Eşleştirme
Ana Sayfa
Üniversiteler
Dersler
Özellikler
Çalışma Planı
Uygulama
Hakkımızda
İletişim
Sepet
Premium
Giriş Yap
Ücretsiz Kayıt Ol
Ana Sayfa
»
Anadolu Üniversitesi AÖF
»
Felsefe Lisans Programı
» Felsefe
← Ünite 1
Paylaş
Ünite 1
Felsefe Nedir
Ünite 2 Eşleştirme
→
Ünite 1: Felsefe Nedir — Kavram Eşleştirme
Tur 1 / 4
0 / 5 eşleşti
Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.
Kavramlar
Philosophia
Bilgelik
Şüphe
Muthos
Logos
Tanımlar
Yukarıdan bir kavram seç.
Sunulan açıklama ile yetinmeme, var olan şeylerin olduklarından başka türlü olabileceğini düşünme eğilimi olarak ortaya çıkar. Şüphe, felsefi sorgulamayı harekete geçiren en temel güçlerden biridir ve algısal görünüşlerin ötesine geçmeyi sağlar.
Efsane anlamına gelmekte olup, evrende olup bitenleri Olympos dağında oturan tanrıların eylemleriyle izah eden mitolojik ve sorgulanamaz açıklamalar bütünüdür. Örn. doğal olayların tanrıların hiddetiyle açıklanması.
Bilim, akıl ve rasyonel açıklama anlamına gelen, tikel olayların gerisindeki doğal nedenleri akıl yoluyla irdeleyen kavramdır. Muthosun yerini alarak felsefe ve bilimin temelini oluşturmuştur.
Grekçe sevmek anlamına gelen 'phileo' ile bilgelik anlamına gelen 'sophia' sözcüklerinin birleşiminden türetilmiş olup, 'bilgelik sevgisi' veya 'hikmet arayışı' anlamına gelir. Felsefenin antikonuktaki kökenini ve adlandırmasını ifade eder.
Çok fazla şey bilmek veya ansiklopedik bilgi biriktirmek değil; belli bir zihinsel olgunluğa sahip olma, sorgulayıcı bir tutumla bilgileri anlamlı bir hayat doğrultusunda kullanma becerisidir. Örneğin Platon'a göre bilgelik, eleştirel tartışma ve sorgulamadan başarıyla geçebilen derinlikli bir vizyondur.
Philosophia
— Grekçe sevmek anlamına gelen 'phileo' ile bilgelik anlamına gelen 'sophia' sözcüklerinin birleşiminden türetilmiş olup, 'bilgelik sevgisi' veya 'hikmet arayışı' anlamına gelir. Felsefenin antikonuktaki kökenini ve adlandırmasını ifade eder.
Bilgelik
— Çok fazla şey bilmek veya ansiklopedik bilgi biriktirmek değil; belli bir zihinsel olgunluğa sahip olma, sorgulayıcı bir tutumla bilgileri anlamlı bir hayat doğrultusunda kullanma becerisidir. Örneğin Platon'a göre bilgelik, eleştirel tartışma ve sorgulamadan başarıyla geçebilen derinlikli bir vizyondur.
Şüphe
— Sunulan açıklama ile yetinmeme, var olan şeylerin olduklarından başka türlü olabileceğini düşünme eğilimi olarak ortaya çıkar. Şüphe, felsefi sorgulamayı harekete geçiren en temel güçlerden biridir ve algısal görünüşlerin ötesine geçmeyi sağlar.
Muthos
— Efsane anlamına gelmekte olup, evrende olup bitenleri Olympos dağında oturan tanrıların eylemleriyle izah eden mitolojik ve sorgulanamaz açıklamalar bütünüdür. Örn. doğal olayların tanrıların hiddetiyle açıklanması.
Logos
— Bilim, akıl ve rasyonel açıklama anlamına gelen, tikel olayların gerisindeki doğal nedenleri akıl yoluyla irdeleyen kavramdır. Muthosun yerini alarak felsefe ve bilimin temelini oluşturmuştur.
İkinci Düzey Etkinlik (Meta Etkinlik)
— Doğayı veya olguları inceleyen birinci düzey bilimlerin veya disiplinlerin kendisini, yapılarını ve sınırlarını inceleyen felsefi etkinlik türüdür. Örn. Fizik doğayı incelerken, fizik felsefesi fiziğin kendisini inceler.
