Ünite 10: Yeni Medya, Dijitalleşme ve Toplum — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Geleneksel medya ile yeni medya arasındaki farkları düşündüğünüzde, bir haberin televizyon bülteninde sunulması ile bir sosyal medya platformunda paylaşılması arasındaki farkları 'etkileşimsellik' ve 'hipermetinsellik' kavramları çerçevesinde karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Televizyon bültenindeki haber tek yönlüdür ve izleyici sadece alıcı konumundadır. Sosyal medyadaki haberde ise kullanıcılar yorum yaparak ve paylaşarak sürece katılır (etkileşimsellik); ayrıca haber metnindeki bağlantılar (linkler) sayesinde başka kaynaklara ve detaylara anında geçiş yapabilirler (hipermetinsellik).
Alıştırma 2myders hazırladı
Web 2.0, Web 3.0 ve Web 4.0 teknolojilerinin özelliklerini göz önünde bulundurarak, internetin bu üç farklı evresinde bir kullanıcının veri üzerindeki kontrolünü ve yapay zekanın rolünü karşılaştıran bir tablo hazırlayınız.
Yanıt / ipucu
Web 2.0'da veriler merkezi platformlarda depolanır ve kullanıcılar içerik üreticidir. Web 3.0'da blok zincir sayesinde veriler merkezsizleşir ve kullanıcı kendi verisine sahip olur; Web 4.0'da ise yapay zeka, akıllı cihazlar ve sanal gerçeklik entegrasyonu ile veriler gündelik yaşam pratiklerini otonom şekilde dönüştürür.
Alıştırma 3myders hazırladı
Lev Manovich'in yeni medyanın beş temel ilkesinden biri olan 'Otomasyon' ilkesini açıklayınız ve günümüzdeki yapay zeka tabanlı görsel veya metin üretim araçlarından örnekler vererek bu ilkenin nasıl çalıştığını tartışınız.
Yanıt / ipucu
Otomasyon, yeni medyanın sayısal kodlama ve modüler yapısı sayesinde birçok medya üretim sürecinin insan müdahalesi olmadan gerçekleştirilebilmesidir. Günümüzde yapay zeka araçlarının (örneğin ChatGPT veya görsel üretim araçları) kullanıcı komutlarıyla saniyeler içinde özgün içerikler üretmesi bu ilkeye doğrudan bir örnektir.
Alıştırma 4myders hazırladı
Dijital vatandaşlık kavramının eğitimsel, davranışsal ve yasal boyutlarını dikkate alarak, bir sosyal medya kullanıcısının çevrimiçi bir tartışmada uyması gereken etik kuralları ve sorumlulukları bu boyutlar çerçevesinde değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
Kullanıcı, davranışsal boyut gereği çevrimiçi ortamlarda nezaket kurallarına uymalı ve siber zorbalıktan kaçınmalıdır. Yasal boyut çerçevesinde ise başkalarının telif haklarına, kişisel verilerine saygı duymalı ve dezenformasyon yayarak diğer kullanıcıların haklarını ihlal etmemelidir.
Alıştırma 5myders hazırladı
Jean Baudrillard'ın 'simülasyon' ve 'simülark' kavramlarından yola çıkarak, bireylerin Instagram veya benzeri görsel odaklı sosyal medya platformlarında oluşturdukları profillerin gerçek kimlikleriyle olan ilişkisini analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Sosyal medya kullanıcıları, filtreler ve kurgulanmış anlar aracılığıyla kendilerini olduklarından farklı ve kusursuz gösteren yapay kimlikler (simülarklar) inşa ederler. Bu durum, gerçekliğin yerini işaret ve imgelerin aldığı, orijinaliyle bağı kopmuş hipergerçek bir kimlik simülasyonu yaratır.
