Ünite 2: Hukuk Kurallarının Uygulanmasının Sınırları — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Mülkilik, Şahsilik, Koruma ve Evrensellik ilkelerini, devletin egemenlik anlayışı ve suçun işlendiği yer bağlamında karşılaştırarak bir tablo oluşturunuz.
Yanıt / ipucu
Mülkilik ilkesi yer esaslıyken, şahsilik vatandaşlık bağına dayanır. Koruma ilkesi devletin varlığını, evrensellik ise insanlığın ortak değerlerini merkeze alarak sınırları aşar.
Alıştırma 2myders hazırladı
Hukuk kurallarının yürürlükten kalkma biçimlerinden 'Zımnî İlga' ile 'İptal Yoluyla Yürürlükten Kalkma' arasındaki temel farkları bir örnek üzerinden açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Zımnî ilga, yeni kanunun eskisini örtülü olarak geçersiz kılmasıdır; iptal ise Anayasa Mahkemesi'nin hukuki denetimi sonucu normun hukuk düzeninden çıkarılmasıdır.
Alıştırma 3myders hazırladı
Bir ceza davasında 'lehe kanun' incelemesi yapılırken maddi ceza hukuku ile usul hukuku kuralları arasındaki uygulama farkını tartışınız.
Yanıt / ipucu
Maddi ceza hukukunda failin lehine olan kurallar geçmişe yürütülebilirken, usul hukukunda kural olarak 'derhal uygulama' ilkesi geçerlidir.
Alıştırma 4myders hazırladı
Cumhurbaşkanı ve Bakanların görevleriyle ilgili suçlarda uygulanan Yüce Divan sevk sürecindeki nitelikli çoğunlukları (1/3, 3/5, 2/3) bir şema üzerinde göstererek sürecin ağırlığını yorumlayınız.
Yanıt / ipucu
Süreç, soruşturma açılması için 1/3, soruşturma kararı için 3/5 ve Yüce Divan'a sevk için 2/3 çoğunluk gerektirir; bu durum yürütmenin yargılanmasını zorlaştıran bir denge-denetleme mekanizmasıdır.
Alıştırma 5myders hazırladı
Yasama sorumsuzluğu ile yasama dokunulmazlığını; 'kaldırılabilirlik', 'kapsam' ve 'süre' açısından analiz eden bir karşılaştırma metni yazınız.
Yanıt / ipucu
Sorumsuzluk mutlak ve süresizdir, kaldırılamaz; dokunulmazlık ise geçicidir ve TBMM kararıyla kaldırılabilir.
