Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Bir araştırmacı olarak 'Yeni geliştirilen bir ilacın iyileşme süresini kısalttığı' iddiasını test etmek istiyorsunuz. Bu iddia için H0 ve H1 hipotezlerini kurunuz ve testin yönünü (sağ, sol veya çift) belirleyiniz.
Yanıt / ipucu
H0: Mü >= Eski Süre (İlaç etkisizdir), H1: Mü < Eski Süre (İlaç süreyi kısaltır). Bu test, 'küçüktür' ifadesi içerdiği için sol yönlü bir hipotez testidir.
Alıştırma 2myders hazırladı
İstatistiksel karar verme sürecinde I. Tip Hata ve II. Tip Hata arasındaki farkı bir örnek üzerinden açıklayarak, örneklem hacminin (n) bu hatalar üzerindeki etkisini tartışınız.
Yanıt / ipucu
I. Tip Hata suçsuz birinin mahkum edilmesi (doğru H0'ın reddi), II. Tip Hata ise suçlu birinin serbest kalmasıdır (yanlış H0'ın kabulü). Örneklem hacmi artırıldığında her iki hata türünün olasılığı da azalır ve testin gücü artar.
Alıştırma 3myders hazırladı
Anakütle ortalaması testi yaparken hangi durumlarda Z istatistiği, hangi durumlarda t istatistiği kullanılması gerektiğini gösteren bir karar akış şeması tasarlayınız.
Yanıt / ipucu
Anakütle varyansı biliniyorsa her zaman Z testi kullanılır. Varyans bilinmiyorsa; n > 30 ise Z testi, n < 30 ise t testi tercih edilmelidir.
Alıştırma 4myders hazırladı
Bir fabrikada üretilen ürünlerin %5'ten fazlasının kusurlu olduğu iddia edilmektedir. Bu iddiayı test etmek için gerekli olan 5 temel adımı ünite içeriğine göre sıralayınız.
Yanıt / ipucu
1. H0 ve H1'in kurulması, 2. Anlamlılık düzeyinin (alfa) seçilmesi, 3. Uygun test istatistiğinin (Z) belirlenmesi, 4. Test istatistiğinin hesaplanması, 5. Kritik değerle karşılaştırarak karar verilmesi.
Alıştırma 5myders hazırladı
Anlamlılık düzeyinin (alfa) 0.05'ten 0.01'e düşürülmesinin, hipotez testinin ret bölgesi ve güven düzeyi üzerindeki etkilerini karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Alfa 0.01'e düştüğünde güven düzeyi %95'ten %99'a çıkar, bu da H0'ı reddetmeyi zorlaştırır. Ret bölgesi daralırken, I. Tip hata yapma riski azalır ancak II. Tip hata yapma riski artar.
