Ünite 2: 1923-1929: Cumhuriyetin Kuruluş Yılları — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
İzmir İktisat Kongresi'nde tarım sektörünü rahatlatmak ve çiftçiyi desteklemek amacıyla alınan somut kararları ve kaldırılan vergiyi açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Aşar vergisinin kaldırılması, Ziraat Bankası'nın çiftçiyi destekleyecek şekilde yeniden düzenlenmesi ve tütün tarımı ile ticaretinin serbest bırakılmasıdır.
Alıştırma 2myders hazırladı
Lozan Barış Antlaşması'nın gümrük tarifeleriyle ilgili getirdiği kısıtlamayı ve bu kısıtlamanın 1929 yılına kadar Türkiye ekonomisine etkilerini değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
1 Eylül 1916 tarihli gümrük vergilerinin 1929'a kadar değiştirilememesi kabul edilmiştir. Bu durum yerli sanayinin gümrüklerle korunmasını engellemiş ve ülkeyi açık pazar haline getirmiştir.
Alıştırma 3myders hazırladı
1929 Büyük Dünya Bunalımı'nın Türkiye'nin dış ticaretine etkilerini ve Türkiye'nin bu krize karşı aldığı gümrük önlemlerini açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Kriz dış ticarete ve tarımsal ihracata darbe vurmuştur. Türkiye, 1929'da gümrük serbestisini geri kazanınca gümrük vergilerini yükseltmiş ve ithalata kısıtlamalar getirmiştir.
Alıştırma 4myders hazırladı
1923-1929 yılları arasında özel sektörün sanayi atılımını gerçekleştirememesinin arkasındaki temel yetersizlikleri ve bu süreçte çıkarılan teşvik kanununu belirtiniz.
Yanıt / ipucu
Özel sektör sermaye, teknik bilgi ve altyapı yetersizliği yaşamıştır. Bu dönemde özel sektörü canlandırmak için 1927 yılında Teşvik-i Sanayi Kanunu çıkarılmıştır.
Alıştırma 5myders hazırladı
Cumhuriyetin ilk yıllarında yerli bankacılığı geliştirme çabalarına rağmen yabancı bankaların piyasadaki sayısal değişimini verilerle analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Yerli bankacılık için İş Bankası ve Sanayi ve Maden Bankası kurulsa da yabancı bankaların ağırlığı sürmüş; 1923'te 6 olan yabancı banka sayısı 1929'da 18'e yükselmiştir.