Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » Maliye Lisans Programı » Çalışma Ekonomisi

Ünite 6: Ücret Sistemleri — Kelime Bul

Tanımı oku, kavramı harf harf bul. 17 kelime var.

1 / 170 doğru

İş müddeti ile ••• haddinin çarpılması sonucu elde edilen ve fazla mesai, prim, ikramiye gibi tüm ek ödemeleri kapsayan toplam kazançtır. İşçi ailesinin gerçek satın alma gücünü belirleyen ana unsurdur.

Ücret Haddi — Emeğin belirli bir zaman birimi veya üretim birimi başına elde ettiği, ek ödemeleri içermeyen çıplak para miktarıdır. Örneğin, bir inşaat işçisine saat başına ödenen 100 TL kök ••• ifade eder.

Ücret Geliri — İş müddeti ile ••• haddinin çarpılması sonucu elde edilen ve fazla mesai, prim, ikramiye gibi tüm ek ödemeleri kapsayan toplam kazançtır. İşçi ailesinin gerçek satın alma gücünü belirleyen ana unsurdur.

Maaş — Üretken iş kolları içerisindeki büro memurları ve idari personele aylık veya yıllık gibi daha uzun vadeli dönemler halinde ödenen sabit ücret türüdür. Özünde ücretten mahiyet farkı yoktur, sadece ödeme periyodu uzundur.

Gayrisafi Ücret — İşverenin kasasından çıkan, işçiye ödenen brüt toplam tutardır. Toplu sözleşmelerde ve resmi ••• istatistiklerinde temel alınan, kesintiler yapılmamış ham ••• değeridir.

Safi Ücret — Brüt ••• vergi, sosyal sigorta primleri ve sendika aidatları gibi yasal kesintiler yapıldıktan sonra işçinin eline geçen net tutardır. İşçinin doğrudan tasarruf edebileceği satın alma gücünü gösterir.

İşçilik Masrafı — İşletmenin iş gücü çalıştırmak için yaptığı, ücret ve ücret benzeri tüm ödemelerin toplam miktarını ifade eden parasal büyüklüktür. Ücret artışlarıyla doğru orantılı olarak yükselir.

İşçilik Maliyeti — Üretilen mamul birimi başına düşen ••• masrafını gösteren oransal değerdir. İşçinin üretime katkısı (emek verimi) ile aldığı ücret arasındaki dengeye göre artar veya azalır.

Nakdi Ücret — ••• çalışılan dönemde geçerli olan cari ülke parası cinsinden ifade edilen nominal değeridir. Enflasyonun etkisinden arındırılmamış, çıplak para miktarını temsil eder.

Reel Ücret — Nakdi ••• belirli bir dönemdeki fiyatlar karşısındaki gerçek satın alma gücüdür. Nominal ••• tüketici fiyatları veya geçinme indeksine bölünmesiyle hesaplanır.

Asgari Ücret — İşçinin gıda, konut, giyim, sağlık, ulaşım ve kültür gibi zorunlu ihtiyaçlarını günlük fiyatlar üzerinden ••• düzeyde karşılamaya yetecek, ödenmesi zorunlu olan taban •••.

Ücretin Tunç Kanunu — David Ricardo'nun geliştirdiği, ücretlerin uzun dönemde nüfus hareketleri ve arz-talep mekanizması nedeniyle kaçınılmaz olarak asgari geçim seviyesinde kalacağını savunan kötümser teoridir.

Ücret Fonu Nazariyesi — J. Stuart Mill tarafından geliştirilen, kısa dönemde ••• seviyesinin işverenlerin emek satın almak için ayırdıkları sabit sermaye ••• işçi sayısına bölünmesiyle oluştuğunu savunan teoridir.

Kıymet Fazlası Nazariyesi — Karl Marx'ın, değerin tek kaynağının emek olduğunu ve işverenin işçiye sadece asgari geçimlik ücret ödeyip geri kalan 'artık değere' haksızca el koyduğunu ileri süren sömürü teorisidir.

Pazarlık Gücü Nazariyesi — John Davidson tarafından geliştirilen, ücretlerin otomatik piyasa kanunlarıyla değil, işçi ve işveren taraflarının kurumsal ve psikolojik ••• güçlerine göre belirlendiğini savunan teoridir.

Şahıslar Arası Ücret Farkı — Aynı iş kolunda ve aynı işletmede benzer işleri yapan ve verimlilikleri eşit olan işçilerin cinsiyet, ırk, din gibi kişisel nedenlerle farklı ••• alması durumudur.

Rekabet Dışı Gruplar — İş piyasasında iş gücünün doğuştan gelen yetenekler, eğitim fırsatları ve uzmanlıklar nedeniyle birbirleriyle doğrudan ••• edemeyen ayrı kompartımanlara bölünmesi durumudur.

İşlerin Net Cazibesi — Bir işin sadece ücret miktarını değil; çalışma süresi, temizliği, güvenliği, rahatlığı ve toplumdaki sosyal saygınlığı gibi tüm maddi ve manevi koşullarının toplam çekiciliğini ifade eden kavramdır.