Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Türkiye'deki 'mecburi oy' uygulamasını, seçimlerin serbestliği ilkesi ve anayasal dayanakları çerçevesinde değerlendirerek bu iki durum arasındaki ilişkiyi tartışınız.
Yanıt / ipucu
Seçimlerin serbestliği ilkesi seçmenin baskı altında kalmadan oy kullanmasını gerektirir ve teoride ihtiyari oy sistemini destekler. Ancak Türk anayasal düzeni, katılımı artırmak amacıyla Anayasa'nın 175. maddesine dayanarak mecburi oy sistemini ve para cezası gibi tedbirleri benimsemiştir.
Alıştırma 2myders hazırladı
Yüksek Seçim Kurulu'nun (YSK) üye yapısını, üyelerinin seçilme yöntemini ve kararlarının hukuki niteliğini araştırarak şematize ediniz.
Yanıt / ipucu
YSK, altısı Yargıtay ve beşi Danıştay Genel Kurullarınca kendi üyeleri arasından seçilen 11 üyeden (7 asıl, 4 yedek) oluşur. Kurul kararları kesin olup, bu kararlara karşı başka hiçbir idari veya yargısal mercie başvurulamaz.
Alıştırma 3myders hazırladı
Anayasa'ya göre siyasi partilere üye olması kesin olarak yasaklanan meslek grupları ile üyelik hakkı tanınan yükseköğretim mensuplarını karşılaştırarak gerekçelerini analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Hâkimler, savcılar, TSK mensupları ve memurlar devletin tarafsızlığını korumak amacıyla üye olamazken; akademisyenler ve yükseköğretim öğrencileri kanuni esaslar dahilinde üye olabilirler. Bu ayrım, kamu hizmetinin tarafsızlığı ile akademik özgürlük dengesini korumayı amaçlar.
Alıştırma 4myders hazırladı
Bir siyasi partinin Anayasa Mahkemesi tarafından kapatılabilmesi için gereken 'odak haline gelme' kriterlerini ve kapatılma kararının hukuki sonuçlarını açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Odak haline gelme, yasak fiillerin üyelerce yoğun işlenmesi ve parti organlarınca benimsenmesidir. Kapatılan partinin malları Hazineye geçer ve kapatmaya sebep olan üyeler 5 yıl boyunca başka bir partide kurucu, üye veya yönetici olamazlar.
Alıştırma 5myders hazırladı
Hukuk devleti ilkesinin bir gereği olan 'idarenin her türlü eylem ve işlemine karşı yargı yolunun açık olması' kuralına getirilen tarihsel istisnaların zaman içindeki değişimini örneklendiriniz.
Yanıt / ipucu
2010 ve 2017 anayasa değişiklikleriyle YAŞ'ın ilişik kesme kararları, HSK'nın meslekten çıkarma cezaları, disiplin cezaları ve Cumhurbaşkanının tek başına yaptığı işlemler yargı denetimine açılarak hukuk devleti ilkesi güçlendirilmiştir.
