Ünite 11: Çocuklara Yönelik Medya Yayınları-I — Önemli Kavramlar

Gazete, radyo, televizyon, internet gibi kitle iletişim araçlarının tamamını kapsayan, kitle iletişiminde gerekli araçları ve bu iletişim sürecinin gerçekleştiği ortamı ifade eden modern bir kavramdır.

İnternet teknolojilerinin gelişmesiyle ortaya çıkan, geleneksel medya araçlarını tek bir dijital ortamda birleştiren ve kullanıcı ile kaynak arasında çift yönlü etkileşim imkânı sunan modern iletişim ortamıdır.

Sadece duyma organını hedef alan ve işitme duyusuyla algılanan medya grubudur. Tarihsel süreçteki sözlü iletişim, radyo yayınları, plaklar, kasetler ve CD'ler bu medya türünün temel örnekleridir.

Görme duyusuna hitap eden iletişim araçlarıdır. Taşlar üzerine çizilen ilk resimler, kâğıda basılı gazete ve dergiler ile sinema tarihinin ilk dönemindeki sessiz filmler bu kategoride yer alır.

Üzerine senkronize olarak kaydedilmiş diyalogları bulunmayan, mesajını sadece hareketli görüntüler aracılığıyla aktaran film türüdür. Sinema tarihinde bu dönem 'Gümüş Ekran Dönemi' olarak da adlandırılmaktadır.

Kullanıcıları edilgen bir alıcı olmaktan çıkarıp iletişim sürecine dâhil eden, mesaj gönderme, yorum yapma ve içerik üretme gibi çift yönlü katılım imkânları sunan internet tabanlı medya araçlarıdır.

1979 yılında Urie Bronfenbrenner tarafından ortaya atılan, insan gelişimini etkileyen çevresel faktörleri mikrosistem, mesosistem, ekzosistem ve makrosistem gibi farklı düzeylerde inceleyen gelişimsel teoridir.

Ekolojik Sistem Teorisi'nde yer alan, çocuğun doğrudan içinde bulunmadığı ancak gelişimini dolaylı yoldan etkileyen dış çevre düzeyidir. Teoride medya araçları bu düzeyde konumlandırılmıştır.

Medya mesajlarına erişme, bunları çözümleme, değerlendirme ve kendi mesajlarını üretebilme becerisidir. Çocukları medyanın olumsuz etkilerinden korumak için okullarda eğitimi verilmektedir.

Çocuk gelişiminde genetik bir plana göre ilerleyen, kalıtım ve iç salgı bezlerinin etkileriyle şekillenen ve tüm canlılarda ortak olarak görülen biyolojik büyüme ve olgunlaşma süreçleridir.

Bireyin gelişim sürecinde doğumdan itibaren etkileşimde bulunduğu dış dünyayı, sosyal ilişkileri ve medya gibi araçları kapsayan, öğrenme yoluyla kişilik ve davranış gelişimini şekillendiren unsurlardır.