← Ünite 11

Ünite 11: Çocuk ve Sosyal Hizmet — Alıştırmalar

Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.

  1. Alıştırma 1myders hazırladı
    Türkiye'de çocuk haklarının tarihsel gelişimini göz önünde bulundurarak, 1923 yılında kurulan Ankara Himaye-i Etfal Cemiyeti'nin üstlendiği görevler ile günümüz Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün (ÇHGM) vizyonunu karşılaştırınız. Kurumsal amaçlar zaman içinde nasıl bir dönüşüm geçirmiştir? Araştırınız.
    Yanıt / ipucu
    Ankara Himaye-i Etfal Cemiyeti döneminde daha çok çocukların kötü muameleden, tütün gibi bağımlılıklardan korunması ve fakir çocukların tedavisi gibi temel koruyucu hizmetler ön plandayken; günümüzde ÇHGM çatısı altında çocuk hakları odaklı, anayasal güvencelere dayalı ve uluslararası sözleşmelerle uyumlu daha geniş kapsamlı, hak temelli bir sosyal hizmet yaklaşımı benimsenmiştir.
  2. Alıştırma 1myders hazırladı
    Türkiye'de çocuk haklarının tarihsel gelişimini göz önünde bulundurarak, 1923 yılında kurulan Ankara Himaye-i Etfal Cemiyeti'nin üstlendiği görevler ile günümüz Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün (ÇHGM) vizyonunu karşılaştıran kısa bir değerlendirme yazısı hazırlayınız.
    Yanıt / ipucu
    Ankara Himaye-i Etfal Cemiyeti, Cumhuriyet'in ilk yıllarında çocuklara yönelik eziyetin önlenmesi, kötü muameleyle mücadele ve temel sağlık/tedavi hizmetleri gibi acil koruyucu müdahalelere odaklanmıştır. Günümüzde ise bu hizmetler ÇHGM çatısı altında daha kurumsal, sistemli ve çocuk hakları odaklı modern bir sosyal hizmet yapısına dönüşmüştür.
  3. Alıştırma 2myders hazırladı
    4857 sayılı İş Kanunu'nun 71. maddesinde yer alan çocuk işçiliği sınırlandırmalarını inceleyiniz. Okula devam eden 14 yaşındaki bir çocuğun eğitim dönemindeki haftalık ve günlük çalışma saati sınırlarını belirterek, bu sınırların çocuğun eğitim hakkı ile ilişkisini tartışınız.
    Yanıt / ipucu
    İş Kanunu'na göre okula devam eden çocukların eğitim döneminde günde en fazla 2 saat ve haftada en fazla 10 saat çalıştırılması mümkündür. Bu katı sınırlamalar, çocuğun eğitimine odaklanabilmesini, zihinsel ve bedensel gelişiminin sekteye uğramamasını ve eğitim hakkından mahrum kalmamasını güvence altına almayı amaçlar.
  4. Alıştırma 2myders hazırladı
    4857 sayılı İş Kanunu'nun 71. maddesinde yer alan çocuk işçiliği sınırlandırmalarını inceleyiniz. Okula devam eden 14 yaşındaki bir çocuğun eğitim dönemindeki günlük ve haftalık azami çalışma sürelerini belirleyerek, bu sınırlamaların çocuğun eğitim hakkı açısından önemini tartışınız.
    Yanıt / ipucu
    Okula devam eden çocukların eğitim döneminde günde en fazla 2 saat ve haftada en fazla 10 saat çalıştırılmasına izin verilmektedir. Bu yasal sınırlandırma, çocuğun okul başarısının düşmesini engellemeyi, dinlenme hakkını korumayı ve zihinsel gelişiminin sekteye uğramasını önlemeyi amaçlar.
  5. Alıştırma 3myders hazırladı
