Ünite 7: Tarih Yazımı — Araştır & Paylaş

Tarih, yazma ve yorumlama işi olarak, geçmişin yeniden kurulması olduğu için, karşımızda sadece tarih disiplini yoktur; toplumsal, ideolojik, felsefi, siyasi tüm yapı ve araçlar, tarih yazımına etkide bulunur. Kim, kimler, neden ve hangi amaçla tarih yazar? Tarih yazımı, çıkar ve iktidar ilişkisi de içerir. Kime/ kimlere tarihte yer verilir? Kimler görmezden gelinir, kimler sayılır. Toplumsal hafıza nasıl oluşturulur? Tarihteki olaylar nasıl kaydedilir? Hangileri kaydedilir? Belgeler kime/kimlere yer verir? Tarihin gerçekliğinde yargılar ve önyargılar var mıdır? Varsa kime, kimlere yöneliktir? Bu soruların tümü ve yanıtları tarih disiplininin ilgilendiği meselelerdir. Geçmiş bilgisinin yazımı, “gerçeklik” kurgusuna da müdahale anlamına gelir. Sözlü geleneği aktaranlardan, vakanüvislere, filozoflara ve akademili tarihçiye varan süreçte, bu aktarım pek masum bir hüviyet içermez. Hakları 20. yüzyıla dek gasp edilen, evrensel hak ve özgürlüklerine kavuşmayan; eğitim kurumlarına alınmayan, siyasal hakları tanınmayan kadınların, tarihte eşit ve önyargısız olarak yer alması mümkün müdür? Tarihin hikayesinde eril kahramanlıklar ve kamusal alandaki işler başat yer tuttuğu için, karşımızda erkek özneyi temel alan, erillikle pekişmiş bir tarih yazımı vardır.

Kadınları dışlayan eril tarih, antik çağdan itibaren siyasete, felsefeye, eğitime etki eden filozofların, eğitimcilerin ve siyasetçilerin söylem/politika ve kararları altında biçimlendirilmiştir. Eril tarihin biçimlenmesinde başlıca iki faktörden söz edilebilir: İlki kadınlara karşı önyargı besleyerek cinsiyetçiliğe katkı sunan klasik çağın söylem üretenleri olarak felsefeciler/ tarihçiler, ikincisi ise kadınları kontrol altında tutan, eve kapatan, eğitim, çalışma, medeni ve siyasi haklarını belirleyen, daha doğrusu bu hakları uzun süre kadınlara tanımayan siyasi otoritelerdir.

Kadınlar, tarihe konu edilmediler. Evlilik, annelik ve diğer ev işleri gibi ka