Cohabitation (Birlikte Yaşama)Yarı-başkanlık sistemlerinde halk tarafından seçilen cumhurbaşkanı ile meclis çoğunluğunun ve dolayısıyla hükümetin farklı siyasi partilerden olması durumudur. Bu durumda sistem parlamenter rejime benzer şekilde işler.
Rasyonelleştirilmiş ParlamentarizmParlamenter sistemlerde hükümet istikrarsızlıklarını önlemek ve yürütmeyi (özellikle başbakanı) yasama karşısında güçlendirmek amacıyla anayasalara konulan mekanizmalardır. 1982 Anayasası'nın ilk halinde başbakana bakanları azletme yetkisi verilmesi buna örnektir.
Karşı-İmza KuralıKlasik parlamenter sistemlerde devlet başkanının siyasal sorumsuzluğunun gereği olarak, yaptığı işlemlerin geçerli olabilmesi için başbakan ve ilgili bakan tarafından da imzalanması kuralıdır. Bu kural, sorumluluğun imzalayan hükümete ait olmasını sağlar.
Monist YürütmeYürütme organının tek bir kişiden veya makamdan oluştuğu yapıdır. Başkanlık ve Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemlerinde yürütme yetkisi sadece devlet başkanına ait olduğundan monist bir yapı söz konusudur.
Maddi KriterDevletin hukuki fonksiyonlarını ve işlemlerini, işlemi yapan organa bakmaksızın, işlemin hukuki niteliğine, içeriğine, genel-soyut veya bireysel-somut oluşuna göre tasnif eden yaklaşımdır.
Şeklî-Organik KriterDevletin hukuki işlemlerini ve fonksiyonlarını, işlemi gerçekleştiren organın yapısına ve işlemin yapılış usulüne (şekline) göre belirleyen kriterdir. Bu kritere göre TBMM'nin kanun usulüyle yaptığı her işlem kanundur.
Kural-İşlem (Normatif İşlem)Kişisel olmayan, genel, soyut, objektif ve sürekli hukuk kuralları koyan işlemlerdir. Kanunlar, yönetmelikler ve kararnameler maddi kriter bakımından birer kural-işlemdir.
Subjektif İşlem (Bireysel İşlem)Belirli bir kişiye veya somut bir olaya yönelik, bir kez uygulanmakla tükenen hukuki işlemlerdir. Bir memurun atanması veya bir binaya inşaat ruhsatı verilmesi subjektif işleme örnektir.
Yasama Yetkisinin GenelliğiYasama organının, anayasaya aykırı olmamak kaydıyla, konu yönünden hiçbir sınırlandırmaya tabi olmaksızın dilediği her alanda kanun çıkarabilme yetkisidir.
Yasama Yetkisinin Asliliği (İlk-ellik)Yasama organının bir konuyu düzenleyebilmesi için kendisinden önce yürürlükte olan bir kanuna veya anayasal özel yetkilendirmeye ihtiyaç duymadan doğrudan düzenleme yapabilme gücüdür.
Yasama Yetkisinin DevredilmezliğiAnayasa ile TBMM'ye verilmiş olan yasama yetkisinin ve görevlerinin, Meclis tarafından her ne ad altında olursa olsun başka bir organa veya makama devredilememesi kuralıdır.
Kadük OlmaBir yasama dönemi içinde sunulan ancak Meclis komisyonlarında veya Genel Kurulunda görüşülerek sonuçlandırılamayan kanun tekliflerinin, dönem sonunda hükümsüz hale gelmesidir.
Toplantı Yeter SayısıBir kurulun veya meclisin toplanabilmesi ve görüşmelere başlayabilmesi için hazır bulunması gereken asgari üye sayısıdır. TBMM için bu sayı üye tamsayısının en az üçte biridir (200 milletvekili).
Karar Yeter SayısıToplanan meclisin karar alabilmesi için gereken asgari oy sayısıdır. TBMM'de karar yeter sayısı toplantıya katılanların salt çoğunluğudur, ancak bu sayı hiçbir şekilde 151'den az olamaz.
Parlamento KararıTBMM'nin kanun dışındaki, genellikle Meclisin iç yapısını, çalışma düzenini veya denetim mekanizmalarını işletmesini ilgilendiren ve kural olarak Cumhurbaşkanının onayına tabi olmayan işlemleridir.
Yöntemsel BağımsızlıkYasama organının, kendi iç çalışmalarını, örgütlenmesini ve usullerini dışarıdan bir müdahale olmaksızın kendi yaptığı bir içtüzükle serbestçe düzenleyebilmesi ilkesidir.
Temsilde Adalet İlkesiSeçim sistemlerinde, siyasi partilerin aldıkları oy oranında parlamentoda sandalye kazanmalarını ve tüm seçmen eğilimlerinin meclise adil yansımasını amaçlayan ilkedir.
Yönetimde İstikrar İlkesiSeçim sistemlerinde, tek parti hükümetlerinin kurulmasını kolaylaştıracak ve hükümet krizlerini önleyecek şekilde büyük partileri destekleyen mekanizmaların kurulmasını amaçlayan ilkedir.
d'Hondt SistemiNisbi temsil sisteminde kullanılan, seçim çevrelerinde partilerin aldıkları oyların sırasıyla 1, 2, 3 gibi tam sayılara bölünerek elde edilen payların büyüklük sırasına göre milletvekili dağıtan matematiksel yöntemdir.
Seçim BarajıBir siyasi partinin parlamentoda temsil edilebilmesi (milletvekili çıkarabilmesi) için ülke genelinde veya seçim çevresinde aşması gereken asgari oy yüzdesidir.
Emredici Vekalet YasağıMilletvekillerinin kendilerini seçen bölge veya seçmenlerin talimatlarıyla hukuken bağlı olmamasını, tüm milleti temsil ederek kendi serbest iradeleriyle karar vermelerini öngören ilkedir.
Yasama BağdaşmazlığıMilletvekillerinin, yasama görevlerini tarafsız ve bağımsız yapabilmeleri için üyelikleri süresince devlet dairelerinde, kamu ortaklıklarında veya belirli kuruluşlarda başka resmi/özel görev almalarının yasaklanmasıdır.
Yasama SorumsuzluğuMilletvekillerinin Meclis çalışmalarındaki oy, söz ve düşünce açıklamalarından dolayı hukuki koruma altında olmalarını sağlayan, mutlak ve sürekli nitelikteki parlamenter muafiyettir.
Yasama DokunulmazlığıMilletvekillerinin görev süreleri boyunca, Meclis kararı olmaksızın tutuklanamamalarını, sorgulanamamalarını ve yargılanamamalarını sağlayan, geçici ve nisbi nitelikteki koruma mekanizmasıdır.