    5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamında çocuk mahkemeleri tarafından verilebilecek beş temel koruyucu ve destekleyici tedbir kararını listeleyiniz. Bu tedbirlerden 'bakım' ve 'barınma' tedbirleri arasındaki farkları örneklerle açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Tedbirler danışmanlık, eğitim, bakım, sağlık ve barınmadır. Bakım tedbiri doğrudan çocuğun velayetsiz kalması durumunda koruyucu aileye veya yuvaya yerleştirilmesini içerirken; barınma tedbiri, barınma yeri olmayan çocuklu ailelere veya hamile kadınlara kalacak yer sağlanması gibi daha çok barınma ihtiyacına yönelik destekleri kapsar.
  6. Alıştırma 3myders hazırladı
    5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamında uygulanabilecek beş temel koruyucu ve destekleyici tedbir kararını listeleyiniz ve 'bakım tedbiri' ile 'barınma tedbiri' arasındaki farkları örneklerle açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Tedbirler danışmanlık, eğitim, bakım, sağlık ve barınmadır. Bakım tedbiri doğrudan çocuğun velayet/bakım sorumluluğunun devlete geçerek koruyucu aileye veya yuvaya yerleştirilmesini kapsarken; barınma tedbiri, barınma yeri olmayan çocuklu ailelere veya hamile kadınlara konut/barınma imkanı sağlanmasını ifade eder.
  7. Alıştırma 4myders hazırladı
    Türk Medeni Kanunu'na göre evlat edinme şartlarını araştırınız. Evli olmayan 32 yaşındaki bir bireyin tek başına evlat edinebilmesi için kanunen taşıması gereken yaş şartını ve evlat edinilecek küçükle arasındaki yaş farkı kuralını açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Evli olmayan bir kişinin tek başına evlat edinebilmesi için en az 30 yaşını doldurmuş olması gerekmektedir. Ayrıca, evlat edinen kişi ile evlat edinilecek küçük arasında kanunen en az 18 yaş fark bulunması zorunludur.
  8. Alıştırma 4myders hazırladı
    Türk Medeni Kanunu'na göre evlat edinme şartlarını araştırarak, evli bir çiftin birlikte evlat edinebilmesi için gereken yaş, evlilik süresi ve evlat edinilecek çocukla aralarındaki yaş farkı kriterlerini içeren bir kontrol listesi oluşturunuz.
    Yanıt / ipucu
    Kontrol listesinde; eşlerin en az 5 yıldır evli olması veya her ikisinin de 30 yaşını doldurmuş olması, evlat edinilen çocukla aralarında en az 18 yaş fark bulunması ve çocuğa en az bir yıl süreyle bakmış olmaları şartları yer almalıdır.
  9. Alıştırma 5myders hazırladı
    Koruyucu aile modellerinden 'Geçici Koruyucu Aile Modeli' ile 'Uzmanlaşmış Koruyucu Aile Modeli'ni hedef kitle, süre ve aranan aile nitelikleri açısından karşılaştırarak bir tablo taslağı hazırlayınız.
    Yanıt / ipucu
    Geçici model, acil koruma gereken çocuklara yönelik olup 1 gün ile 1 ay arasında sürer ve profesyonel ailelerce yürütülür; uzmanlaşmış model ise özel zorlukları veya engelleri olan çocuklara yöneliktir ve lisans mezunu ya da özel eğitimli koruyucu ailelerin uzun süreli bakımını gerektirir.
  10. Alıştırma 5myders hazırladı
    Koruyucu aile modellerinden 'Geçici Koruyucu Aile Modeli' ile 'Uzmanlaşmış Koruyucu Aile Modeli'ni hedef kitle, süre ve aranan aile nitelikleri açısından karşılaştıran bir tablo hazırlayınız.
    Yanıt / ipucu
    Geçici model acil koruma gereken çocuklar için 1 gün ile 1 ay arasında kısa süreli bakımı hedeflerken; uzmanlaşmış model özel zorlukları veya engeli olan çocuklara yöneliktir. Geçici modelde profesyonel aileler tercih edilirken, uzmanlaşmış modelde lisans mezunu veya özel eğitim almış aileler görev almaktadır.