← Ünite 8
Uluslararası Pazarlama

Ünite 8: Uluslararası Pazarlama Yönetimi

Niş Pazar Örnekleri
Metinde niş pazarlara yönelik somut örnekler verilmiştir. Hamile giyimi, diyabetik dondurma üretimi ve tema park otel konseptleri, büyük kitle pazarları yerine spesifik ihtiyaçları olan dar grupları hedefleyen başarılı niş pazar uygulamalarıdır.
Homojen Ürün Pazarlaması
Tuz, şeker ve petrol gibi ürünler, tüketiciler tarafından dünya genelinde benzer şekilde algılanan homojen ürünlerdir. Bu ürünlerin pazarlanmasında farklılaştırılmamış pazarlama (tüm pazar) stratejisi uygulanarak ölçek ekonomisinden maksimum düzeyde faydalanılır.
Bölge Odaklı Yönelimde NAFTA Örneği
Bölge odaklı (regiosentrik) pazarlama yönelimine örnek olarak Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması (NAFTA) ülkeleri verilmiştir. Bu yönelimde işletmeler, benzer ekonomik ve coğrafi yapıdaki bu ülkeleri tek bir bölge olarak ele alıp ortak strateji uygularlar.
Coğrafi Bölümlendirmede Ürün Grupları
Ekmek, bisküvi, şeker gibi kolayda ürünler ile teknolojik cihazlar gibi beğenmeli ürünlerin uluslararası dağıtımında coğrafi temelli örgüt yapısı sıklıkla tercih edilir. Bu yapı bölgesel taleplere hızlı yanıt verilmesini kolaylaştırır.

Anahtar Kavramlar

Uluslararası Pazarlama Planlamasıİşletmenin misyon ve hedefleri doğrultusunda, pazar seçimi ile başlayan, pazarlama karması kararları ile devam eden ve uygun bir örgütleme ile kontrol sisteminin kurulmasıyla son bulan sistematik süreçtir.
Uluslararası Pazar BölümlendirmesiDış pazarlardaki benzer tüketim eğilimlerine, homojen tutum ve davranışlara sahip hedef tüketici gruplarının belirlenerek pazarlama stratejilerinin bu bölümlere göre özelleştirilmesi sürecidir.
İşlevsel BölümlendirmeHer bölüm yöneticisinin kendi faaliyet alanından sorumlu olduğu, uzmanlaşmayı artıran ancak hızlı değişen karmaşık dış pazarlarda esnekliği azaltan, en yüksek sorumluluğun tepe yöneticisinde toplandığı örgüt yapısıdır.
Coğrafi Temelli BölümlendirmeDünya genelindeki pazarların büyüklüğü nedeniyle belirli bölgelere atanan yöneticiler aracılığıyla yürütülen, özellikle kolayda ve beğenmeli ürün satan işletmelerin tercih ettiği bölgesel uzmanlaşma yapısıdır.
Farklılaştırılmamış PazarlamaPazardaki tüketici farklılıklarını görmezden gelerek, tüm pazara tek bir ürün ve tek bir pazarlama karmasıyla yaklaşan, tuz ve şeker gibi homojen ürünlerde ölçek ekonomisi sağlayan stratejidir.
Yoğunlaştırılmış Pazarlamaİşletmenin tek bir pazarlama karması hazırlayarak, bölümlendirilmiş pazarın sadece tek bir spesifik bölümüne tüm kaynaklarıyla odaklanmasını ifade eden yüksek riskli ve yüksek nüfuzlu stratejidir.
Niş PazarBüyük işletmeler tarafından göz ardı edilen veya ihtiyaçları tam olarak karşılanamamış, özel beklentileri olan dar ve spesifik tüketici gruplarını ifade eden pazar bölümüdür.
Farklılaştırılmış PazarlamaBirden fazla pazar bölümünün hedef olarak seçildiği ve her bir pazar bölümü için ayrı bir pazarlama karmasının oluşturulduğu, yüksek gelir getiren ancak maliyetli olan stratejidir.
Kendine Odaklı (Etnosentrik) Yönelimİşletmenin kendi yerel pazarında başarılı olmuş ürün ve pazarlama stratejilerinin dış pazarlarda da aynen başarılı olacağını savunarak standartlaştırma yolunu seçtiği yaklaşımdır.
Çok Odaklı (Polisentrik) YönelimHer ülkenin kendine özgü pazar koşulları ve tüketici ihtiyaçları olduğunu kabul ederek, pazarlama karmasını girilen her ülkeye özel olarak uyarlayan yaklaşımdır.
Bölge Odaklı (Regiosentrik) YönelimCoğrafi veya kültürel açıdan kendi içinde benzerlik gösteren ülkeleri bir araya getirerek bölgesel pazarlama stratejileri ve kararları geliştiren yönelimdir.
Uyumlaştırma (Adaptasyon)Uluslararası pazarlara sunulan ürünlerin, hedef ülkelerin sosyal, kültürel, politik ve ekonomik farklılıklarına göre tasarımsal veya işlevsel olarak değiştirilmesi sürecidir.
Pazarlama Kontrolüİşletmenin uluslararası pazarlardaki faaliyetlerinin ve kaynak kullanımının, belirlenen hedeflere ulaşıp ulaşmadığını belirlemek amacıyla ölçülmesi ve değerlendirilmesi sürecidir.