Büyük Sorular
— Bilimlerin, sanatın ve dinin yanıtlayamadığı; nedensellik, zaman, ruh, adalet, özgürlük ve varlığın yapısıyla ilgili olan felsefi sorulardır. Örn. 'Ruhun ne olduğu' sorusu fizik veya psikoloji tarafından değil felsefe tarafından sorulur.
Kurucu (Bütünleştirici) Boyut
— Filozofların dış dünyadaki çokluğu veya görünüşleri nihai bir ilke ya da teoriyle (birlik) açıklama çabalarını ifade eden felsefe boyutudur. Örn. Platon'un İdealar teorisi veya atomcuların madde teorisi.
Analitik (Çözümleyici) Boyut
— Kavramsal açıklığa kavuşmayı, düşüncelerin içerimlerini hesaba katmayı ve doğru mantıksal akıl yürütme koşullarını sağlamayı amaçlayan felsefe boyutudur. Örn. Sokrates'in 'X nedir?' sorusuyla ahlaki kavramları tanımlama çabası.
Eleştirel Boyut
— Kavram ve teorilerin arka planını, dayanaklarını ve örtülü anlamlarını gün ışığına çıkaran, salt bir eleştiri diliyle kalmayıp imkân dili de geliştiren felsefe boyutudur. Örn. Nietzsche'nin iyi ve kötü kavramlarının soy kütüğünü çıkarması.
Jeneoloji (Soy Kütüğü Yöntemi)
— Kişilerin ve kültürlerin değer sistemlerini, ahlaki inançlarını ve kavramlarını oluşturan tarihsel koşulları ve koşullanmaları ortaya çıkarmaya yarayan eleştirel yöntemdir. Örn. Nietzsche'nin iyi ve kötü kavramlarının kökenini güç ilişkileriyle açıklaması.
Epistemoloji
— Bilgi anlamına gelen 'episteme' ile açıklama/teori anlamına gelen 'logos' sözcüklerinden oluşan, bilginin doğasını, kaynağını, imkânını ve sınırlarını inceleyen felsefenin temel alt disiplinidir.
Etik (Ahlak Felsefesi)
— İnsan davranışının ahlaki değerini, iyi ve kötü kavramlarını, erdemi ve yükümlülükleri 'olan' üzerinden değil 'olması gereken' üzerinden inceleyen normatif felsefe dalıdır.
Estetik
— Güzelin ne olduğunu, estetik tavrın özelliklerini, sanat eserinin mahiyetini ve estetik değerlerin öznel mi nesnel mi olduğunu inceleyen felsefe dalıdır.
Metafizik
— Varlığı parça parça değil bir bütün olarak ele alan, varlık olmak bakımından inceleyen, maddenin ötesindeki nihai gerçekliği ve tözü araştıran felsefe dalıdır.
Normatif Disiplin
— Olguları betimlemek yerine 'olması gereken' kuralları, idealleri ve değerleri inceleyen felsefe disiplinleridir. Örn. Etik, hukuk felsefesi ve siyaset felsefesi.
Transandantal Felsefe
— Immanuel Kant'ın inşa ettiği, insan zihninin deney verilerine nasıl yapı kazandırdığını ve bilginin koşullarını inceleyen kurucu felsefe sistemidir.
İktidar-Bilgi
— Michel Foucault'nun geliştirdiği, nesnel bilgi iddialarının arkasında aslında belli bir iktidar formunu tesis etme zeminlerinin bulunduğunu savunan eleştirel kavramdır.
At Sineği Misyonu
— Sokrates'in, yurttaşları değer verilmemesi gereken şeylere değer verdikleri için eleştiren ve uykudan uyandıran ilahi misyonunu ifade etmek için kullandığı metafordur.
Üç Hayat Öğretisi
— Pythagorasçıların Olimpiyat Oyunları'ndaki tüccar (para peşinde koşan), atlet (şan şeref peşinde koşan) ve filozof (hayatı anlamaya çalışan) metaforuyla oluşturduğu hayat tarzı sınıflandırmasıdır.
⚑ Bu kavramlarda hata var
Paylaş
Ünite 1
Felsefe Nedir
Ünite 2 Eşleştirme
→
Ana Sayfa
Dersler
Çalışmam
Hesabım