortismanların düşülmesiyle bulunan değerdir.

Maddi olmayan duran varlıkların veya özel maliyetlerin zamanla yok edilmesi/giderleştirilmesidir.

İşletme faaliyetlerinde kullanılan mobilya, büro cihazı gibi varlıklardır. Örn: Ofis masaları.

Özel tükenmeye tabi varlıklar için ayrılan amortisman karşılığıdır.

Bilançoda aktif grupta yer alıp eksi değerle gösterilen hesaplardır. Örn: 257 Birikmiş Amortismanlar.

İşletmenin kurulması aşamasında yapılan ve aktifleştirilen giderlerdir.

Yeni ürün veya teknoloji oluşturmak için yapılan ve aktifleştirilen harcamalardır.

Üretim faaliyetlerinde kullanılan teknik donanımlardır.

İşletme faaliyetlerini kolaylaştıran yol, köprü, tünel gibi yapılar.

Ekonomik ömrü sonunda varlığın satışından elde edilebilecek tahmini tutardır.