← Ünite 8
Yönetim ve Organizasyon

Ünite 8: Takım Çalışması ve Grup Dinamikleri

Müşteri Memnuniyeti İyileştirme Takımı Örneği
Bir üretim işletmesinde müşteri şikayetleri artmaya başladığında; satış, üretim, kalite kontrol ve müşteri hizmetleri bölümlerinden seçilen çalışanlarla geçici bir sorun çözme takımı kurulur. Takımın başkanlığını doğrudan üst yönetime rapor veren kalite müdürü üstlenir ve takım sorunu çözüp öneriler sunduktan sonra dağıtılır.
Schermerhorn v.d. (2011) Sanal Takım İlkeleri
Başarılı sanal takımlar kurabilmek için girişkenliği ve bireysel inisiyatifi yüksek, olumlu tutumlara sahip ve çok çaba sarf etmesiyle tanınan üyeler seçilmeli; sürecin başında sosyal mesajlarla süreç kişiselleştirilmelidir.
Kendini Yöneten Takımların Üye Sayısı Standardı
Kendini yöneten takımların ideal olarak 5 ile 15 arasında üyeden oluşması beklenir. Bu sayı, hem beceri çeşitliliği sağlayacak kadar geniş hem de verimli ve koordineli çalışmayı engellemeyecek kadar küçük bir yapıyı garanti eder.
Takım Oluşturmanın 4 Kritik Aşaması
Rollinson ve arkadaşlarının (2002) modeline göre, bir takımın kurulması sırasıyla ön çalışma, yeterli kaynak sağlama, takımı şekillendirme/kurma ve sürekli destek sağlama aşamalarından geçmek zorundadır.

Anahtar Kavramlar

TakımTamamlayıcı becerileri bulunan, ortak bir amaca ya da belirli performans hedeflerine kendini adamış ve bu hedeflerin gerçekleştirilmesi noktasında birbirlerini karşılıklı sorumlu olarak gören üyelerden oluşmuş gruptur.
Fonksiyonlar Arası TakımFarklı fonksiyonel bölümlerden ya da iş birimlerinden gelen üyelerden oluşan, örgüt içi yatay bütünleşmeyi sağlamak ve fonksiyonel dar görüşlülüğü aşmak amacıyla kurulan takımlardır.
Sorun Çözme TakımıBelirli bir sorun ya da fırsata yönelik olarak oluşturulmuş, somut bir amaca sahip, işi bitince dağıtılan geçici takımlardır; komiteler ve proje ekipleri bu sınıfa girer.
Sanal TakımÜyeleri coğrafi sınırları aşarak internet ve bilgi teknolojileri aracılığıyla elektronik ortamda bir araya gelen, bilgi paylaşımı ve karar verme süreçlerini dijital yürüten takımlardır.
Kendini Yöneten TakımGünlük çalışma yaşamında kendi kararlarını verme, iş planlama, görev dağıtımı ve performans değerlendirmesi yapma noktasında tam yetkiyle donatılmış, yöneticisiz çalışan takımlardır.
SinerjiTakım üyelerinin ortak çabasıyla ortaya çıkan, bireysel katkıların toplamından daha büyük ve değerli bir bütünsel performans üretme potansiyelidir.
Sosyal AylaklıkBireylerin bir takımın üyesi olarak çalışırken, tek başlarına çalıştıkları duruma kıyasla daha az çaba göstermesi ve diğer üyelerin emeğine güvenerek kaytarması durumudur.
Sosyal Hızlandırmaİçinde bulunulan takım ortamının ve diğer üyelerin varlığının, bireyin kendi görevindeki performansını ve motivasyonunu olumlu yönde artırması durumudur.
Sosyal Ket VurmaBireyin, takım ortamında veya başkalarının huzurunda olmaktan dolayı duyduğu baskı nedeniyle, normalde tek başına çok iyi yapabildiği işleri yapamaz hale gelmesi durumudur.
RolGrubun, bireyin belirli ortamlarda ve ilişkilerde yerine getirmesini istediği, ondan beklenen tutum ve davranışlar dizisidir.
Psikolojik SözleşmeÇalışanlar ile işveren veya yönetim arasında yazılı olmayan, tarafların karşılıklı hak, görev ve sadakat beklentilerini içeren örtük anlaşmadır.
NormGrup üyeleri tarafından kabul edilen, bireylerin grup içindeki davranışlarına rehberlik eden ve sınırları çizen ortak davranış kalıplarıdır.
StatüGrup üyelerine veya gruplara, diğer insanlar tarafından verilen ve sosyal olarak tanımlanmış olan pozisyon, saygınlık derecesi ya da rütbedir.
Bağdaşma (Kaynaşma)Grup üyelerinin birbirlerine duydukları çekimi, grupta kalma isteklerini, ortak amaçlara bağlılıklarını ve bir bütün olarak hareket edebilme derecelerini ifade eden olgudur.

