Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Okul öncesi dönem çocuk kitaplarında resimlemenin işlevlerini (süsleme, açıklama, tamamlama) inceleyiniz. Yakın çevrenizden bulacağınız resimli bir çocuk kitabını inceleyerek her üç işlev için de kitaptan birer örnek gösteriniz.
Yanıt / ipucu
Seçtiğiniz kitabın estetik katan çizimlerini 'süsleme', soyut bir kavramı somutlaştıran görsellerini 'açıklama', sayfa bütünlüğünü sağlayan boşluk doldurmalarını ise 'tamamlama' kategorisinde eşleştirerek raporlayabilirsiniz.
Alıştırma 1myders hazırladı
Okul öncesi dönem çocuk kitaplarında resimleme ile metin arasındaki dengeyi ve bu durumun çocukların bilişsel gelişimindeki yerini ünitedeki bilgiler ışığında karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Okul öncesi çocuklarda somutlaştırma ihtiyacı yüksek olduğundan metin-resim dengesi mutlaka resmin lehine olmalıdır. Yaklaşık 1/3 metin ve 3/4 resim kuralı gözetilerek, çocukların resimler üzerinden hikaye üretmeleri desteklenmelidir.
Alıştırma 2myders hazırladı
Okul öncesi dönem çocuklarının etkin ve edilgin söz varlığı arasındaki farkı dikkate alarak, bu yaş grubuna yönelik 5 kelimeden oluşan, kurallı ve devrik olmayan 3 adet örnek cümle tasarlayınız.
Yanıt / ipucu
Cümlelerinizi kurarken çocukların günlük hayatta aktif kullandıkları kelimeleri seçmeye özen gösterin ve uzun, karmaşık yapılar yerine yalın bir dil tercih edin.
Alıştırma 2myders hazırladı
Bir çocuk kitabı yazarı olduğunuzu hayal edin ve etkin ile edilgin söz varlığı arasındaki farkı dikkate alarak 5 yaş grubuna yönelik iki dakikalık bir hikaye kesiti tasarlayınız.
Yanıt / ipucu
Çocukların günlük kullandığı 1500-2000 kelimelik etkin söz varlığına odaklanırken, bağlamdan anlamı çıkarılabilecek daha zengin kelimeleri hikayenize ince bir şekilde dahil edebilirsiniz.
Alıştırma 3myders hazırladı
Çocuk edebiyatında 'didaktik anlatımdan kaçınma ve iletiyi dolaylı verme' kuralını tartışınız. Doğrudan öğüt veren bir metin parçasını, iletinin karakterin deneyimi yoluyla sezdirileceği şekilde yeniden kurgulayınız.
Yanıt / ipucu
Yazdığınız yeni kurguda çocuğa doğrudan 'şunu yapmalısın' demek yerine, kahramanın yaşadığı bir olay sonucunda bu sonuca kendi kendine ulaşmasını sağlayacak bir akış kurgulayın.
Alıştırma 3myders hazırladı
Çocuk edebiyatında didaktik ve doğrudan öğüt verme yöntemi ile iletinin (ana düşünce) kurgu içine dolaylı olarak yedirilmesi yaklaşımını çocuk psikolojisi açısından tartışınız.
Yanıt / ipucu
Doğrudan verilen öğütler çocukları metinden uzaklaştırırken; iletinin kahramanın yaşadığı deneyimlerin doğal bir sonucu olarak verilmesi, çocuğun mesajı kendi sezgileriyle bulmasını sağlar.
Alıştırma 4myders hazırladı
Çocuk edebiyatı eserlerindeki kahraman tasarımı ile animist düşünce yapısını karşılaştırınız. Hayvan veya bitki bir kahramanın insanî özelliklerle donatıldığı bir kısa taslak metin oluşturarak çocukların özdeşleşme sürecini nasıl etkileyeceğini analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Kahramanınızın sadece kusursuz bir rol model olmadığını, hata yapabilen ve çocukların iç dünyasındaki canlandırmacı (animist) algıya hitap eden inandırıcı bir karakter olmasına dikkat edin.
Alıştırma 4myders hazırladı
Çocuk kitaplarında kullanılan kahramanların kusursuz, her şeyi doğru yapan tipler yerine hata yapabilen gerçekçi karakterler olarak tasarlanmasının nedenlerini örnek vererek açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Çocuklar metindeki kahramanlarla hızlıca özdeşleşip onları rol model alırlar. Kusursuz ve ulaşılmaz karakterler çocuklara inandırıcı gelmediği için güçlü ve zayıf yönleri olan karakterler tercih edilmelidir.
Alıştırma 5myders hazırladı
Görsel ve metinsel denge kuralı (1/3 metin, 3/4 resim oranı) çerçevesinde, okul öncesi bir çocuk kitabı için bir sayfa tasarımı planlayınız. Sayfadaki metin miktarını sınırlayarak çizerin hangi unsurları resmetmesi gerektiğini yönlendirici bir taslak hazırlayınız.
Yanıt / ipucu
Sayfa planınızda yazıyı en aza indirip (ortalama 5 kelimelik kısa cümleler), çizerin sayfanın büyük bölümünü somutlaştırıcı ve canlı renklerden oluşan görsellerle doldurmasını sağlayacak notlar ekleyin.
Alıştırma 5myders hazırladı
Çocuk kitaplarındaki resimlerin üstlendiği üç temel işlevi (süsleme, açıklama, tamamlama) dikkate alarak, elinizdeki resimli bir masal kitabını bu kriterlere göre inceleyiniz.
Yanıt / ipucu
Kitaptaki çizimlerin estetik çekiciliğini (süsleme), karmaşık durumları somutlaştırma başarısını (açıklama) ve metindeki görsel boşlukları doldurma oranını (tamamlama) ayrı ayrı değerlendiriniz.
