← Ünite 4

Ünite 4: 18. ve 19. Yüzyıllarda Etik — Örnekler

myders hazırladı Ders kitabında bu ünite için örnek kutusu yok. Aşağıdaki örnekler ünite içeriğinden hazırlandı; kavramı somut bir durumla açıklamak için.

Ahlâk Duygusu ile Anında Tepkimyders hazırladı

Deniz, sokakta yardıma muhtaç birini gördüğü an içinde tarif edilemez bir iyilik yapma dürtüsü hisseder. Francis Hutcheson ve Shaftesbury'nin bahsettiği 'ahlâk duy(g)usu' tam olarak bu durumu açıklar; bu duyu beş duyu dışında altıncı bir his gibi iş görerek olayları hemen o anda iyi ya da kötü diye ayırt etmemizi sağlar.

Sempati ve Vicdanın Doğuşumyders hazırladı

Zeynep, komşusunun çocuğunun hastalandığını duyduğunda kendi evindeki huzursuzluğu unutup onun acısını derinden paylaşır. David Hume'a göre insanı sadece kendi çıkarını düşünmekten kurtarıp başkalarının yararına yönelten bu doğal güç 'sempati'dir ve başkalarının eylemlerini bu duyguyla tartma alışkanlığı zamanla vicdanı oluşturur.

Ödeve Uygunluk ve Ödevden Dolayı Olmakmyders hazırladı

Kerem, ceza almaktan korktuğu için iş yerindeki kurallara titizlikle uyar. Immanuel Kant'ın kuramına göre bu eylem ahlâkî değeri olmayan sadece 'ödeve uygun' bir davranıştır, çünkü temelinde çıkar ve korku yatar; gerçek ahlâkî değer ise saf iyi istemeyle ve sadece yasaya saygı duyularak yapılan ödevden doğan eylemlerde bulunur.