Diğer Önemli Bilgiler

Fiyatlandırmada Para Birimi Etkisi

Metinde 20 dolarlık bir ürün örneği üzerinden döviz kuru etkisi açıklanmıştır. Yabancı ülkenin para birimi dolar karşısında düşük değerliyse, ürün o pazarda lüks veya özellikli ürün olarak konumlanarak yüksek fiyat hassasiyeti yaratır.

Süreç Odaklı Örgütlenmenin Üç Temel Noktası

Süreç odaklı örgüt yapısının başarısı için işletmenin net bir vizyon geliştirmesi, paydaşların ortak amaca yönelik kendilerini geliştirmesi ve çalışanların kendilerini işletmenin değerli bir parçası olarak hissetmesi gerekmektedir.

Uluslararası Pazarlama Planlaması İlk Adımı

Uluslararası pazarlama yönetim sürecinin ilk ve en kritik basamağı planlamadır. Planlama yapılmasının temel amacı, işletmenin uzun vadede hem iç hem de dış pazarlarda sürdürülebilir bir büyüme elde etmesini sağlamaktır.

Pazarlama Kontrolünde Ölçüm Kriterleri

Uluslararası pazarlama kontrol sisteminin performansını ölçmek için kullanılan somut kriterler arasında pazar payı, satış hacmi, satıcı başına düşen müşteri sayısı, hedef kitleye ulaşma oranı ve satış değerleri yer alır.

Mesafe Değişkeninin Kontrole Etkisi

Uluslararası pazarlamada fiziksel ve psikolojik mesafeler, merkez ofis ile dış şubeler arasındaki denetimi zorlaştırır. Bu engelin aşılması ve kontrolün sağlanması ancak etkili ve kesintisiz bir iletişim ağının kurulmasıyla mümkündür.

Ürün Odaklı Örgüt Yapısı Şeması

Şekil 8.1'de verilen kozmetik şirketi örneğinde; Merkez Ofis altında Cilt Bakımı, Parfüm ve Makyaj Ürünleri bölümleri yer alır. Her bölüm kendi içinde Afrika, Avrupa ve Asya pazarlarına ayrılarak yönetilmektedir.

Sınavda Dikkat Et

  • Uluslararası pazarlama yönetim sürecinin 'Planlama - Uygulama - Kontrol' sıralamasını unutmayın; sınavda süreç adımlarının sırası sorulabilir.
  • Etnosentrik (standartlaştırma) ve Polisentrik (yerelleştirme/uyarlama) yönelim farklarına dikkat edin; sınavda senaryo üzerinden sorulma ihtimali çok yüksektir.
  • Tuz, şeker ve benzin gibi homojen ürünlerin 'Farklılaştırılmamış Pazarlama' stratejisiyle eşleştiğini aklınızda tutun.
  • Niş pazar örnekleri olan 'hamile giyimi' ve 'diyabetik dondurma' ifadelerini doğrudan ezberleyin; seçeneklerde çelişki yaşamamak için kritiktir.
  • Tablo 8.2'deki 'hızlı büyüyen pazarlar = yaygınlaşma' ve 'ürünü/mesajı değiştirme zorunluluğu = yoğunlaşma' eşleşmelerine mutlaka çalışın.
  • Pazarlama karması unsurları içinde tüketicinin en duyarlı olduğu unsurun 'Fiyat' olduğunu unutmayın; bu bilgi doğrudan soru olarak gelebilir.