DijitalleşmeToplumsal formasyonların internet aracılığıyla sayısallaştırılarak bir network olarak örgütlenmesi sürecidir. Örneğin; geleneksel ticari faaliyetlerin ve bireyler arası etkileşimlerin dijital iletişim ağlarına taşınması bu kapsamdadır.
Sayısallaştırma (Digitization)Analog bilgilerin ve kâğıt tabanlı içeriklerin bilgisayarların işleyebileceği sıfırlar ve birlerden oluşan ikili (binary) elektronik sembollere dönüştürülme işlemidir. Örneğin; klasik bir matbu kitabın taranarak dijital ortama aktarılması.
Toplum 5.0Bilgi toplumundan 'süper akıllı topluma' geçişi öngören, teknolojinin toplumsal yapılarla bütünleştirilerek sorunların çözülmesini ve refahın artırılmasını amaçlayan toplum modelidir. Örneğin; Japonya'da teknolojinin insan yaşamını kolaylaştırmak için sosyal hayata entegre edilmesi.
Endüstri 4.0Siber-fiziksel sistemler, nesnelerin interneti ve akıllı fabrikalar aracılığıyla üretim süreçlerinin bir iletişim ağıyla birbirine bağlandığı dördüncü sanayi devrimidir. Örneğin; fabrikalardaki makinelerin birbirleriyle iletişim kurarak esnek ve kişiselleştirilmiş üretim yapması.
Büyük Veri (Big Data)İnternet kayıtları, sosyal medya paylaşımları ve GSM arama logları gibi devasa veri yığınlarının çeşitli analiz yöntemleriyle işlenerek anlamlı bilgilere dönüştürülmesidir. Örneğin; kullanıcıların arama geçmişlerinin analiz edilerek tüketici eğilimlerinin belirlenmesi.
Bulut Bilişim (Cloud Computing)Uygulama, işlem ve verilerin internet tabanlı sunucularda depolanmasını ve istenildiği her an, her yerden erişilmesini sağlayan bilişim hizmetidir. Örneğin; büyük şirketlerin verilerini fiziksel sunucular yerine bulut ortamında saklaması.
Nesnelerin İnterneti (IoT)Gündelik hayattaki her türlü mekanik ve elektronik nesnenin kablolu veya kablosuz ağlar aracılığıyla internete ve birbirine bağlanmasını sağlayan sistemdir. Örneğin; akıllı ev sistemlerinde fırının internet üzerinden uzaktan çalıştırılması.
Artırılmış GerçeklikGerçek dünyaya ait unsurların bilgisayar tarafından üretilen ses, görüntü ve grafik verileriyle zenginleştirilerek simüle edildiği görünüm teknolojisidir. Örneğin; bir mekanın mobilyalar yerleştirilmiş halini kameralar aracılığıyla gerçek ortamda görmek.
Web 1.01990'ların ortasından 2000 yılına kadar süren, kullanıcıların yalnızca sunulan metinleri okuyabildiği, içerik üretemediği 'Salt Okunur Web' dönemidir. Örneğin; internet sitelerindeki tek taraflı bilgilendirme sayfaları.
Web 2.0Kullanıcıların pasif konumdan çıkarak karşılıklı içerik üretebildiği, sosyal ağlar ve bloglar kurabildiği 'Sosyal Web' dönemidir. Örneğin; bireylerin YouTube veya Instagram'da kendi videolarını ve fotoğraflarını paylaşması.
Web 3.0Büyük verinin yapay zekâ tarafından işlenerek kullanıcılara kişiselleştirilmiş ve bilgi kirliliğinden arındırılmış akıllı internet deneyimleri sunduğu dönemdir. Örneğin; kullanıcının arama alışkanlıklarına göre özel reklam ve içerik önerilmesi.
MetaverseDijital dünya ile gerçek dünyanın bütünleştiği, sınırların ortadan kalktığı ve kullanıcılara sanal bir benlikle etkileşim kurma imkânı sunan çevrimiçi paralel evrendir. Örneğin; kişilerin avatarlar aracılığıyla sanal arsalarda gezmesi ve toplantı yapması.
Yapay Zekâ (AI)Bir bilgisayarın veya robotun öğrenme, karar verme, problem çözme gibi insan zekâsına özgü yüksek bilişsel fonksiyonları yerine getirme yeteneğidir. Örneğin; bir yapay zekâ programının metin girdilerinden görsel üretmesi.
Metal YakaYapay zekâ, derin öğrenme ve büyük veri tabanlı otomasyon sistemleriyle çalışan robot işçileri nitelendiren yeni işçi sınıfıdır. Örneğin; fabrikalarda insan gücü yerine monoton veya tehlikeli işleri yürüten robotlar.
Tekillik (Singularity)Teknolojik gelişmelerin üstel bir hızla artarak insanın biyolojik varlığını ve evrimini kökten denetim altına alacağı kırılma noktasını ifade eder. Örneğin; yapay zekânın insan zekâsını katbekat aşarak kendi kendini geliştirmesi.
TranshümanizmTeknoloji, nanoteknoloji ve genetik müdahalelerle insanın biyolojik sınırlılıklarının aşılarak 'üst-insana' dönüştürülmesini savunan entelektüel akımdır. Örneğin; insan vücuduna teknolojik çip ve yapay organlar eklenmesi.
Sayborg (Cyborg)Organik beden ile sibernetik/elektronik bileşenlerin birleşmesiyle oluşan, insandan daha üstün yeteneklere sahip olacağı düşünülen 'yükseltilmiş insan' formudur. Örneğin; felçli bir bireyin beynine bağlanan çip aracılığıyla düşüncelerini yazıya dökmesi.
