Ünite 8: Millî Edebiyat Hareketinde Hikâye ve Roman — Örnekler

Bir yazarın, toplumun moralini yükseltmek için zorluklar karşısında pes etmeyen bir kahramanı anlattığını düşünün. Tıpkı Millî Edebiyat döneminde yazarların Ergenekon Destanı'nı kullanarak milletin yeniden doğuşuna dair bir 'altın çağ' kurgulaması gibi, bu yazar da geçmişin gücünü bugünün sorunlarını çözmek için bir araç olarak kullanır.

Eskiden sadece İstanbul'un köşklerinde geçen hikâyeler yazan bir yazarın, rotasını Anadolu'nun küçük bir kasabasına çevirdiğini hayal edin. Reşat Nuri Güntekin'in Feride karakteriyle yaptığı gibi, bu yazar da İstanbul'un sınırlarını aşarak Anadolu insanının yaşamını, sıkıntılarını ve o coğrafyanın Türk yurdu olduğu gerçeğini eserinin merkezine yerleştirir.

Edebiyat-ı Cedide döneminde kendi iç dünyasına hapsolmuş, toplumdan kopuk karakterlerin aksine, Millî Edebiyat döneminde kahramanlar sokağa çıkar. Örneğin, bir roman karakterinin sadece kendi aşk acılarıyla değil, vatan savunması veya halkın eğitim sorunlarıyla bizzat ilgilenerek toplumsal bir sorumluluk üstlenmesi, bu dönemin 'toplumun sıkıntılarına yabancı kalmayan birey' anlayışını yansıtır.