Ünite 5: 5. Ünite - Sınıf ve Grup Lideri Olarak Öğretmen — Örnekler

Pazartesi sabahı okulun bahçesinde okulun açılmasını bekleyen yüzlerce öğrenci sadece bir kalabalığı oluşturur, çünkü aralarında henüz ortak bir amaç ve aktif bir etkileşim yoktur. Ancak bu öğrenciler ilk derste aynı sınıfa girip ortak bir proje ödevi için bir araya geldiklerinde ve birbirleriyle iletişim kurmaya başladıklarında bir grup haline dönüşürler. Bu süreç, üyeler arasındaki karşılıklı etkileşimin bir insan topluluğunu kalabalıktan ayırıp nasıl gruba dönüştürdüğünün somut bir kanıtıdır.

Matematik öğretmeni Ahmet Bey, ders zili çaldığında sınıfa girip öğrencilerin yerlerine oturmasını sağlayarak ve yoklama alarak yasal yöneticilik görevini yerine getirir; ancak bu durum onun otomatik olarak bir lider olduğu anlamına gelmez. Ahmet Bey, öğrencilerin homojen alt gruplar oluşturmasını sağlayıp onları ortak bir matematik vizyonu etrafında ortak bir hedefe yönlendirebildiğinde resmi yöneticiliğin ötesine geçerek gerçek bir lider öğretmen olur. Çünkü yönetim sadece düzeni korumakla ilgiliyken, liderlik insanları etkilemek ve değişimle başa çıkmak demektir.

Fen bilgisi dersinde dörtlü gruplar halinde çalışan öğrencilerden oluşan sınıfta, ortak bir proje sunumu sırasında birbirlerinin fikirlerini dikkatle dinleme ve söz kesmeme kuralı benimsenmiştir. Gruba yeni katılan Zeynep, ilk başta aceleci davranıp arkadaşlarının sözünü kesme eğilimindeyken, grubun diğer üyelerinin bu kurala sıkı sıkıya uyduğunu görünce kendi davranışını grubun beklentileri doğrultusunda değiştirir. Bireyin davranışlarını grubun ortak normları ve istekleri doğrultusunda değiştirmesi olayı, sınıf ortamında görülen uyma davranışının somut bir örneğidir.

Okulun yemekhanesinde öğle molasında bir araya gelip sıra bekleyen yüzlerce öğrenci sadece bir kalabalık oluşturur çünkü aralarında bilinçli bir etkileşim yoktur. Ancak aynı öğrencilerden dördü, TÜBİTAK proje yarışması için ortak bir amaç etrafında masaya oturup birbirleriyle fikir alışverişinde bulunmaya başladığında bir grup haline gelir.

Öğretmenin ders için resmi olarak atadığı oturma gruplarının dışında, tenefüslerde arka sırada toplanarak birlikte resim çizen ve okul dışındaki etkinliklerini planlayan üç öğrenci sınıf içinde biçimsel olmayan bir arkadaşlık grubu oluşturur.

Matematik öğretmeni Ahmet Bey, yasal yetkisini kullanarak derste sessizliği sağlayan ve yoklamayı alan bir yönetici gibi davranmaktadır. Ancak fen bilgisi öğretmeni Zeynep Hanım, öğrencilerin gönüllü katılımını sağlayıp onları ortak bir vizyon etrafında motive ederek gerçek bir lider gibi hareket etmektedir.