Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Engels'in 'kadının ezilmişliği ailede başlar' argümanını, günümüzdeki ev işlerinin toplumsal bir sanayiye dönüştürülmesi (kreş, yaşlı bakımevi, hazır yemek sektörü vb.) bağlamında tartışınız.
Yanıt / ipucu
Engels, ev işlerinin özel alandan çıkıp toplumsallaşmasının kadın üzerindeki ataerkil baskıyı azaltacağını savunur. Günümüzde bu hizmetlerin piyasalaşması kadının ev içi yükünü hafifletse de, bu hizmetlerin maliyeti ve erişilebilirliği yeni eşitsizlikler yaratmaktadır.
Alıştırma 2myders hazırladı
'Cam tavan' ve 'yatay ayrışma' kavramlarını kendi çevrenizdeki veya medyadaki iş ilanlarını gözlemleyerek örnekleyiniz. Hangi meslek gruplarının 'kadın' veya 'erkek' işi olarak kodlandığını listeleyiniz.
Yanıt / ipucu
Yatay ayrışmaya örnek olarak hemşirelik ve sekreterliğin kadın; mühendislik ve şoförlüğün erkek işi olarak görülmesini verebilirsiniz. Cam tavan ise kadınların orta düzey yöneticiliğe kadar gelip, üst düzey yönetim kurullarına girmesinin görünmez engellerle kısıtlanmasıdır.
Alıştırma 3myders hazırladı
İnsan sermayesi kuramı ile ikili işgücü piyasası kuramını, kadınların neden daha düşük ücret aldığı sorusu üzerinden karşılaştırınız. Hangi kuramın açıklaması size daha ikna edici geliyor?
Yanıt / ipucu
İnsan sermayesi kuramı düşük ücreti kadının eğitim/beceri tercihlerine bağlarken, ikili işgücü piyasası kuramı kadının 'ikincil' (güvencesiz) piyasaya hapsedilmesini temel alır. İkincil piyasa kuramı, yapısal engelleri vurguladığı için sosyolojik açıdan daha kapsayıcı kabul edilir.
Alıştırma 4myders hazırladı
'Cesareti kırılmış işçi' kavramını kullanarak, Türkiye'deki resmi işsizlik verilerinin neden kadınların gerçek işsizlik durumunu yansıtmadığını analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Resmi işsizlik tanımı 'iş arayan' kişileri kapsar; ancak ev işleri veya toplumsal baskılar nedeniyle iş aramaktan vazgeçen kadınlar 'işsiz' değil 'ev kadını' olarak sınıflandırılır. Bu durum, kadın işsizliğinin istatistiklerde görünmez olmasına neden olur.
Alıştırma 5myders hazırladı
Margaret Benston'ın 'aile bir üretim birimidir' görüşünden yola çıkarak, evde yapılan bir işin (örneğin yemek pişirme) kullanım değerini ve bu işin kapitalist sistemin devamlılığına katkısını açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Evde yapılan yemek, doğrudan bir meta olarak satılmasa da (kullanım değeri), işçinin ertesi güne hazır hale gelmesini sağlar. Bu durum, kapitalist sistemin ihtiyaç duyduğu 'emek gücünün yeniden üretimi' sürecini ücretsiz olarak gerçekleştirerek sistemin devamlılığını sağlar.
