Ünite 4: Afetler ve Ekonomik Etkileri — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
1999 Marmara Depremi'nin ardından yaşanan ekonomik gelişmeleri düşünerek, afetin hem ani bir ekonomik daralmaya hem de takip eden süreçte inşaat sektöründe bir büyümeye yol açmasını 'uyarıcı etki' kavramı çerçevesinde değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
Marmara Depremi sonrasında fabrikaların kapanması ve iş gücü kaybı üretimi durdurarak ani bir daralmaya yol açmıştır. Ancak yıkılan binlerce konut ve iş yerinin yeniden inşası zorunluluğu, inşaat ve çimento gibi sektörlerde ani bir talep patlaması yaratarak ekonomide 'uyarıcı etki' ile geçici bir canlanma ve büyüme tetiklemiştir.
Alıştırma 2myders hazırladı
Afetlerin doğrudan ve dolaylı ekonomik etkileri arasındaki farkları netleştirmek adına, bir tarım arazisinin sel felaketine maruz kalması durumunda ortaya çıkabilecek iki doğrudan ve iki dolaylı ekonomik etkiyi listeleyiniz.
Yanıt / ipucu
Doğrudan etkiler: Ekili tarım arazisinin zarar görmesi ve tarım makinelerinin kullanılmaz hale gelmesidir. Dolaylı etkiler: Gelecek hasat döneminde elde edilemeyecek ürünün fırsat maliyeti ile hammadde eksikliği nedeniyle gıda fabrikalarının üretimi durdurmasıyla oluşan zincirleme kamçı etkisidir.
Alıştırma 3myders hazırladı
Afet sonrasında ortaya çıkan 'verimlilik etkisi' kavramını göz önüne alarak, bu etkinin büyük ölçekli şirketler ile küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) üzerindeki farklı yansımalarını karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Büyük şirketler afet sonrası hasar gören eski teknolojili altyapılarını en güncel teknolojilerle yenileyerek uzun vadede birim maliyetlerini düşürüp verimlilik etkisi elde edebilirler. KOBİ'ler ise kısıtlı bütçeleri ve finansal yetersizlikleri nedeniyle eski teknolojilerle hızlıca üretime dönmek zorunda kalırlar ve bu avantajdan yararlanamazlar.
Alıştırma 4myders hazırladı
Bir ülkenin kısa vadeli makroekonomik dengelerini sarsan bütçe açığı, dış ticaret dengesi ve enflasyonist baskıların afet sonrasında nasıl ortaya çıktığını zincirleme bir ilişki kurarak açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Afet sonrasında devletin acil harcamaları artarken vergi gelirleri düşer ve bütçe açığı oluşur; üretimin durmasıyla ihracat azalırken ithalat artarak dış ticaret dengesini bozar. Bu dengesizlikler döviz kurlarını yükseltir ve devletin borçlanma veya para basma yoluna gitmesiyle enflasyonist baskılar tetiklenir.
Alıştırma 5myders hazırladı
Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin afet sonrası ekonomik toparlanma süreçlerini, 'atıl kapasite' ve 'kalkınma yatırımlarının dondurulması' kavramlarını kullanarak karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Gelişmiş ülkeler, sahip oldukları atıl kapasite ve güçlü sigorta sistemleri sayesinde planlı yatırımlarını aksatmadan afet hasarlarını finanse edebilirler. Gelişmekte olan ülkeler ise kıt kaynaklarını afet onarımına aktarmak için mevcut kalkınma projelerini dondurmak zorunda kalır ve bu durum uzun süreli ekonomik durgunluğa yol açar.