Diğer Önemli Bilgiler

Grup Yapısını Düzenleyen 4 Temel Dinamik

Bu dört yapısal dinamik, grup içindeki görev dağılımını, kabul edilebilir davranış sınırlarını, üyelerin etki güçlerini ve birbirlerine olan bağlılık derecelerini belirleyerek sosyal düzeni korur.

Psikolojik Sözleşmenin Karşılıklı Beklentileri

Yazılı olmayan psikolojik sözleşmede yönetim çalışanlardan sadakat, dürüstlük ve kurallara uymayı beklerken; çalışanlar ise adil muamele, güvenli çalışma koşulları ve net geri bildirimler talep eder.

Grup Normlarının 4 Temel İşlevi

Grup normları; üyelerin eylemlerinin tahmin edilmesini sağlar, dışarıya grubun doğasını tanıtır, grubun bütünlüğünü tehdit edenleri hizaya sokarak yaşamını sürdürür ve iç çatışmaları önleyici rol oynar.

Statünün 3 Temel Kaynağı

Grup içinde yüksek statü elde etmek; grubun kaynaklarını kontrol etmeye, grubun başarısına kritik katkılar sunmaya veya grup tarafından son derece olumlu algılanan kişisel özelliklere sahip olmaya bağlıdır.

Bağdaşmayı Artıran 6 Temel Unsur

Bir grupta bağdaşmayı artırmak için sosyal çekicilik, dışsal tehditler, dış dünyadan izolasyon, grubun küçük boyutu, tamamlayıcı beceriler ve grup başarısına dayalı ortak ödüller kullanılmalıdır.

Bağdaşma ve Verimlilik İlişkisi Kuralı

Yüksek bağdaşma her zaman yüksek verimlilik getirmez. Verimlilik, ancak yüksek bağdaşma ile birlikte yüksek performans normlarının (kaliteli iş, yüksek çıktı hedefleri) varlığında en üst düzeye ulaşır.

Sınavda Dikkat Et

  • Takım ve grup ayrımına dikkat edin; Yönetim disiplininde takımlar, ortak amaç doğrultusunda karşılıklı bağımlılıkla çalışan özel gruplar olarak ele alınır.
  • Fonksiyonlar arası takımların 'yatay bütünleşme' sağladığını ve 'fonksiyonel dar görüşlülüğü' engellediğini unutmayın; bu iki anahtar kelime sınavda sıkça sorulur.
  • Kendini yöneten takımlarda 'ilk kademe yöneticilerin' yetkilerinin takıma devredildiğini ve denetleyici pozisyonların öneminin azaldığını aklınızda tutun.
  • Sosyal aylaklık (kaytarma) ile sosyal ket vurma (baskı altında yapamama) kavramlarını karıştırmayın; ikisi farklı psikolojik süreçleri ifade eder.
  • Bağdaşma ve verimlilik arasındaki ilişkiyi incelerken 'performans normları' değişkenine dikkat edin; bağdaşma tek başına yüksek verimlilik garantisi değildir.